Bảo đảm điều kiện để đạt hiệu quả bền vững dạy học 2 buổi/ngày

GD&TĐ - Nhiều trường đã triển khai dạy học 2 buổi/ngày để nâng cao chất lượng giáo dục, song vẫn gặp khó khăn về cơ sở vật chất, giáo viên, kinh phí.



Khắc phục khó khăn, nỗ lực triển khai

Hiện nay, Trường THPT Lam Kinh (Thanh Hóa) đã và đang triển khai dạy học 2 buổi/ngày theo chỉ đạo của Bộ và Sở GD&ĐT nhằm nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, tăng thời lượng ôn tập, bồi dưỡng học sinh giỏi, phụ đạo học sinh yếu, đồng thời đẩy mạnh các hoạt động giáo dục kỹ năng sống, trải nghiệm sáng tạo.

Cụ thể, thông tin từ Hiệu trưởng Nguyễn Minh Đạo, một số lớp đã được bố trí học 2 buổi/ngày, đặc biệt khối 10 và khối 11. Nội dung buổi thứ hai được tổ chức linh hoạt: ôn tập, củng cố kiến thức, rèn kỹ năng thực hành, hướng nghiệp, trải nghiệm, hoặc học tăng cường các môn theo định hướng nghề nghiệp. Việc bố trí thời khóa biểu được điều chỉnh phù hợp với điều kiện cơ sở vật chất và thời gian của học sinh.

Theo ông Nguyễn Minh Đạo, triển khai dạy học 2 buổi/ngày tại trường có thuận lợi bởi nhận được sự chỉ đạo sát sao của Sở GD&ĐT, sự đồng thuận của Ban Giám hiệu, giáo viên, phụ huynh và học sinh. Đội ngũ giáo viên đủ về số lượng và đảm bảo chuyên môn, sẵn sàng tham gia giảng dạy buổi 2.

Nhà trường cũng có cơ sở vật chất tương đối đảm bảo. Học sinh được tăng thời lượng học tập, có điều kiện ôn luyện, rèn kỹ năng, chuẩn bị tốt cho các kỳ thi. Phụ huynh ủng hộ vì giúp con em được quản lý, học tập hiệu quả hơn trong ngày.

Tuy nhiên, về khó khăn, ông Nguyễn Minh Đạo cho biết, một số phòng học, phòng bộ môn của trường chưa đủ cho toàn bộ khối lớp học 2 buổi/ngày. Kinh phí chi trả cho giáo viên dạy tăng buổi còn khó khăn. Một bộ phận học sinh ở xa trường, việc học 2 buổi/ngày gây áp lực về thời gian di chuyển, ăn uống và nghỉ ngơi.

Bên cạnh đó, lịch học dày đặc khiến học sinh dễ mệt mỏi, ảnh hưởng đến chất lượng tiếp thu nếu không có sự điều tiết hợp lý. Chưa có tài liệu hướng dẫn thống nhất về nội dung, hình thức tổ chức buổi học thứ hai; việc xây dựng kế hoạch còn tùy thuộc vào điều kiện từng trường.

Vì chưa đáp ứng được điều kiện cơ sở vật chất nên hiện nay, Trường THCS Trung Hiếu (xã Trung Thành, Vĩnh Long) mới chỉ triển khai dạy học 2 buổi/ngày với học sinh khối 9.

Thông tin từ Hiệu trưởng Nguyễn Minh Tuấn, hiện nhà trường có 3 lớp 9 với 112 học sinh. Các em được bố trí học 7 tiết/ngày (sáng 4 tiết, chiều 3 tiết), học 5 ngày/tuần. Buổi sáng và chiều đều học chương trình chính khóa, nhưng riêng buổi chiều sẽ có tăng cường thêm bồi dưỡng cho học sinh giỏi và phụ đạo học sinh chưa đạt theo yêu cầu của Chương trình giáo dục phổ thông.

Mọi triển khai đến nay đều thuận lợi, vì phù hợp với điều kiện cơ sở vật chất, đội ngũ hiện có của nhà trường; nhà trường không thu thêm bất kỳ kinh phí nào từ phụ huynh.

Nói về khó khăn, ông Nguyễn Minh Tuấn cho rằng, hiện trường chưa triển khai dạy học 2 buổi/ngày cho toàn bộ các khối lớp vì chưa đủ điều kiện, đặc biệt điều kiện về cơ sở vật chất, phòng học.

Bên cạnh đó, theo hướng dẫn của Bộ GD&ĐT, buổi 2 là thời gian để tổ chức các hoạt động giáo dục bổ trợ, phát triển năng lực, bồi dưỡng học sinh giỏi, phụ đạo học sinh chưa đạt theo yêu cầu của Chương trình giáo dục phổ thông, giáo dục kỹ năng sống, giáo dục tài chính, giáo dục nghệ thuật, thể chất, STEM/STEAM, hướng nghiệp, trí tuệ nhân tạo, ngoại ngữ… theo định hướng phát triển toàn diện phù hợp với tâm sinh lý học sinh ở từng cấp học. Tuy nhiên, những nội dung dạy học nhằm giúp học sinh phát triển toàn diện, nhà trường cũng chưa thể triển khai.

