Làm tốt công tác xóa mù chữ khi thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp

GD&TĐ - Sau sắp xếp tổ chức bộ máy chính quyền 2 cấp, các địa phương trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang tiếp tục thực hiện công tác xóa mù chữ.



Nỗ lực xóa mù chữ

Lũng Phìn là xã miền núi của tỉnh Tuyên Quang. Xã được thành lập trên cơ sở sáp nhập 3 xã Lũng Phìn, Hố Quáng Phìn và Sủng Trái thuộc huyện Đồng Văn (Hà Giang trước đây).

Lũng Phìn là địa phương thuộc diện khó khăn của tỉnh, địa hình đồi núi chia cắt với chủ yếu là đồng bào Mông, Dao….sinh sống. Ngay sau khi có quyết định thành lập, chính quyền địa phương đã nhanh chóng ổn định tổ chức và bố trí trụ sở làm việc linh hoạt, đảm bảo hoạt động hành chính thông suốt, phục vụ nhân dân không gián đoạn. Trong đó, công tác xóa mù chữ được chính quyền xã đặc biệt quan tâm.

Thực hiện Kế hoạch số 1128/KH-UBND ngày 31/10/2025 của UBND xã về việc mở lớp xoá mù chữ giai đoạn 1 năm 2025. Vừa qua, tại thôn Tìa Súng, Trung tâm học tập cộng đồng xã Lũng Phìn tổ chức Lễ khai giảng lớp xoá mù chữ cho 24 học viên.

Ông Nguyễn Văn Chinh, Chủ tịch UBND Lũng Phìn cho biết, trong những năm gần đây, việc tổ chức các lớp học xóa mù chữ cho đồng bào vùng cao đang được ngành Giáo dục và chính quyền các cấp tập trung triển khai thực hiện. Đối với công tác phổ cập giáo dục, xóa mù chữ năm 2025, xã đã chỉ đạo ngành chức năng phối hợp với thôn Tìa Súng tiến hành rà soát, vận động các trường hợp là người dân chưa biết chữ tham gia lớp xóa mù. Xã cũng đã đề nghị các ban, ngành, đoàn thể tiếp tục quan tâm, hỗ trợ, tạo điều kiện để lớp học đạt hiệu quả, góp phần thực hiện tốt mục tiêu phổ cập giáo dục trên địa bàn xã.

Nhằm nâng cao chất lượng xóa mù chữ, Trung tâm giáo dục cộng đồng cũng đã phối hợp với các trường, lựa chọn giáo viên có kinh nghiệm, hiểu phong tục tập quán, biết tiếng dân tộc, nhiệt tình tham gia giảng dạy. Nhờ đó, những học viên lớn tuổi mỗi khi đến trường không còn mặc cảm, tự ti, khắc phục khó khăn đến lớp theo học chữ.

Học viên lớp xóa mù chữ hầu hết là người dân tộc thiểu số, phụ nữ lớn tuổi, nhiều người còn thiếu thốn nên các thầy, cô giáo không chỉ dạy chữ mà còn tích cực hỗ trợ để tích cực đến lớp, tiến bộ từng ngày.

Ông Ly Vả Sò, Trưởng thôn Tìa Súng bày tỏ, trước đây đời sống khó khăn, nhiều người trong thôn không có cơ hội đi học, không biết đến cái con chữ. Giờ thì tốt rồi, giáo viên đến tận thôn để dạy chữ, bà con trong thôn rất cảm ơn các cấp ủy, chính quyền, Trung tâm học tập cộng đồng và các thầy cô đã quan tâm, giúp đỡ, tạo điều kiện và trực tiếp đứng lớp giảng dạy, mang lại cơ hội học tập cho người dân trong thôn.

Việc hoàn thành khóa học ở các lớp học xóa mù chữ giúp người dân xã vùng cao Lũng Phìn thuận lợi hơn trong giao tiếp và tự tin tham gia vào các hoạt động của thôn bản; cũng như ứng dụng tiến bộ khoa học vào nông nghiệp, cải thiện thu nhập, xóa đói giảm nghèo và nâng cao chất lượng cuộc sống.



Không để ngắt quãng công tác xóa mù chữ

Sau khi thực hiện chính quyền 2 cấp, các địa phương đã đạt được một số kết quả tích cực như bộ máy tinh gọn, hoạt động ổn định và hiệu quả công việc được nâng cao rõ rệt. Công tác giáo dục cũng có sự chuyển biến tích cực.

