Thói quen 'ngủ nướng' và những hậu quả khôn lường

2025/06/25 14:47

GD&TĐ - Theo quan điểm của các chuyên gia y tế, nằm giúp thư giãn cơ thể và tinh thần, nhưng nằm lâu và không đúng cách có thể gây hại cho sức khỏe.



Nằm sai tư thế làm tổn thương cơ thể

Trong xã hội hiện đại, một chiếc ghế sofa thoải mái có thể ngồi hoặc nằm là món đồ nội thất không thể thiếu trong mỗi gia đình.
Tuy nhiên, theo các chuyên gia y tế, khi nằm thẳng, tải trọng lên cột sống khoảng 25% trọng lượng cơ thể, đây là tư thế thoải mái giúp phục hồi sức lực nhanh chóng. Trái lại, nhiều người nằm sai tư thế và không đúng lúc, gây lãng phí thời gian nằm quý giá.
Nhiều nhân viên văn phòng ngã gục trên ghế sofa ngay khi về nhà, hoặc cuộn tròn trên ghế sofa; nằm trên giường chơi điện thoại di động trước khi đi ngủ, cột sống thắt lưng không đủ sức nâng đỡ, áp lực lên đĩa đệm tăng lên.
Một số người hiểu lầm rằng “bị bệnh thì phải nằm trên giường”. Ví dụ, một người đàn ông bị thoát vị đĩa đệm thắt lưng, bác sĩ yêu cầu anh ta nằm trên giường hai hoặc ba tuần, đồng thời cảnh báo anh không được nằm liên tục.
Kết quả, anh ta nằm trên giường hai đến ba tháng. Mặc dù tình trạng đau lưng đã cải thiện, nhưng anh ta lại gặp nhiều vấn đề hơn như chân tay yếu và khó thở khi di chuyển. Những trường hợp như vậy rất phổ biến trong thực hành lâm sàng, gây ra các bệnh như đau đầu do thoái hóa đốt sống cổ.

Hai nguyên tắc cho tư thế nằm khỏe mạnh

Để nằm thoải mái mà không gây tổn thương cho cơ thể, các chuyên gia đưa ra hai nguyên tắc: Thứ nhất, tư thế phải đúng. Khi ngủ, cố gắng nằm thẳng, hơi nghiêng một bên, giữ cho cột sống thẳng tự nhiên, cong nhẹ chân lên và dùng gối thấp nâng chân lên một góc 15 độ so với mặt giường.
Người béo không nên nằm ngửa mà có thể nằm nghiêng về bên phải, đầu gối phải cong và chân trái đặt lên chân phải, giống như dáng “Phật nằm”. Không nên nằm sấp để tránh chèn ép khoang ngực, cũng không nên nằm nghiêng về bên trái. Nệm phải có độ cứng nhất định và không nên quá mềm. Tốt nhất là ngủ với gối thấp.
Thứ hai, thay đổi tư thế thường xuyên. Bạn có thể nằm hoặc ngồi khi nghỉ ngơi, nhưng hãy thay đổi tư thế sau mỗi 10 đến 15 phút.
Nếu không tuân thủ hai nguyên tắc này, bạn sẽ dễ bị bệnh. Một nghiên cứu đã phát hiện ra rằng một người bình thường cần thêm bảy ngày để phục hồi trạng thái suy yếu do bảy ngày nằm trên giường gây ra.
Nằm bất động hoặc nằm trên giường trong thời gian dài sẽ dẫn đến suy giảm chức năng của tim và phổi, sức đề kháng yếu, dễ bị nhiễm trùng hệ hô hấp và tiết niệu; nó cũng dễ gây ra huyết khối tĩnh mạch sâu, loãng xương, loét do nằm lâu, v.v.
Shi Ming, phó giám đốc Trung tâm hợp tác y tế mất ngủ y học cổ truyền Thượng Hải, nhấn mạnh rằng năm hệ thống sau đây là nạn nhân lớn nhất của tư thế nằm không lành mạnh.

Cột sống

Cho dù nằm sấp hay nằm nghiêng bên trái, đều sẽ gây chèn ép lên tim và phổi. (Ảnh: ITN)

Nếu bạn sử dụng các tư thế xấu như nghiêng hoặc nửa nằm nửa ngồi khi nghỉ ngơi, cơ thể bạn sẽ uốn cong không tự nhiên.
Đặc biệt là khi nửa nằm, cột sống thắt lưng không đủ hỗ trợ và lực tác động lên đĩa đệm tăng lên, dễ gây ra hoặc làm trầm trọng thêm tình trạng căng cơ, vẹo cột sống, thoái hóa đốt sống cổ, đau lưng dưới và thoát vị đĩa đệm thắt lưng.

Hệ hô hấp

Các bác sĩ ủng hộ việc nằm ngửa khi ngủ, nhưng họ không khuyến khích người béo nằm ngửa trong thời gian dài. Khi nằm ngửa, lưỡi tự nhiên sẽ rủ xuống phía sau miệng do trọng lực, thu hẹp đường thở.
Trong cuộc sống, không khó để thấy rằng nhiều người ngáy to khi nằm ngửa, nhưng tiếng ngáy trở nên nhỏ hơn sau khi trở mình và nằm nghiêng, điều này đặc biệt rõ ràng đối với người béo.
Ngáy ngủ nghiêm trọng có thể dẫn đến hội chứng ngưng thở khi ngủ do tắc nghẽn, ảnh hưởng đến chất lượng giấc ngủ, sức mạnh thể chất và năng lượng vào ban ngày, gây tổn hại đến sức khỏe tổng thể.