“Quan trọng nhất để triển khai được dạy học 2 buổi/ngày một cách toàn diện là điều kiện cơ sở vật chất, kinh phí, có hướng dẫn cụ thể cho các nhà trường”, ông Nguyễn Minh Tuấn cho hay.



Giải pháp thực hiện tốt dạy học 2 buổi/ngày

Chia sẻ giải pháp để thực hiện tốt dạy học 2 buổi/ngày, ông Nguyễn Minh Đạo cho rằng, trước hết nhà trường cần xây dựng kế hoạch chi tiết, linh hoạt, phù hợp điều kiện thực tế của nhà trường, tránh dàn trải.

Việc bố trí hợp lý thời khóa biểu, cân đối giữa học tập và nghỉ ngơi, tăng cường hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp, giảm áp lực học thuật cũng hết sức quan trọng.

Đặc biệt, điều kiện để triển khai dạy học 2 buổi/ngày cần được bảo đảm. Cụ thể, nhà trường cần tăng cường đầu tư cơ sở vật chất, ưu tiên phòng học, thiết bị, bàn ghế, ánh sáng, nước uống phục vụ học sinh học 2 buổi/ngày. Đồng thời, bảo đảm chế độ cho giáo viên dạy tăng buổi, có chính sách hỗ trợ, động viên kịp thời.

Bên cạnh đó, nhà trường phối hợp chặt chẽ với phụ huynh và chính quyền địa phương trong công tác quản lý, tuyên truyền nhằm tạo sự đồng thuận xã hội; thường xuyên kiểm tra, đánh giá, rút kinh nghiệm và điều chỉnh kế hoạch phù hợp với từng giai đoạn thực hiện.

Đưa kiến nghị, đề xuất từ cơ sở, ông Nguyễn Minh Đạo mong muốn Sở GD&ĐT có văn bản hướng dẫn cụ thể hơn về tổ chức dạy học 2 buổi/ngày cấp THPT, đặc biệt là về nội dung, hình thức và chế độ cho giáo viên.

Ông cũng đề nghị có nguồn kinh phí hỗ trợ cho các trường còn khó khăn trong việc chi trả giáo viên dạy tăng buổi; đầu tư nâng cấp cơ sở vật chất cho các trường để đảm bảo đủ điều kiện học 2 buổi/ngày. Đồng thời, cần tăng cường tập huấn, chia sẻ mô hình hay, kinh nghiệm tổ chức 2 buổi/ngày hiệu quả từ các đơn vị điển hình. Bố trí đủ nguồn nhân lực về định biên theo quy định của Bộ GD&ĐT để các nhà trường có sự chủ động trong việc triển khai thực hiện nhiệm vụ năm học.



Khắc phục khó khăn, nỗ lực triển khai

Hiện nay, Trường THPT Lam Kinh (Thanh Hóa) đã và đang triển khai dạy học 2 buổi/ngày theo chỉ đạo của Bộ và Sở GD&ĐT nhằm nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, tăng thời lượng ôn tập, bồi dưỡng học sinh giỏi, phụ đạo học sinh yếu, đồng thời đẩy mạnh các hoạt động giáo dục kỹ năng sống, trải nghiệm sáng tạo.

Cụ thể, thông tin từ Hiệu trưởng Nguyễn Minh Đạo, một số lớp đã được bố trí học 2 buổi/ngày, đặc biệt khối 10 và khối 11. Nội dung buổi thứ hai được tổ chức linh hoạt: ôn tập, củng cố kiến thức, rèn kỹ năng thực hành, hướng nghiệp, trải nghiệm, hoặc học tăng cường các môn theo định hướng nghề nghiệp. Việc bố trí thời khóa biểu được điều chỉnh phù hợp với điều kiện cơ sở vật chất và thời gian của học sinh.

Theo ông Nguyễn Minh Đạo, triển khai dạy học 2 buổi/ngày tại trường có thuận lợi bởi nhận được sự chỉ đạo sát sao của Sở GD&ĐT, sự đồng thuận của Ban Giám hiệu, giáo viên, phụ huynh và học sinh. Đội ngũ giáo viên đủ về số lượng và đảm bảo chuyên môn, sẵn sàng tham gia giảng dạy buổi 2.

Nhà trường cũng có cơ sở vật chất tương đối đảm bảo. Học sinh được tăng thời lượng học tập, có điều kiện ôn luyện, rèn kỹ năng, chuẩn bị tốt cho các kỳ thi. Phụ huynh ủng hộ vì giúp con em được quản lý, học tập hiệu quả hơn trong ngày.

Tuy nhiên, về khó khăn, ông Nguyễn Minh Đạo cho biết, một số phòng học, phòng bộ môn của trường chưa đủ cho toàn bộ khối lớp học 2 buổi/ngày. Kinh phí chi trả cho giáo viên dạy tăng buổi còn khó khăn. Một bộ phận học sinh ở xa trường, việc học 2 buổi/ngày gây áp lực về thời gian di chuyển, ăn uống và nghỉ ngơi.

