Nghị quyết 57 và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo: Cấu trúc vận hành tri thức thành giá trị
2026/02/02 16:42
GD&TĐ - Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị đang tạo lực đẩy mạnh mẽ cho khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.
Trong bối cảnh đó, mô hình liên kết Nhà nước - Nhà trường - Doanh nghiệp được xem là cấu trúc vận hành hiệu quả để chuyển hóa tri thức thành giá trị kinh tế - xã hội, đồng thời gắn đào tạo và nghiên cứu với nhu cầu thị trường lao động.
Phối hợp chặt chẽ
Để hiện thực hóa Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, đòi hỏi sự phối hợp thực chất hơn giữa “3 nhà” (Nhà nước - Nhà trường - Doanh nghiệp). Cần khắc phục tình trạng liên kết còn mang tính hình thức, thiếu cơ chế chia sẻ lợi ích và khung pháp lý dài hạn, khiến hoạt động đào tạo và nghiên cứu chưa gắn với nhu cầu thị trường lao động.
Theo đánh giá của các chuyên gia, mối liên kết “3 nhà” hiện còn nhiều khó khăn, hạn chế. Hoạt động thương mại hóa kết quả nghiên cứu vẫn gặp nhiều trở ngại. Việc triển khai chính sách còn manh mún, mỗi địa phương thực hiện theo cách riêng, thiếu cơ chế điều phối đủ mạnh để phân bổ nguồn lực, phân vai nhiệm vụ và tránh trùng lặp.
Ngân sách dành cho khoa học – công nghệ còn hạn chế, trong khi thủ tục cấp, xét và quyết toán kinh phí nghiên cứu vẫn rườm rà, gây khó khăn cho cả nhà khoa học và doanh nghiệp. Bên cạnh đó, phần lớn sản phẩm dừng ở báo cáo và bài báo khoa học; chương trình đào tạo còn thiên về lý thuyết, sinh viên thiếu trải nghiệm thực tiễn; cơ chế đãi ngộ chưa đủ mạnh để giữ chân chuyên gia giỏi, dẫn đến tình trạng “chảy máu chất xám”.
Ông Trương Cảnh Tuyên - Chủ tịch UBND TP Cần Thơ cho biết, hiện có hàng loạt nghị quyết chiến lược về khoa học - công nghệ, hội nhập quốc tế, giáo dục - đào tạo, y tế, kinh tế tư nhân… đang được triển khai, đòi hỏi sự tham gia tích cực của đội ngũ trí thức, nhà khoa học trong và ngoài nhà trường.
Trước yêu cầu phát triển, các sở, ngành cần sớm tham mưu cơ chế, chính sách về phát triển nhân lực và đào tạo nhân tài; chính sách đãi ngộ, hỗ trợ, thu hút chuyên gia về giảng dạy và làm việc tại Cần Thơ; thúc đẩy nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong các cơ sở giáo dục đại học.
Đồng thời, sớm thành lập quỹ phát triển khoa học - công nghệ với khoảng 200 tỷ đồng ban đầu nhằm tạo nguồn lực cho nghiên cứu khoa học – công nghệ, tăng khả năng hỗ trợ các đề tài, dự án mang tính ứng dụng cao, gắn với nhu cầu phát triển của thành phố và vùng.
Nhiều năm qua, Đại học Cần Thơ đã hợp tác hiệu quả với TP Cần Thơ trong đào tạo nguồn nhân lực, nghiên cứu khoa học và chuyển giao công nghệ. Theo PGS.TS Trần Trung Tính – Hiệu trưởng Đại học Cần Thơ, để hỗ trợ phát triển kinh tế, nhà trường xây dựng mô hình “Liên kết 3 nhà”, kết nối doanh nghiệp trong nước và quốc tế.
Sắp tới, nhà trường tổ chức Diễn đàn Kết nối doanh nghiệp Việt Nam – Nhật Bản nhằm đánh giá và hoàn thiện mô hình hợp tác. Với tinh thần đó, Đại học Cần Thơ cam kết phát huy tối đa nguồn lực, đồng hành cùng TP Cần Thơ để trở thành trung tâm đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, nghiên cứu và ứng dụng khoa học – công nghệ.
