Tôn vinh dòng họ khoa bảng Nguyễn Thực

2026/05/25 15:52

GD&TĐ - Ngày 23/5, tại di tích Văn Miếu Quốc Tử Giám diễn ra hội thảo nhằm tôn vinh dòng họ khoa bảng Nguyễn Thực và truyền thống hiếu học đất Kinh Bắc.


Hội thảo khoa học “Dòng họ Đình nguyên Hoàng giáp Nguyễn Thực làng Vân Điềm, Du Lâm với Văn Miếu - Quốc Tử Giám và sự nghiệp giáo dục”, là hoạt động hướng tới lễ kỷ niệm 950 năm ra đời Quốc Tử Giám - Trường quốc học đầu tiên của Việt Nam (1076 - 2026).
Sự kiện không chỉ góp phần làm sáng rõ truyền thống khoa bảng của vùng Kinh Bắc mà còn khơi dậy tinh thần hiếu học, trọng đạo trong đời sống hôm nay.
Lễ dâng hương lên các bậc tiên thánh tiên hiền và danh nhân khoa bảng dòng họ Nguyễn Thực, làng Vân Điềm, Du Lâm.

Làng Vân Điềm, Du Lâm thuộc huyện Đông Ngàn xưa là vùng đất nổi tiếng về truyền thống học hành, khoa cử. Trong đó, dòng họ Nguyễn Thực, còn gọi là Nguyễn đại tôn được xem là một trong những dòng họ tiêu biểu, có nhiều thế hệ đỗ đạt, làm quan xuyên suốt từ thời Lê trung hưng đến triều Nguyễn.
Người khai khoa của dòng họ là Đình nguyên Hoàng giáp Nguyễn Thực, đỗ khoa thi năm Ất Mùi (1595). Sau đó là: Nguyễn Nghi, Nguyễn Khuê, Nguyễn Sĩ, Nguyễn Thẩm, Nguyễn Thưởng, Nguyễn Tư Giản và Nguyễn Kham.
Không chỉ thành danh trong chốn khoa cử, các vị đại khoa còn để lại nhiều dấu ấn trên các lĩnh vực chính trị, quân sự, ngoại giao, văn hóa và đặc biệt là giáo dục.

Phát biểu tại hội thảo, TS Lê Xuân Kiêu - Giám đốc Trung tâm Hoạt động VHKH Văn Miếu - Quốc Tử Giám cho biết, các vị khoa bảng của dòng họ Đình nguyên Hoàng giáp Nguyễn Thực không chỉ đóng góp cho đất nước trên nhiều lĩnh vực mà còn để lại dấu ấn sâu đậm trong giáo dục và đào tạo nhân tài.
Đáng chú ý, dòng họ có hai vị từng giữ chức Tế tửu Quốc Tử Giám là Nguyễn Nghi và Nguyễn Thẩm, trực tiếp tham gia đào tạo nhân tài cho triều đình. Đặc biệt, sáu trong số tám vị Tiến sĩ của dòng họ hiện được lưu danh trên bia Tiến sĩ tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám.
Trưng bày các tư liệu, tài liệu, bản dập, hình ảnh, được sưu tầm, phục chế từ châu bản, mộc bản, ảnh chụp thác bản của dòng họ.

Hội thảo thu hút 29 tham luận của các nhà nghiên cứu, nhà khoa học và hậu duệ dòng họ đến từ nhiều cơ quan như Viện Sử học, Viện Nghiên cứu Hán Nôm, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn… tập trung làm rõ thân thế, sự nghiệp của các danh nhân khoa bảng; vai trò, đóng góp của dòng họ đối với Văn Miếu - Quốc Tử Giám và nền giáo dục nước nhà; đồng thời đề xuất giải pháp bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa liên quan.

PGS.TS Nguyễn Anh Cường – giảng viên Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, đồng thời là hậu duệ dòng họ cho rằng, việc phát huy truyền thống dòng họ Nguyễn Thực trong bối cảnh hiện đại cần được chuyển hóa thành hành động cụ thể như sưu tầm, số hóa tư liệu; dịch nghĩa văn bia, tài liệu Hán Nôm; tăng cường giáo dục lịch sử địa phương và đẩy mạnh hoạt động khuyến học cho thế hệ trẻ.
Trong khuôn khổ hội thảo còn diễn ra hoạt động trưng bày nhiều tư liệu, bản dập, hình ảnh và tài liệu phục chế từ châu bản, mộc bản được sưu tầm tại các trung tâm lưu trữ và viện nghiên cứu.
Theo Trần Hoà
giaoducthoidai.vn
Theo: giaoducthoidai.vn
2026/05/23 16:00 (GMT+7)
2026-05-25 10:14

Bộ GD&ĐT ban hành quy định mới về biên soạn tài liệu giáo dục địa phương

GD&TĐ - Bộ GD&ĐT ban hành Thông tư số 41/2026/TT-BGDĐT quy định tiêu chuẩn, quy trình biên soạn, chỉnh sửa, thẩm định tài liệu giáo dục địa phương.