Bên cạnh đó, lịch học dày đặc khiến học sinh dễ mệt mỏi, ảnh hưởng đến chất lượng tiếp thu nếu không có sự điều tiết hợp lý. Chưa có tài liệu hướng dẫn thống nhất về nội dung, hình thức tổ chức buổi học thứ hai; việc xây dựng kế hoạch còn tùy thuộc vào điều kiện từng trường.

Vì chưa đáp ứng được điều kiện cơ sở vật chất nên hiện nay, Trường THCS Trung Hiếu (xã Trung Thành, Vĩnh Long) mới chỉ triển khai dạy học 2 buổi/ngày với học sinh khối 9.

Thông tin từ Hiệu trưởng Nguyễn Minh Tuấn, hiện nhà trường có 3 lớp 9 với 112 học sinh. Các em được bố trí học 7 tiết/ngày (sáng 4 tiết, chiều 3 tiết), học 5 ngày/tuần. Buổi sáng và chiều đều học chương trình chính khóa, nhưng riêng buổi chiều sẽ có tăng cường thêm bồi dưỡng cho học sinh giỏi và phụ đạo học sinh chưa đạt theo yêu cầu của Chương trình giáo dục phổ thông.

Mọi triển khai đến nay đều thuận lợi, vì phù hợp với điều kiện cơ sở vật chất, đội ngũ hiện có của nhà trường; nhà trường không thu thêm bất kỳ kinh phí nào từ phụ huynh.

Nói về khó khăn, ông Nguyễn Minh Tuấn cho rằng, hiện trường chưa triển khai dạy học 2 buổi/ngày cho toàn bộ các khối lớp vì chưa đủ điều kiện, đặc biệt điều kiện về cơ sở vật chất, phòng học.

Bên cạnh đó, theo hướng dẫn của Bộ GD&ĐT, buổi 2 là thời gian để tổ chức các hoạt động giáo dục bổ trợ, phát triển năng lực, bồi dưỡng học sinh giỏi, phụ đạo học sinh chưa đạt theo yêu cầu của Chương trình giáo dục phổ thông, giáo dục kỹ năng sống, giáo dục tài chính, giáo dục nghệ thuật, thể chất, STEM/STEAM, hướng nghiệp, trí tuệ nhân tạo, ngoại ngữ… theo định hướng phát triển toàn diện phù hợp với tâm sinh lý học sinh ở từng cấp học. Tuy nhiên, những nội dung dạy học nhằm giúp học sinh phát triển toàn diện, nhà trường cũng chưa thể triển khai.

“Quan trọng nhất để triển khai được dạy học 2 buổi/ngày một cách toàn diện là điều kiện cơ sở vật chất, kinh phí, có hướng dẫn cụ thể cho các nhà trường”, ông Nguyễn Minh Tuấn cho hay.



Giải pháp thực hiện tốt dạy học 2 buổi/ngày

Chia sẻ giải pháp để thực hiện tốt dạy học 2 buổi/ngày, ông Nguyễn Minh Đạo cho rằng, trước hết nhà trường cần xây dựng kế hoạch chi tiết, linh hoạt, phù hợp điều kiện thực tế của nhà trường, tránh dàn trải.

Việc bố trí hợp lý thời khóa biểu, cân đối giữa học tập và nghỉ ngơi, tăng cường hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp, giảm áp lực học thuật cũng hết sức quan trọng.

Đặc biệt, điều kiện để triển khai dạy học 2 buổi/ngày cần được bảo đảm. Cụ thể, nhà trường cần tăng cường đầu tư cơ sở vật chất, ưu tiên phòng học, thiết bị, bàn ghế, ánh sáng, nước uống phục vụ học sinh học 2 buổi/ngày. Đồng thời, bảo đảm chế độ cho giáo viên dạy tăng buổi, có chính sách hỗ trợ, động viên kịp thời.

Bên cạnh đó, nhà trường phối hợp chặt chẽ với phụ huynh và chính quyền địa phương trong công tác quản lý, tuyên truyền nhằm tạo sự đồng thuận xã hội; thường xuyên kiểm tra, đánh giá, rút kinh nghiệm và điều chỉnh kế hoạch phù hợp với từng giai đoạn thực hiện.

Đưa kiến nghị, đề xuất từ cơ sở, ông Nguyễn Minh Đạo mong muốn Sở GD&ĐT có văn bản hướng dẫn cụ thể hơn về tổ chức dạy học 2 buổi/ngày cấp THPT, đặc biệt là về nội dung, hình thức và chế độ cho giáo viên.

Ông cũng đề nghị có nguồn kinh phí hỗ trợ cho các trường còn khó khăn trong việc chi trả giáo viên dạy tăng buổi; đầu tư nâng cấp cơ sở vật chất cho các trường để đảm bảo đủ điều kiện học 2 buổi/ngày. Đồng thời, cần tăng cường tập huấn, chia sẻ mô hình hay, kinh nghiệm tổ chức 2 buổi/ngày hiệu quả từ các đơn vị điển hình. Bố trí đủ nguồn nhân lực về định biên theo quy định của Bộ GD&ĐT để các nhà trường có sự chủ động trong việc triển khai thực hiện nhiệm vụ năm học.