Từ cấp tỉnh, các sở, ngành liên quan đã chủ động tham mưu ban hành nhiều chương trình, kế hoạch hỗ trợ mở lớp dạy học cho người dân vùng khó khăn, nhất là vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Nguồn kinh phí mua sắm tài liệu, đồ dùng học tập; chế độ hỗ trợ cho giáo viên kiêm nhiệm đã tạo nền tảng quan trọng để các địa phương triển khai thuận lợi.

Song song với đó, cấp tỉnh cũng chỉ đạo ngành Giáo dục đẩy mạnh công tác tập huấn chuyên môn cho giáo viên và cán bộ phụ trách xóa mù chữ tại địa phương. Các nội dung về phương pháp giảng dạy người trưởng thành, cách tổ chức lớp học linh hoạt, cũng như kỹ năng vận động cộng đồng… được chú trọng. Nhờ vậy, đội ngũ tham gia giảng dạy ngày càng chuyên nghiệp, đáp ứng yêu cầu thực tiễn.

Trên cơ sở đó, chính quyền cấp xã đã triển khai nhiều biện pháp sát thực tiễn. Các thôn, bản được rà soát thường xuyên nhằm xác định chính xác số lượng người chưa biết chữ. Lực lượng giáo viên, đoàn thể và cán bộ thôn được huy động tham gia vận động bà con đến lớp, đặc biệt chú trọng nhóm phụ nữ trung niên, người lớn tuổi và lao động nông nghiệp là những đối tượng ít có điều kiện tiếp cận giáo dục. Các lớp học được bố trí ngay tại nhà văn hoá thôn hoặc trường học gần nhất, với thời gian linh hoạt vào buổi tối hoặc sau mùa vụ, giúp người dân có thể tham gia thuận lợi.

Nhờ sự phối hợp đồng bộ giữa hai cấp chính quyền, phong trào học chữ tiếp tục lan toả mạnh mẽ ở nhiều địa phương.

Không chỉ dừng lại ở mục tiêu giúp bà con biết đọc, biết viết, các lớp học còn lồng ghép kiến thức pháp luật, kỹ thuật sản xuất nông lâm nghiệp, phòng chống tệ nạn xã hội và kỹ năng chăm sóc sức khỏe.

Những kiến thức thiết thực đó giúp người dân cải thiện sinh kế, tiếp cận thông tin nhanh nhạy hơn và mạnh dạn áp dụng tiến bộ kỹ thuật vào lao động sản xuất. Công tác xóa mù chữ vì thế không chỉ nâng cao dân trí mà còn góp phần quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế xã hội tại cơ sở.



Nỗ lực xóa mù chữ

Lũng Phìn là xã miền núi của tỉnh Tuyên Quang. Xã được thành lập trên cơ sở sáp nhập 3 xã Lũng Phìn, Hố Quáng Phìn và Sủng Trái thuộc huyện Đồng Văn (Hà Giang trước đây).

Lũng Phìn là địa phương thuộc diện khó khăn của tỉnh, địa hình đồi núi chia cắt với chủ yếu là đồng bào Mông, Dao….sinh sống. Ngay sau khi có quyết định thành lập, chính quyền địa phương đã nhanh chóng ổn định tổ chức và bố trí trụ sở làm việc linh hoạt, đảm bảo hoạt động hành chính thông suốt, phục vụ nhân dân không gián đoạn. Trong đó, công tác xóa mù chữ được chính quyền xã đặc biệt quan tâm.

Thực hiện Kế hoạch số 1128/KH-UBND ngày 31/10/2025 của UBND xã về việc mở lớp xoá mù chữ giai đoạn 1 năm 2025. Vừa qua, tại thôn Tìa Súng, Trung tâm học tập cộng đồng xã Lũng Phìn tổ chức Lễ khai giảng lớp xoá mù chữ cho 24 học viên.

Ông Nguyễn Văn Chinh, Chủ tịch UBND Lũng Phìn cho biết, trong những năm gần đây, việc tổ chức các lớp học xóa mù chữ cho đồng bào vùng cao đang được ngành Giáo dục và chính quyền các cấp tập trung triển khai thực hiện. Đối với công tác phổ cập giáo dục, xóa mù chữ năm 2025, xã đã chỉ đạo ngành chức năng phối hợp với thôn Tìa Súng tiến hành rà soát, vận động các trường hợp là người dân chưa biết chữ tham gia lớp xóa mù. Xã cũng đã đề nghị các ban, ngành, đoàn thể tiếp tục quan tâm, hỗ trợ, tạo điều kiện để lớp học đạt hiệu quả, góp phần thực hiện tốt mục tiêu phổ cập giáo dục trên địa bàn xã.