Bộ GD&ĐT ban hành quy định mới về biên soạn tài liệu giáo dục địa phương
2026-05-25 10:14

Mức thu tuyển sinh vào lớp 10 ở Cà Mau tối đa 250.000 đồng một học sinh

GD&TĐ - Mức thu dịch vụ tuyển sinh ở Cà Mau được xây dựng bảo đảm nguyên tắc tính đúng, tính đủ, công khai, minh bạch; phù hợp thu nhập của người dân.

Mức thu tuyển sinh vào lớp 10 ở Cà Mau tối đa 250.000 đồng một học sinh
2026-05-25 09:09

Đại học Bách khoa Hà Nội có tân Giám đốc

GD&TĐ - GS.TS. NGƯT Lê Anh Tuấn được bổ nhiệm giữ chức Giám đốc Đại học Bách khoa Hà Nội.

Đại học Bách khoa Hà Nội có tân Giám đốc
2026-05-25 09:09

Mẹ đột quỵ, con mắc bệnh phổi: Hồi phục sức khỏe nhờ Sâm nhung Đại bổ Tâm Bình

GD&TĐ - “Tôi gầy yếu, xanh xao, chỉ còn da bọc xương, mẹ già 95 tuổi đột quỵ nằm một chỗ”, chú Phất nhớ lại quãng thời gian khó khăn của gia đình.

Mẹ đột quỵ, con mắc bệnh phổi: Hồi phục sức khỏe nhờ Sâm nhung Đại bổ Tâm Bình
2026-05-25 09:09

Chuyển mạnh sang quản trị đại học theo dữ liệu và chất lượng đầu ra

GD&TĐ - Bộ GD&ĐT đang dần chuyển từ việc kiểm soát quá trình hoạt động sang quản trị chất lượng đầu ra đối với giáo dục đại học.

Chuyển mạnh sang quản trị đại học theo dữ liệu và chất lượng đầu ra
2026-05-25 09:09

Tạo nguồn nhân lực phát triển công nghệ lõi

GD&TĐ - Hiện nay nguồn nhân lực chất lượng cao, tài năng trong các lĩnh vực công nghệ then chốt (STEM) trở thành yếu tố cạnh tranh cốt lõi giữa các quốc gia.

Tạo nguồn nhân lực phát triển công nghệ lõi
2026-05-25 09:09

Học sử để sống trách nhiệm với tương lai

GD&TĐ - Đạt 17,75 điểm, Nguyễn Minh Thư (lớp 10, Trường THPT chuyên Hà Tĩnh) trở thành thủ khoa học sinh giỏi tỉnh môn Lịch sử.

Học sử để sống trách nhiệm với tương lai
2026-05-25 09:08

Trao tặng tủ sách Tiếng Việt tại Nga: Lan toả tri thức Việt trên trường quốc tế

GD&TĐ - NXB Giáo dục Việt Nam đã tổ chức lễ trao tặng “Tủ sách Tiếng Việt” cho Trung tâm Văn hoá Nga – Việt.

Trao tặng tủ sách Tiếng Việt tại Nga: Lan toả tri thức Việt trên trường quốc tế
2026-05-25 09:08

'Trạm bình yên' trước kỳ thi

GD&TĐ - Giữa áp lực của những ngày cận kề Kỳ thi tốt nghiệp THPT 2026, các “trạm tiếp sức tinh thần” trở thành điểm tựa giúp học sinh giải tỏa căng thẳng, ổn định tâm lý và thêm tự tin bước vào kỳ thi quan trọng.

'Trạm bình yên' trước kỳ thi
2026-05-25 09:08

Bứt phá mùa thi nhờ 'trợ lý' AI

GD&TĐ - Trí tuệ nhân tạo đang được đưa vào quá trình ôn thi tốt nghiệp THPT như công cụ hỗ trợ đắc lực, giúp cá nhân hóa việc học, tối ưu luyện đề và nâng cao hiệu quả dạy học.

Bứt phá mùa thi nhờ 'trợ lý' AI