Tăng cường thống nhất quản lý nhưng cần giữ bản sắc của Đại học Quốc gia
2025/09/13 09:57
GD&TĐ - Việc chuyển hai Đại học Quốc gia về Bộ GD&ĐT quản lý mở ra cơ hội thống nhất hệ thống, song cũng đặt ra yêu cầu đổi mới quản trị.
Ngày 12/8, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Thành Long đã ký quyết định ban hành danh sách các đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc Bộ GD&ĐT.
Theo đó, Đại học Quốc gia Hà Nội và Đại học Quốc gia TPHCM nằm trong tổng số 65 đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc Bộ GD&ĐT.
Thay đổi này được xem là bước đi quan trọng nhằm củng cố hệ thống quản lý giáo dục đại học theo hướng thống nhất và đồng bộ.
Theo TS Vũ Quảng - Hiệu trưởng Trường Cán bộ Quản lý Giáo dục TPHCM, việc tập trung quản lý về Bộ GD&ĐT giúp giảm sự phân tán, tạo thuận lợi cho hoạch định chính sách chung, đồng thời bảo đảm môi trường bình đẳng giữa các cơ sở giáo dục đại học.
TS Vũ Quảng - Hiệu trưởng Trường Cán bộ Quản lý Giáo dục TPHCM. Ảnh: Mạnh Tùng.
TS Vũ Quảng cho rằng sự thay đổi này cũng tạo ra nhiều thuận lợi cho công tác quản lý và bồi dưỡng cán bộ quản lý giáo dục.
Thứ nhất, việc tập trung quản lý về Bộ GD&ĐT giúp hoạch định chính sách, chiến lược phát triển chung được thuận lợi và nhất quán, đồng thời tạo môi trường bình đẳng về quản lý nhà nước cho các cơ sở giáo dục đại học.
Thứ hai, Bộ GD&ĐT có thể áp dụng bộ tiêu chí kiểm định và giám sát chất lượng đồng đều cho toàn hệ thống, trong đó bao gồm cả hai Đại học Quốc gia.
Điều này đảm bảo rằng những đơn vị đầu tàu cũng phải tuân thủ các quy định một cách minh bạch.
Thứ ba, việc trực thuộc Bộ GD&ĐT còn thúc đẩy sự liên kết, hợp tác nội bộ, phát huy vai trò cầu nối, giúp hình thành mạng lưới nghiên cứu và đào tạo rộng mở hơn.
Sinh viên Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn (Đại học Quốc gia TPHCM) giao lưu quốc tế tại Malaysia. Ảnh: HCMUSSH.
TS Vũ Quảng cho biết thêm, thách thức khi hai Đại học Quốc gia vừa thực hiện quyền tự chủ, vừa đáp ứng yêu cầu giải trình trước Bộ GD&ĐT có thể nhìn từ nhiều khía cạnh.
Ban lãnh đạo phải chủ động hoạch định chiến lược dài hạn, đưa ra quyết định mang tính đột phá và chịu trách nhiệm hoàn toàn về kết quả; đồng thời phát huy vai trò quản lý tài chính, chiến lược, quan hệ công chúng và quản lý rủi ro.
Họ cần xây dựng hệ thống giải trình nội bộ, tăng cường giám sát, khắc phục những hạn chế từ văn hóa quản lý truyền thống.
"Bên cạnh đó, việc cân bằng giữa phát huy sáng tạo của đội ngũ khoa học với mục tiêu phát triển quốc gia, cân bằng giữa kinh tế và sứ mạng xã hội cũng là bài toán khó. Người quản lý phải có tầm nhìn để vừa thích ứng xu hướng thương mại hóa giáo dục, vừa giữ vững sứ mạng vì cộng đồng", TS Vũ nói.
Ngoài ra, áp lực dư luận và các vấn đề liên quan đến uy tín trường đòi hỏi kỹ năng ứng phó khủng hoảng và truyền thông.