Nhằm nâng cao chất lượng xóa mù chữ, Trung tâm giáo dục cộng đồng cũng đã phối hợp với các trường, lựa chọn giáo viên có kinh nghiệm, hiểu phong tục tập quán, biết tiếng dân tộc, nhiệt tình tham gia giảng dạy. Nhờ đó, những học viên lớn tuổi mỗi khi đến trường không còn mặc cảm, tự ti, khắc phục khó khăn đến lớp theo học chữ.

Học viên lớp xóa mù chữ hầu hết là người dân tộc thiểu số, phụ nữ lớn tuổi, nhiều người còn thiếu thốn nên các thầy, cô giáo không chỉ dạy chữ mà còn tích cực hỗ trợ để tích cực đến lớp, tiến bộ từng ngày.

Ông Ly Vả Sò, Trưởng thôn Tìa Súng bày tỏ, trước đây đời sống khó khăn, nhiều người trong thôn không có cơ hội đi học, không biết đến cái con chữ. Giờ thì tốt rồi, giáo viên đến tận thôn để dạy chữ, bà con trong thôn rất cảm ơn các cấp ủy, chính quyền, Trung tâm học tập cộng đồng và các thầy cô đã quan tâm, giúp đỡ, tạo điều kiện và trực tiếp đứng lớp giảng dạy, mang lại cơ hội học tập cho người dân trong thôn.

Việc hoàn thành khóa học ở các lớp học xóa mù chữ giúp người dân xã vùng cao Lũng Phìn thuận lợi hơn trong giao tiếp và tự tin tham gia vào các hoạt động của thôn bản; cũng như ứng dụng tiến bộ khoa học vào nông nghiệp, cải thiện thu nhập, xóa đói giảm nghèo và nâng cao chất lượng cuộc sống.



Không để ngắt quãng công tác xóa mù chữ

Sau khi thực hiện chính quyền 2 cấp, các địa phương đã đạt được một số kết quả tích cực như bộ máy tinh gọn, hoạt động ổn định và hiệu quả công việc được nâng cao rõ rệt. Công tác giáo dục cũng có sự chuyển biến tích cực.

Từ cấp tỉnh, các sở, ngành liên quan đã chủ động tham mưu ban hành nhiều chương trình, kế hoạch hỗ trợ mở lớp dạy học cho người dân vùng khó khăn, nhất là vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Nguồn kinh phí mua sắm tài liệu, đồ dùng học tập; chế độ hỗ trợ cho giáo viên kiêm nhiệm đã tạo nền tảng quan trọng để các địa phương triển khai thuận lợi.

Song song với đó, cấp tỉnh cũng chỉ đạo ngành Giáo dục đẩy mạnh công tác tập huấn chuyên môn cho giáo viên và cán bộ phụ trách xóa mù chữ tại địa phương. Các nội dung về phương pháp giảng dạy người trưởng thành, cách tổ chức lớp học linh hoạt, cũng như kỹ năng vận động cộng đồng… được chú trọng. Nhờ vậy, đội ngũ tham gia giảng dạy ngày càng chuyên nghiệp, đáp ứng yêu cầu thực tiễn.

Trên cơ sở đó, chính quyền cấp xã đã triển khai nhiều biện pháp sát thực tiễn. Các thôn, bản được rà soát thường xuyên nhằm xác định chính xác số lượng người chưa biết chữ. Lực lượng giáo viên, đoàn thể và cán bộ thôn được huy động tham gia vận động bà con đến lớp, đặc biệt chú trọng nhóm phụ nữ trung niên, người lớn tuổi và lao động nông nghiệp là những đối tượng ít có điều kiện tiếp cận giáo dục. Các lớp học được bố trí ngay tại nhà văn hoá thôn hoặc trường học gần nhất, với thời gian linh hoạt vào buổi tối hoặc sau mùa vụ, giúp người dân có thể tham gia thuận lợi.

Nhờ sự phối hợp đồng bộ giữa hai cấp chính quyền, phong trào học chữ tiếp tục lan toả mạnh mẽ ở nhiều địa phương.

Không chỉ dừng lại ở mục tiêu giúp bà con biết đọc, biết viết, các lớp học còn lồng ghép kiến thức pháp luật, kỹ thuật sản xuất nông lâm nghiệp, phòng chống tệ nạn xã hội và kỹ năng chăm sóc sức khỏe.

Những kiến thức thiết thực đó giúp người dân cải thiện sinh kế, tiếp cận thông tin nhanh nhạy hơn và mạnh dạn áp dụng tiến bộ kỹ thuật vào lao động sản xuất. Công tác xóa mù chữ vì thế không chỉ nâng cao dân trí mà còn góp phần quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế xã hội tại cơ sở.