Cần hài hòa, đảm bảo quyền lợi người học trong tuyển sinh đầu cấp tại Nghệ An

Học sinh gặp khó trước ngưỡng cửa lớp 6

Trường Tiểu học Hưng Phúc (phường Trường Vinh, Nghệ An) năm nay có gần 160 học sinh lớp 5 chuẩn bị lên THCS. Trước đây, trường thuộc phường Hưng Phúc cũ – địa phương không có trường THCS công lập tuyển sinh phổ cập. Trong khi đó, Trường THCS Đặng Thai Mai đóng trên địa bàn là trường trọng điểm nên không tuyển đối tượng đại trà. Vì vậy, nhiều năm qua, thành phố Vinh cũ đã tạo điều kiện để học sinh Hưng Phúc được đăng ký học tại các trường THCS ở địa phương lân cận theo nguyện vọng.

Năm nay, sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, công tác tuyển sinh đầu cấp do các xã, phường mới triển khai. Khi tổ chức đăng ký tuyển sinh lớp 6, Trường Tiểu học Hưng Phúc ghi nhận 63 học sinh đăng ký vào Trường THCS Hưng Dũng (phường Trường Vinh), 20 em đăng ký vào Trường THCS Hưng Bình (phường Thành Vinh) và 63 em đăng ký vào Trường THCS Hà Huy Tập (phường Vinh Phú); số còn lại phân bổ ở nhiều trường khác.

Trường Tiểu học Hưng Phúc (phường Trường Vinh, Nghệ An) có 63 em đăng ký tuyển sinh vào Trường THCS Hà Huy Tập (phường Vinh Phú) nhưng không được tiếp nhận. Ảnh: Hồ Lài

Trước đó, phường Trường Vinh đã đề nghị các địa phương lân cận hỗ trợ tiếp nhận học sinh khu vực Hưng Phúc cũ. Tuy nhiên, UBND phường Vinh Phú mới đây có văn bản cho biết Trường THCS Hà Huy Tập không đủ điều kiện để tiếp nhận thêm 63 học sinh ngoài chỉ tiêu năm học 2026–2027.

Theo kế hoạch, năm học tới Trường THCS Hà Huy Tập dự kiến có 58 lớp với 13 lớp khối 6. Riêng số học sinh trong độ tuổi vào lớp 6 trên địa bàn phường Hà Huy Tập cũ đã lên tới 593 em, chưa kể học sinh phát sinh và các trường hợp có nguyện vọng ngoài địa bàn. Bình quân sĩ số dự kiến vượt 45 học sinh/lớp.

Không chỉ quá tải về số lượng học sinh, cơ sở vật chất của trường cũng đang thiếu hụt. Hiện trường chỉ có 48 phòng học, thiếu khoảng 10 phòng so với nhu cầu thực tế nên phải tổ chức học hai ca. Các phòng chức năng, phòng học bộ môn còn thiếu, sân chơi bãi tập chật hẹp. Đội ngũ giáo viên cũng thiếu hơn 20 người so với định mức của Bộ GD&ĐT, ảnh hưởng đến việc tổ chức dạy học hai buổi/ngày và triển khai Chương trình giáo dục phổ thông 2018.

Trước thực trạng này, UBND phường Vinh Phú cho rằng nếu tiếp nhận thêm học sinh ngoài kế hoạch sẽ gây áp lực lớn cho nhà trường, ảnh hưởng đến chất lượng dạy học. Địa phương đề nghị phường Trường Vinh chủ động xây dựng phương án tuyển sinh phù hợp.

Học sinh khối 5 Trường Tiểu học Hưng Phúc có nguyện vọng được học tập tại các Trường THCS gần nhà, thuận tiện giao thông. Ảnh: Hồ Lài

Thông tin trên khiến nhiều phụ huynh học sinh lớp 5 ở khu vực Hưng Phúc cũ lo lắng trước thời điểm vào lớp 6. Cô giáo Nguyễn Thị Loan cho biết, lớp cô có 7 học sinh đăng ký vào Trường THCS Hà Huy Tập. Theo cô Loan, đây là trường có chất lượng giáo dục tốt nên phụ huynh mong muốn cho con theo học là điều dễ hiểu. Phần lớn các em đăng ký đều có học lực khá, giỏi. Ngoài xét tuyển phổ cập, nhiều em cũng đăng ký thi vào Trường THCS Đặng Thai Mai, song chỉ tiêu của trường trọng điểm rất ít nên khả năng cạnh tranh cao.

“Vì vậy, khi nghe thông tin Trường THCS Hà Huy Tập không tiếp nhận thêm học sinh, nhiều phụ huynh cảm thấy hụt hẫng và lo lắng”, cô Loan chia sẻ.

Theo bà Trần Thị Phương Lan - Hiệu trưởng Trường Tiểu học Hưng Phúc, việc đăng ký tuyển sinh của phụ huynh chủ yếu dựa trên yếu tố khoảng cách địa lý, thuận tiện cho việc đưa đón và đi làm. Nhà trường hiện đã thông báo việc Trường THCS Hà Huy Tập không tiếp nhận thêm học sinh để phụ huynh đăng ký lại nguyện vọng.

Liên quan đến vấn đề này, bà Hoàng Thị Phương Thảo - Phó trưởng Phòng Văn hóa - xã hội phường Trường Vinh cho biết, phường đã đề nghị các xã, phường lân cận phối hợp hỗ trợ trong công tác tuyển sinh đầu cấp. Mục đích nhằm đảm bảo nhu cầu học tập của học sinh phù hợp với điều kiện thực tế từng địa phương.