Đối với người làm công tác đào tạo cán bộ quản lý, thách thức đặt ra là phải xây dựng chương trình bồi dưỡng “hai trong một”: trang bị kỹ năng quản trị hiện đại để phát huy quyền tự chủ, đồng thời rèn luyện năng lực giải trình, bảo đảm minh bạch và trách nhiệm trước Bộ GD&ĐT và xã hội.
"Thách thức không nằm ở chỗ Đại học Quốc gia có ít hay nhiều quyền, mà ở năng lực cán bộ quản lý trong dung hòa tự chủ với giải trình, biến áp lực kép thành động lực cải cách", ông khẳng định.
Năm học 2025 - 2026, Trường Đại học Khoa học Sức khỏe (Đại học Quốc gia TPHCM) chào đón 1.131 tân sinh viên. Ảnh: NTCC.
TS Vũ Quảng cũng nhấn mạnh ba mục tiêu quan trọng của cơ chế mới.
Đó là quản lý tài chính theo hướng tự chủ, minh bạch và hiệu quả; quản lý nhân sự kết hợp giữa phát huy sáng tạo cá nhân và thực hiện sứ mạng xã hội; chiến lược phát triển có hệ thống, vừa phù hợp chính sách của Đảng và Nhà nước, vừa thích ứng với hội nhập quốc tế.
Từ góc nhìn đào tạo cán bộ quản lý, ông kỳ vọng việc đổi mới mô hình quản lý này sẽ mang lại nhiều giá trị nền tảng như chuẩn hóa năng lực quản trị theo yêu cầu mới; tạo môi trường học tập thực tiễn từ mô hình tiên phong của Đại học Quốc gia.
Đồng thời, chuyên nghiệp hóa đội ngũ lãnh đạo, quản lý giáo dục đại học; xây dựng cộng đồng quản lý để lan tỏa chuẩn mực mới và mở rộng hội nhập quốc tế, đưa chuẩn quản lý Việt Nam tiệm cận thế giới.
TS Vũ Quảng lưu ý rằng cần có sự chỉ đạo sát sao và sự phối hợp đồng bộ giữa các bên liên quan nhằm tránh những tác động ngoài mong muốn. Trong đó, đáng lo ngại nhất là nguy cơ làm mất đi tính đặc thù và sự linh hoạt vốn có của Đại học Quốc gia, từ đó ảnh hưởng đến quyền tự chủ đại học.
Bên cạnh đó, các vấn đề liên quan đến ngân sách và thủ tục hành chính cũng cần được xử lý kịp thời, nhằm đảm bảo hiệu quả hoạt động của hai đại học đặc thù này không bị suy giảm.
Nhà điều hành Đại học Quốc gia TPHCM. Ảnh: VNUHCM.
Ngày 12/8, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Thành Long đã ký quyết định ban hành danh sách các đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc Bộ GD&ĐT.
Theo đó, Đại học Quốc gia Hà Nội và Đại học Quốc gia TPHCM nằm trong tổng số 65 đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc Bộ GD&ĐT.
Thay đổi này được xem là bước đi quan trọng nhằm củng cố hệ thống quản lý giáo dục đại học theo hướng thống nhất và đồng bộ.
Theo TS Vũ Quảng - Hiệu trưởng Trường Cán bộ Quản lý Giáo dục TPHCM, việc tập trung quản lý về Bộ GD&ĐT giúp giảm sự phân tán, tạo thuận lợi cho hoạch định chính sách chung, đồng thời bảo đảm môi trường bình đẳng giữa các cơ sở giáo dục đại học.
TS Vũ Quảng - Hiệu trưởng Trường Cán bộ Quản lý Giáo dục TPHCM. Ảnh: Mạnh Tùng.
TS Vũ Quảng cho rằng sự thay đổi này cũng tạo ra nhiều thuận lợi cho công tác quản lý và bồi dưỡng cán bộ quản lý giáo dục.
Thứ nhất, việc tập trung quản lý về Bộ GD&ĐT giúp hoạch định chính sách, chiến lược phát triển chung được thuận lợi và nhất quán, đồng thời tạo môi trường bình đẳng về quản lý nhà nước cho các cơ sở giáo dục đại học.