“Việc TP Cần Thơ vừa ký kết với 6 trường đại học trên địa bàn sẽ hình thành mạng lưới hỗ trợ đào tạo, đổi mới sáng tạo và chuyển giao công nghệ, đóng góp trực tiếp vào mục tiêu phát triển của TP Cần Thơ trong nhiệm kỳ 2025-2030”, PGS.TS Trần Trung Tính nhấn mạnh.
Ảnh minh họa INT.
Kiến tạo môi trường, cơ chế và chính sách phù hợp
Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị đã và đang tác động mạnh mẽ đến mọi lĩnh vực phát triển kinh tế - xã hội. Trong lĩnh vực giáo dục và đào tạo, các trường đại học đang chuyển mình mạnh mẽ, từ cơ sở đào tạo truyền thống trở thành trung tâm kết nối tri thức, công nghệ và doanh nghiệp.
Theo PGS.TS Lê Nguyễn Đoan Khôi - Trưởng phòng Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo (Đại học Cần Thơ), 75% trường đại học trong cả nước đã có không gian đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp, phát triển ý tưởng và triển khai dự án. Con số này phản ánh sự thay đổi sâu sắc trong tư duy và vai trò của giáo dục đại học: từ tập trung giảng dạy, nghiên cứu sang chủ động thúc đẩy thương mại hóa tri thức và tạo ra tác động kinh tế – xã hội cụ thể.
Nhờ các hoạt động cụ thể của các viện, trường, liên kết “3 nhà” ngày càng chặt chẽ. Bà Nguyễn Thị Thương Linh - Phó Giám đốc Liên đoàn Công nghiệp và Thương mại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long, chia sẻ, để phát triển bền vững cần khuyến khích mô hình hợp tác công - tư thông qua các trung tâm đổi mới sáng tạo, vườn ươm và quỹ đầu tư công - tư tại địa phương. Việc xây dựng cơ chế “đặt hàng” nghiên cứu từ doanh nghiệp, với đầu ra gắn với khả năng thương mại hóa, được xem là bước đi chiến lược nhằm tăng tốc chuyển giao tri thức từ viện, trường ra thị trường.
Ngoài ra, cần chuyển từ khẩu hiệu và chiến lược trên giấy sang kết quả cụ thể như: hợp đồng đặt hàng nghiên cứu giữa doanh nghiệp và trường đại học; đề tài khoa học được thương mại hóa thành sản phẩm; nhóm sinh viên khởi nghiệp từ kết quả nghiên cứu; nông dân hưởng lợi từ giải pháp số và dịch vụ tư vấn công nghệ. Khi Nhà nước kiến tạo, nhà trường đồng hành và doanh nghiệp dám đổi mới, liên kết “3 nhà” sẽ trở thành động lực phát triển mạnh mẽ, tạo bứt phá.
Theo GS.TS Võ Xuân Vinh – Viện trưởng Viện Nghiên cứu Kinh doanh, Đại học Kinh tế TPHCM, để phát triển nhanh và bền vững, Việt Nam không thể chỉ dựa vào nguồn lực truyền thống mà cần lấy khoa học – công nghệ và nhân lực chất lượng cao làm nền tảng. Trong đó, mô hình hợp tác “3 nhà” là cấu trúc vận hành hiệu quả để chuyển hóa tri thức thành giá trị kinh tế và xã hội.
Doanh nghiệp là cầu nối quan trọng, nơi các kết quả nghiên cứu và công nghệ mới được thử nghiệm, ứng dụng vào thực tiễn. Trường đại học và viện nghiên cứu giữ vai trò trung tâm sáng tạo, nơi hình thành ý tưởng, công nghệ và nguồn nhân lực. Nhà nước đóng vai trò ‘nhạc trưởng’, kiến tạo môi trường, cơ chế và chính sách để sự hợp tác diễn ra thông suốt, mang lại lợi ích cho cả ba bên.