Tim và phổi

Cho dù nằm sấp hay nằm nghiêng bên trái, đều sẽ gây chèn ép lên tim và phổi. Ngủ như vậy trong một đêm sẽ ảnh hưởng đến sự lưu thông khí huyết khắp cơ thể, gây khó chịu cho tim, khó thở, v.v.

Cánh tay trên

Nhiều người thích dùng cánh tay làm gối, điều này sẽ gây chèn ép đến dây thần kinh quay ở cánh tay trên, dẫn đến liệt cẳng tay, cổ tay và ngón tay.

Cơ bắp trên khắp cơ thể

Bệnh nằm liệt giường kéo dài sẽ khiến cơ, dây chằng, v.v. trở nên lỏng lẻo và yếu đi, gây ra các vấn đề như cứng khớp, đau nhức và teo cơ.
Theo Tùng Lâm
giaoducthoidai.vn
Theo: giaoducthoidai.vn
2025/06/25 13:17 (GMT+7)
2026-04-16 10:31

Đổi mới chăm sóc sức khỏe học đường để phòng bệnh từ sớm

GD&TĐ - Phòng tránh các bệnh không lây nhiễm, chuyên gia khuyến nghị, trường học cần tăng cường giáo dục thể chất để học sinh vận động ít nhất 60 phút/ngày.

Đổi mới chăm sóc sức khỏe học đường để phòng bệnh từ sớm
2026-04-16 10:31

Xây dựng trường học không khói thuốc: Gia đình - 'Hàng rào' quan trọng

GD&TĐ - Sự gắn kết chặt chẽ giữa giáo viên và phụ huynh sẽ tạo nên 'hàng rào' vững chắc, giúp quản lý học sinh hiệu quả cả trong và ngoài trường học.

Xây dựng trường học không khói thuốc: Gia đình - 'Hàng rào' quan trọng
2026-04-16 10:30

3 đội Robotics LSTS đại diện cho tài năng Việt Nam chinh phục VEX World Championship 2026

Từ ngày 21 - 30/4, 3 đội Robotics LSTS - 3 đội xuất sắc đại diện cho tài năng Việt Nam sẽ chính thức lên đường chinh phục VEX World Championship 2026.

3 đội Robotics LSTS đại diện cho tài năng Việt Nam chinh phục VEX World Championship 2026
2026-04-16 10:28

Phát triển văn hóa đọc: Ngành xuất bản đứng trước cơ hội 10 tỷ USD

(CLO) Trong kỷ nguyên của công nghệ số và trí tuệ nhân tạo, văn hóa đọc vẫn là nền tảng không thể thay thế của sự phát triển bền vững.

Phát triển văn hóa đọc: Ngành xuất bản đứng trước cơ hội 10 tỷ USD
2026-04-16 10:22

Chuẩn nghề nghiệp giáo viên mầm non: Nâng chất đội ngũ từ 3 nhóm tiêu chuẩn

GD&TĐ - Bộ GD&ĐT vừa ban hành Thông tư số 28/2026/TT-BGDĐT quy định chuẩn nghề nghiệp giáo viên mầm non (Thông tư số 28).

Chuẩn nghề nghiệp giáo viên mầm non: Nâng chất đội ngũ từ 3 nhóm tiêu chuẩn
2026-04-16 10:22

Doanh nghiệp ‘trải thảm đỏ’ đón sinh viên EPU với cơ hội việc làm lương hấp dẫn

GD&TĐ - Ngày 16/4, Trường Đại học Điện lực (EPU) tổ chức ngày hội tuyển dụng thu hút nhiều doanh nghiệp lớn với hàng nghìn cơ hội việc làm cho sinh viên.

Doanh nghiệp ‘trải thảm đỏ’ đón sinh viên EPU với cơ hội việc làm lương hấp dẫn
2026-04-16 10:21

Trang bị kỹ năng phòng đuối nước, bảo đảm an toàn cho học sinh

GD&TĐ - Trước kỳ nghỉ hè, trường học ở Phú Thọ chú trọng trang bị kỹ năng phòng đuối nước cho học sinh.

Trang bị kỹ năng phòng đuối nước, bảo đảm an toàn cho học sinh
2026-04-16 10:20

Phú Thọ đứng thứ 2 toàn quốc tại sân chơi Trạng nguyên Tiếng Việt quốc gia

GD&TĐ - Năm học 2025-2026, tỉnh Phú Thọ đứng thứ 2 toàn quốc về số lượng và chất lượng giải sân chơi Trạng nguyên Tiếng Việt trên internet cấp quốc gia.

Phú Thọ đứng thứ 2 toàn quốc tại sân chơi Trạng nguyên Tiếng Việt quốc gia
2026-04-16 10:20

Tái định hình dạy và học Toán trong kỷ nguyên số

GD&TĐ - Các nhà toán học nhấn mạnh yêu cầu cấp thiết phải đổi mới dạy và học Toán để đáp ứng nhu cầu nhân lực trong thời đại AI và công nghệ.

Tái định hình dạy và học Toán trong kỷ nguyên số
2026-04-16 10:12

Giữ hồn Mường trong nếp nhà sàn

GD&TĐ - Ven lòng hồ sông Đà, giữa những đổi thay của đời sống hiện đại, nhiều gia đình người Mường vẫn gìn giữ nếp nhà sàn truyền thống như muốn lưu lại hồn cốt văn hóa của dân tộc mình.

Giữ hồn Mường trong nếp nhà sàn