Thứ hai, Bộ GD&ĐT có thể áp dụng bộ tiêu chí kiểm định và giám sát chất lượng đồng đều cho toàn hệ thống, trong đó bao gồm cả hai Đại học Quốc gia.
Điều này đảm bảo rằng những đơn vị đầu tàu cũng phải tuân thủ các quy định một cách minh bạch.
Thứ ba, việc trực thuộc Bộ GD&ĐT còn thúc đẩy sự liên kết, hợp tác nội bộ, phát huy vai trò cầu nối, giúp hình thành mạng lưới nghiên cứu và đào tạo rộng mở hơn.
Sinh viên Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn (Đại học Quốc gia TPHCM) giao lưu quốc tế tại Malaysia. Ảnh: HCMUSSH.
TS Vũ Quảng cho biết thêm, thách thức khi hai Đại học Quốc gia vừa thực hiện quyền tự chủ, vừa đáp ứng yêu cầu giải trình trước Bộ GD&ĐT có thể nhìn từ nhiều khía cạnh.
Ban lãnh đạo phải chủ động hoạch định chiến lược dài hạn, đưa ra quyết định mang tính đột phá và chịu trách nhiệm hoàn toàn về kết quả; đồng thời phát huy vai trò quản lý tài chính, chiến lược, quan hệ công chúng và quản lý rủi ro.
Họ cần xây dựng hệ thống giải trình nội bộ, tăng cường giám sát, khắc phục những hạn chế từ văn hóa quản lý truyền thống.
"Bên cạnh đó, việc cân bằng giữa phát huy sáng tạo của đội ngũ khoa học với mục tiêu phát triển quốc gia, cân bằng giữa kinh tế và sứ mạng xã hội cũng là bài toán khó. Người quản lý phải có tầm nhìn để vừa thích ứng xu hướng thương mại hóa giáo dục, vừa giữ vững sứ mạng vì cộng đồng", TS Vũ nói.
Ngoài ra, áp lực dư luận và các vấn đề liên quan đến uy tín trường đòi hỏi kỹ năng ứng phó khủng hoảng và truyền thông.
Đối với người làm công tác đào tạo cán bộ quản lý, thách thức đặt ra là phải xây dựng chương trình bồi dưỡng “hai trong một”: trang bị kỹ năng quản trị hiện đại để phát huy quyền tự chủ, đồng thời rèn luyện năng lực giải trình, bảo đảm minh bạch và trách nhiệm trước Bộ GD&ĐT và xã hội.
"Thách thức không nằm ở chỗ Đại học Quốc gia có ít hay nhiều quyền, mà ở năng lực cán bộ quản lý trong dung hòa tự chủ với giải trình, biến áp lực kép thành động lực cải cách", ông khẳng định.
Năm học 2025 - 2026, Trường Đại học Khoa học Sức khỏe (Đại học Quốc gia TPHCM) chào đón 1.131 tân sinh viên. Ảnh: NTCC.
TS Vũ Quảng cũng nhấn mạnh ba mục tiêu quan trọng của cơ chế mới.
Đó là quản lý tài chính theo hướng tự chủ, minh bạch và hiệu quả; quản lý nhân sự kết hợp giữa phát huy sáng tạo cá nhân và thực hiện sứ mạng xã hội; chiến lược phát triển có hệ thống, vừa phù hợp chính sách của Đảng và Nhà nước, vừa thích ứng với hội nhập quốc tế.
Từ góc nhìn đào tạo cán bộ quản lý, ông kỳ vọng việc đổi mới mô hình quản lý này sẽ mang lại nhiều giá trị nền tảng như chuẩn hóa năng lực quản trị theo yêu cầu mới; tạo môi trường học tập thực tiễn từ mô hình tiên phong của Đại học Quốc gia.
Đồng thời, chuyên nghiệp hóa đội ngũ lãnh đạo, quản lý giáo dục đại học; xây dựng cộng đồng quản lý để lan tỏa chuẩn mực mới và mở rộng hội nhập quốc tế, đưa chuẩn quản lý Việt Nam tiệm cận thế giới.