Tạo điều kiện cho học sinh vùng giáp ranh

Liên quan đến vấn đề tuyển sinh đầu cấp tại khu vực giáp ranh xã Lam Thành và phường Trường Vinh, các địa phương đang tiếp tục duy trì phương án hỗ trợ cho học sinh.

Theo bà Hoàng Thị Phương Thảo, phường Trường Vinh vừa nhận được đề nghị của UBND xã Lam Thành về việc tiếp tục tạo điều kiện cho học sinh xóm Hưng Lợi 6 được theo học tại Trường Tiểu học Trung Đô và Trường THCS Trung Đô trong năm học 2026–2027.

Xóm Hưng Lợi 6 là khu vực giáp ranh với phường Trung Đô trước đây, nay thuộc phường Trường Vinh. Từ khu vực này đến các trường học thuộc xã Lam Thành có khoảng cách từ 6–9km, đường đi khó khăn và phải di chuyển qua tuyến tránh Vinh, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông.

Hiện xóm Hưng Lợi 6 có 25 học sinh chuẩn bị vào lớp 1 và 22 học sinh vào lớp 6. Để tạo thuận lợi cho việc đi lại, chính quyền xã Lam Thành đề nghị phường Trường Vinh tiếp tục hỗ trợ tiếp nhận học sinh tại các trường gần địa bàn.

Trường Tiểu học Trung Đô (phường Trường Vinh, Nghệ An) nhiều năm tiếp nhận học sinh vùng giáp ranh xã Lam Thành vào học tập. Ảnh: NTCC

Trên thực tế, đây không phải là năm đầu tiên học sinh khu vực này được tạo điều kiện học tại các trường ở khu vực Trung Đô. Hiện có hơn 150 học sinh của xóm Hưng Lợi 6 đang theo học tại hai trường trên.

Theo bà Hoàng Thị Phương Thảo, phường Trường Vinh đã có phương án tăng thêm chỉ tiêu tuyển sinh để việc tiếp nhận học sinh ngoài địa bàn không ảnh hưởng đến hoạt động dạy học của các trường. “Đây cũng là cách chia sẻ khó khăn với người dân vùng giáp ranh, tạo điều kiện thuận lợi và an toàn hơn cho học sinh trong việc đến trường”, bà Thảo nói.

Bà Hoàng Thị Thủy – Hiệu trưởng Trường Tiểu học Trung Đô cho biết, mỗi mùa tuyển sinh, trường tiếp nhận hơn 20 học sinh của xã Hưng Lợi (cũ) đến nhập học cùng học sinh trên địa bàn. Các em đều được đối xử bình đẳng như những học sinh khác. Theo cô Thủy, việc tăng số lượng học sinh có thể tạo thêm áp lực về sĩ số nhưng nhà trường vẫn nỗ lực khắc phục để đảm bảo quyền lợi cho học sinh.

Trong khi đó, cô giáo Bùi Thị Lý – Hiệu trưởng Trường THCS Trung Đô khẳng định, nhà trường sẵn sàng tiếp nhận học sinh của xã Lam Thành khi có hướng dẫn cụ thể từ phường Trường Vinh. Đây cũng là phương án đã được triển khai nhiều năm nhằm tạo thuận lợi cho người dân sinh sống ở khu vực giáp ranh.

Theo ông Nguyễn Tiến Dũng – Trưởng Phòng Giáo dục Trung học, Sở GD&ĐT Nghệ An, Sở đã ban hành văn bản hướng dẫn chung về công tác phối hợp tuyển sinh cấp trung học cơ sở giữa các đơn vị hành chính địa phương. Trong đó, trách nhiệm chính trong việc xây dựng và phê duyệt kế hoạch tuyển sinh cụ thể thuộc về chính quyền cấp cơ sở. Quá trình thực hiện tuyển sinh, việc phân tuyến không nên bị bó hẹp bởi địa giới hành chính cứng nhắc, thay vào đó, các phường xã cần chủ động trao đổi và thống nhất phương án phù hợp. Mục tiêu nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho học sinh được phổ cập giáo dục tại những ngôi trường phù hợp với điều kiện thực tế của gia đình và địa phương.

Cô trò Trường Tiểu học Hưng Phúc, phường Trường Vinh, Nghệ An. Ảnh: Hồ Lài

Học sinh gặp khó trước ngưỡng cửa lớp 6

“Vì vậy, khi nghe thông tin Trường THCS Hà Huy Tập không tiếp nhận thêm học sinh, nhiều phụ huynh cảm thấy hụt hẫng và lo lắng”, cô Loan chia sẻ.

Tạo điều kiện cho học sinh vùng giáp ranh

Theo ông Nguyễn Tiến Dũng – Trưởng Phòng Giáo dục Trung học, Sở GD&ĐT Nghệ An, Sở đã ban hành văn bản hướng dẫn chung về công tác phối hợp tuyển sinh cấp trung học cơ sở giữa các đơn vị hành chính địa phương. Trong đó, trách nhiệm chính trong việc xây dựng và phê duyệt kế hoạch tuyển sinh cụ thể thuộc về chính quyền cấp cơ sở. Quá trình thực hiện tuyển sinh, việc phân tuyến không nên bị bó hẹp bởi địa giới hành chính cứng nhắc, thay vào đó, các phường xã cần chủ động trao đổi và thống nhất phương án phù hợp. Mục tiêu nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho học sinh được phổ cập giáo dục tại những ngôi trường phù hợp với điều kiện thực tế của gia đình và địa phương.