Sinh viên Trường Đại học Cửu Long thực hành trong phòng thí nghiệm. Ảnh: Q. Ngữ
Trong bối cảnh đó, mô hình liên kết Nhà nước - Nhà trường - Doanh nghiệp được xem là cấu trúc vận hành hiệu quả để chuyển hóa tri thức thành giá trị kinh tế - xã hội, đồng thời gắn đào tạo và nghiên cứu với nhu cầu thị trường lao động.
Phối hợp chặt chẽ
Để hiện thực hóa Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, đòi hỏi sự phối hợp thực chất hơn giữa “3 nhà” (Nhà nước - Nhà trường - Doanh nghiệp). Cần khắc phục tình trạng liên kết còn mang tính hình thức, thiếu cơ chế chia sẻ lợi ích và khung pháp lý dài hạn, khiến hoạt động đào tạo và nghiên cứu chưa gắn với nhu cầu thị trường lao động.
Theo đánh giá của các chuyên gia, mối liên kết “3 nhà” hiện còn nhiều khó khăn, hạn chế. Hoạt động thương mại hóa kết quả nghiên cứu vẫn gặp nhiều trở ngại. Việc triển khai chính sách còn manh mún, mỗi địa phương thực hiện theo cách riêng, thiếu cơ chế điều phối đủ mạnh để phân bổ nguồn lực, phân vai nhiệm vụ và tránh trùng lặp.
Ngân sách dành cho khoa học – công nghệ còn hạn chế, trong khi thủ tục cấp, xét và quyết toán kinh phí nghiên cứu vẫn rườm rà, gây khó khăn cho cả nhà khoa học và doanh nghiệp. Bên cạnh đó, phần lớn sản phẩm dừng ở báo cáo và bài báo khoa học; chương trình đào tạo còn thiên về lý thuyết, sinh viên thiếu trải nghiệm thực tiễn; cơ chế đãi ngộ chưa đủ mạnh để giữ chân chuyên gia giỏi, dẫn đến tình trạng “chảy máu chất xám”.
Ông Trương Cảnh Tuyên - Chủ tịch UBND TP Cần Thơ cho biết, hiện có hàng loạt nghị quyết chiến lược về khoa học - công nghệ, hội nhập quốc tế, giáo dục - đào tạo, y tế, kinh tế tư nhân… đang được triển khai, đòi hỏi sự tham gia tích cực của đội ngũ trí thức, nhà khoa học trong và ngoài nhà trường.
Trước yêu cầu phát triển, các sở, ngành cần sớm tham mưu cơ chế, chính sách về phát triển nhân lực và đào tạo nhân tài; chính sách đãi ngộ, hỗ trợ, thu hút chuyên gia về giảng dạy và làm việc tại Cần Thơ; thúc đẩy nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong các cơ sở giáo dục đại học.
Đồng thời, sớm thành lập quỹ phát triển khoa học - công nghệ với khoảng 200 tỷ đồng ban đầu nhằm tạo nguồn lực cho nghiên cứu khoa học – công nghệ, tăng khả năng hỗ trợ các đề tài, dự án mang tính ứng dụng cao, gắn với nhu cầu phát triển của thành phố và vùng.
Nhiều năm qua, Đại học Cần Thơ đã hợp tác hiệu quả với TP Cần Thơ trong đào tạo nguồn nhân lực, nghiên cứu khoa học và chuyển giao công nghệ. Theo PGS.TS Trần Trung Tính – Hiệu trưởng Đại học Cần Thơ, để hỗ trợ phát triển kinh tế, nhà trường xây dựng mô hình “Liên kết 3 nhà”, kết nối doanh nghiệp trong nước và quốc tế.
Sắp tới, nhà trường tổ chức Diễn đàn Kết nối doanh nghiệp Việt Nam – Nhật Bản nhằm đánh giá và hoàn thiện mô hình hợp tác. Với tinh thần đó, Đại học Cần Thơ cam kết phát huy tối đa nguồn lực, đồng hành cùng TP Cần Thơ để trở thành trung tâm đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, nghiên cứu và ứng dụng khoa học – công nghệ.