TS Vũ Quảng lưu ý rằng cần có sự chỉ đạo sát sao và sự phối hợp đồng bộ giữa các bên liên quan nhằm tránh những tác động ngoài mong muốn. Trong đó, đáng lo ngại nhất là nguy cơ làm mất đi tính đặc thù và sự linh hoạt vốn có của Đại học Quốc gia, từ đó ảnh hưởng đến quyền tự chủ đại học.
Bên cạnh đó, các vấn đề liên quan đến ngân sách và thủ tục hành chính cũng cần được xử lý kịp thời, nhằm đảm bảo hiệu quả hoạt động của hai đại học đặc thù này không bị suy giảm.
Viện VH,NT,TT&DL Việt Nam khai giảng lớp nghiên cứu sinh đầu tiên tại miền Trung
GD&TĐ - Ngày 17/7 tại TP Huế, Viện VH,NT,TT&DL Việt Nam tổ chức Lễ khai giảng khóa nghiên cứu sinh (NCS) K31 cho khu vực miền Trung.
2026-07-18 01:13
Gỡ vướng chính sách, bảo đảm quyền lợi cho giáo viên và học sinh Quảng Trị
GD&TĐ - Tại kỳ họp thứ 4, HĐND tỉnh Quảng Trị, lãnh đạo Sở GD&ĐT giải đáp các nội dung liên quan đến chế độ chính sách đối với giáo viên, học sinh.
2026-07-18 01:12
Giám đốc Sở GD&ĐT Thanh Hóa: Điểm nghẽn lớn nhất của giáo dục là thiếu giáo viên
GD&TĐ - Thiếu gần 9.000 giáo viên, hơn 5.000 phòng học và quy mô học sinh tăng nhanh đang tạo áp lực lớn đối với ngành Giáo dục Thanh Hóa.
2026-07-18 01:11
Muốn tăng trưởng hai con số phải đầu tư cho giáo dục
GD&TĐ - Hưng Yên cần phát huy lợi thế Khu đại học Phố Hiến, có chính sách đột phá cho giáo dục và đẩy mạnh sắp xếp trường lớp.
2026-07-18 01:10
Thu hẹp khoảng cách giữa đào tạo và thị trường lao động
GD&TĐ - Theo các chuyên gia, cần thu hẹp khoảng cách giữa đào tạo và thị trường lao động nhằm thúc đẩy công nhận kỹ năng hướng tới dịch chuyển lao động.
2026-07-18 01:09
Phát triển Đại học Quốc gia Hà Nội thành tổ hợp chiến lược về tri thức
GD&TĐ - Phát triển Đại học Quốc gia Hà Nội thành tổ hợp chiến lược về tri thức, công nghệ đổi mới sáng tạo là đề án trọng tâm, giữ vai trò định hướng tổng thể.
2026-07-18 01:09
Tạo cơ hội lập nghiệp từ lớp đào tạo nghề ở Ea Kly
GD&TĐ - Ngày 17/7, UBND xã Ea Kly (Đắk Lắk) tổ chức Lễ khai giảng lớp đào tạo nghề trang điểm, thẩm mỹ cho 35 phụ nữ dân tộc thiểu số.
2026-07-18 01:08
Phát huy vai trò nòng cốt trong đào tạo ngoại ngữ và hội nhập quốc tế
GD&TĐ - Trường Ngoại ngữ (Đại học Thái Nguyên) đạt nhiều kết quả nổi bật trong đào tạo, nghiên cứu khoa học và hội nhập quốc tế.
2026-07-18 01:08
Nhà giáo giữ bình yên nơi cực Tây Tổ quốc
GD&TĐ - Ở Mường Nhé, ông Phạm Văn Khiêm không chỉ được biết đến là người gieo chữ mà còn là điểm tựa giúp dân bản tìm lại con đường sáng.
2026-07-17 10:26
Điểm sàn xét tuyển năm 2026 Đại học Công nghiệp Hà Nội từ 17 - 20 điểm
GD&TĐ - Đại học Công nghiệp Hà Nội thông báo ngưỡng đảm bảo chất lượng đầu vào và Quy tắc quy đổi điểm xét tuyển, điểm trúng tuyển năm 2026.