“Việc TP Cần Thơ vừa ký kết với 6 trường đại học trên địa bàn sẽ hình thành mạng lưới hỗ trợ đào tạo, đổi mới sáng tạo và chuyển giao công nghệ, đóng góp trực tiếp vào mục tiêu phát triển của TP Cần Thơ trong nhiệm kỳ 2025-2030”, PGS.TS Trần Trung Tính nhấn mạnh.
Ảnh minh họa INT.
Kiến tạo môi trường, cơ chế và chính sách phù hợp
Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị đã và đang tác động mạnh mẽ đến mọi lĩnh vực phát triển kinh tế - xã hội. Trong lĩnh vực giáo dục và đào tạo, các trường đại học đang chuyển mình mạnh mẽ, từ cơ sở đào tạo truyền thống trở thành trung tâm kết nối tri thức, công nghệ và doanh nghiệp.
Theo PGS.TS Lê Nguyễn Đoan Khôi - Trưởng phòng Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo (Đại học Cần Thơ), 75% trường đại học trong cả nước đã có không gian đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp, phát triển ý tưởng và triển khai dự án. Con số này phản ánh sự thay đổi sâu sắc trong tư duy và vai trò của giáo dục đại học: từ tập trung giảng dạy, nghiên cứu sang chủ động thúc đẩy thương mại hóa tri thức và tạo ra tác động kinh tế – xã hội cụ thể.
Nhờ các hoạt động cụ thể của các viện, trường, liên kết “3 nhà” ngày càng chặt chẽ. Bà Nguyễn Thị Thương Linh - Phó Giám đốc Liên đoàn Công nghiệp và Thương mại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long, chia sẻ, để phát triển bền vững cần khuyến khích mô hình hợp tác công - tư thông qua các trung tâm đổi mới sáng tạo, vườn ươm và quỹ đầu tư công - tư tại địa phương. Việc xây dựng cơ chế “đặt hàng” nghiên cứu từ doanh nghiệp, với đầu ra gắn với khả năng thương mại hóa, được xem là bước đi chiến lược nhằm tăng tốc chuyển giao tri thức từ viện, trường ra thị trường.
Ngoài ra, cần chuyển từ khẩu hiệu và chiến lược trên giấy sang kết quả cụ thể như: hợp đồng đặt hàng nghiên cứu giữa doanh nghiệp và trường đại học; đề tài khoa học được thương mại hóa thành sản phẩm; nhóm sinh viên khởi nghiệp từ kết quả nghiên cứu; nông dân hưởng lợi từ giải pháp số và dịch vụ tư vấn công nghệ. Khi Nhà nước kiến tạo, nhà trường đồng hành và doanh nghiệp dám đổi mới, liên kết “3 nhà” sẽ trở thành động lực phát triển mạnh mẽ, tạo bứt phá.
Theo GS.TS Võ Xuân Vinh – Viện trưởng Viện Nghiên cứu Kinh doanh, Đại học Kinh tế TPHCM, để phát triển nhanh và bền vững, Việt Nam không thể chỉ dựa vào nguồn lực truyền thống mà cần lấy khoa học – công nghệ và nhân lực chất lượng cao làm nền tảng. Trong đó, mô hình hợp tác “3 nhà” là cấu trúc vận hành hiệu quả để chuyển hóa tri thức thành giá trị kinh tế và xã hội.
Doanh nghiệp là cầu nối quan trọng, nơi các kết quả nghiên cứu và công nghệ mới được thử nghiệm, ứng dụng vào thực tiễn. Trường đại học và viện nghiên cứu giữ vai trò trung tâm sáng tạo, nơi hình thành ý tưởng, công nghệ và nguồn nhân lực. Nhà nước đóng vai trò ‘nhạc trưởng’, kiến tạo môi trường, cơ chế và chính sách để sự hợp tác diễn ra thông suốt, mang lại lợi ích cho cả ba bên.
Nâng cao kỹ năng an toàn cho học sinh, sinh viên qua trải nghiệm thực tế
GD&TĐ - Nhiều hoạt động tuyên truyền, trải nghiệm PCCC, phòng đuối nước và ATGT được triển khai, giúp học sinh, sinh viên nâng cao kỹ năng tự bảo vệ.
2026-04-15 09:45
4 chính sách giáo dục quan trọng có hiệu lực từ ngày 15/4
(CLO) Từ ngày 15/4, nhiều chính sách mới trong lĩnh vực giáo dục chính thức được triển khai, tập trung vào đổi mới quản lý văn bằng, chứng chỉ, siết chặt tổ chức các kỳ thi và nâng cao chất lượng giáo dục phổ thông.
2026-04-15 09:44
Cô giáo Ngữ văn Đà Nẵng chia sẻ bí kíp ôn thi giai đoạn nước rút cho HS lớp 9
GD&TĐ - Cô Lê Thị Xuân Đào, GV Ngữ văn Trường THCS Tây Sơn cho rằng, HS cần bám sát cấu trúc đề thi tuyển sinh mà Sở GD&ĐT Đà Nẵng định hướng.
2026-04-15 09:44
Rà soát nhiệm vụ 2026 và thúc đẩy cải cách thủ tục hành chính lĩnh vực giáo dục
GD&TĐ - Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu đánh giá cao kết quả đạt được của Bộ GD&ĐT, đồng thời lưu ý một số vấn đề cần quan tâm trong thời gian tới.
2026-04-15 09:43
Vì sao chuyên gia khuyên thí sinh thi lại đợt 2 đánh giá năng lực càng sớm càng tốt?
(CLO) Các chuyên gia cho rằng thí sinh đã thi đợt 1 kỳ thi đánh giá năng lực Đại học Quốc gia TP HCM vẫn nên cân nhắc đăng ký đợt 2, bởi đây là cơ hội “vàng” để nâng điểm, tăng lợi thế cạnh tranh và tiến gần hơn tới ngành học mong muốn.
2026-04-15 09:43
Tư vấn tuyển sinh trực tuyến năm 2026: IELTS còn là lợi thế tuyển sinh?
GD&TĐ - Những điều chỉnh trong quy chế tuyển sinh 2026 khiến vai trò của IELTS thay đổi, nhưng tiếng Anh vẫn mở ra nhiều cơ hội cho thí sinh.
2026-04-15 09:43
Gia Lai: Sắp diễn ra nghi thức cầu mưa trên núi thần Chư Tao Yang
(CLO) Lễ cúng cầu Yang Pơtao Apui (tỉnh Gia Lai) mưa ngoài mục đích bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa bản địa đặc trưng còn góp phần tạo chuyển biến tích cực cho lĩnh vực du lịch, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội.
2026-04-15 09:43
Tuyên Quang tăng cường phân luồng tuyển sinh năm học 2026 - 2027
GD&TĐ - Tuyên Quang duy trì ổn định trong công tác tuyển sinh, nâng cao phân luồng nhằm chuẩn bị tốt cho năm học 2026 - 2027.
2026-04-15 09:42
Thay khớp gối bằng robot AI tại Vinmec Hải Phòng, bệnh nhân đi lại sau 3 giờ
GD&TĐ - Sau nhiều năm gần như mất đi khả năng vận động độc lập, bà Vũ Kim Dương (69 tuổi) hạnh phúc vỡ òa khi có thể đi lại với sự hỗ trợ của nhân viên y tế chỉ sau 3 giờ phẫu thuật thay khớp gối bằng robot AI tại Bệnh viện Đa khoa Vinmec Hải Phòng.
2026-04-15 09:42
Thời gian nghỉ ngắn dịp 30/4 - 1/5, khách Việt chuộng du lịch gần
(CLO) Kỳ nghỉ lễ 30/4 - 1/5 năm nay, khi quỹ thời gian không được kéo dài do không hoán đổi ngày làm việc, du khách Việt có xu hướng dịch chuyển sang các hành trình gần, ngắn ngày, ưu tiên trải nghiệm trọn vẹn trong thời gian giới hạn.
