Hoàn thiện mô hình quản trị, vận hành hiệu quả hệ thống giáo dục sau sắp xếp
2026/09/24 17:15
GD&TĐ - Thứ trưởng Bộ GD&ĐT nhấn mạnh, mục tiêu hệ thống giáo dục sau sắp xếp là vận hành hiệu quả, nâng cao chất lượng và bảo đảm quyền lợi người học.
Sáng 24/9, Đoàn công tác Bộ GD&ĐT do Thứ trưởng Nguyễn Thị Quyên Thanh dẫn đầu làm việc với UBND tỉnh Nghệ An về triển khai nhiệm vụ giáo dục sau sắp xếp mạng lưới trường lớp. Đồng chủ trì buổi làm việc có ông Thái Văn Thành - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An.
Không lấy giảm đầu mối làm thước đo
Phát biểu tại buổi làm việc, Thứ trưởng Nguyễn Thị Quyên Thanh đề nghị Nghệ An tập trung rà soát 4 nhóm nội dung: vận hành cơ sở giáo dục sau sắp xếp; tổ chức bộ máy, đội ngũ; nguồn lực và các điều kiện bảo đảm năm học; quản lý nhà nước về giáo dục trong mô hình chính quyền địa phương hai cấp.
Thứ trưởng nhấn mạnh, việc sắp xếp cơ sở giáo dục cần được đánh giá thực chất, không lấy tỷ lệ giảm đầu mối làm thước đo. Quan trọng nhất là bảo đảm quyền học tập, cơ hội tiếp cận giáo dục của học sinh; không để việc sắp xếp làm tăng khó khăn cho học sinh, giáo viên hoặc ảnh hưởng chất lượng giáo dục.
Đối với mô hình chính quyền địa phương hai cấp, cần làm rõ trách nhiệm giữa Sở GD&ĐT, các sở, ngành, UBND cấp xã và nhà trường, bảo đảm quản lý thông suốt, rõ trách nhiệm, không phát sinh thêm thủ tục và không đẩy trách nhiệm quản lý nhà nước xuống cơ sở giáo dục.
Thứ trưởng cũng đề nghị Nghệ An cập nhật tiến độ dạy học 2 buổi/ngày, Chương trình giáo dục phổ thông, phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ 3-5 tuổi, công tác nội trú, bán trú, chăm sóc sức khỏe và an toàn trường học. Bên cạnh đó, lưu ý bảo đảm đầy đủ sách giáo khoa, thiết bị học tập; thực hiện nghiêm công tác bán trú, nội trú và an toàn thực phẩm, xác định rõ trách nhiệm của từng cấp, từng đơn vị. Đồng thời tổng hợp những khó khăn, vướng mắc về cơ chế, chính sách để Bộ GD&ĐT phối hợp tháo gỡ.
Báo cáo tại buổi làm việc, ông Nguyễn Văn Khoa, Giám đốc Sở GD&ĐT Nghệ An, cho biết toàn tỉnh có hơn 965.600 học sinh. Với khoảng 83% diện tích là miền núi, 130 đơn vị hành chính cấp xã, trong đó có 21 xã biên giới, việc tổ chức mạng lưới trường lớp và bảo đảm điều kiện dạy học còn nhiều thách thức.
Nghệ An đã giảm từ 1.452 xuống còn 788 cơ sở giáo dục công lập, giảm 664 cơ sở, tương đương 45,73%.
Theo ông Nguyễn Văn Khoa, giảm đầu mối không đồng nghĩa tập trung học sinh về một địa điểm. Các trường vẫn duy trì trường chính, phân hiệu, điểm trường phù hợp điều kiện thực tế, cơ bản không làm phát sinh khó khăn lớn về khoảng cách đi lại và không để gián đoạn việc học.
Sau sắp xếp, các cơ sở giáo dục từng bước xây dựng kế hoạch giáo dục chung, điều phối giáo viên, học liệu, thiết bị giữa trường chính và các phân hiệu. Tuy nhiên, một khó khăn lớn của Nghệ An là đang thiếu khoảng 7.000 giáo viên so với định mức của Bộ GD&ĐT.
Công tác huy động học sinh đầu cấp đạt tỷ lệ cao: lớp 1 đạt 99,97%, lớp 6 đạt 99,92%, tuyển sinh lớp 10 đạt 93,64%. 100% cơ sở giáo dục phổ thông đã triển khai dạy học 2 buổi/ngày theo điều kiện thực tế. Ngành Giáo dục tiếp tục đổi mới phương pháp dạy học, tăng cường STEM/STEAM, chuyển đổi số và từng bước ứng dụng trí tuệ nhân tạo.
Về sách giáo khoa, một số thời điểm nguồn cung chưa đáp ứng đầy đủ nhu cầu. Sở GD&ĐT đã phối hợp bổ sung sách, đồng thời sử dụng sách thư viện, sách cũ còn phù hợp và sách giáo khoa điện tử trong thời gian chờ sách in. Phong trào “Tủ sách dùng chung” đã huy động gần 300.000 cuốn sách giáo khoa, hỗ trợ học sinh có hoàn cảnh khó khăn.
Đối với 10 trường phổ thông nội trú liên cấp tại các xã biên giới giai đoạn 1, các dự án cơ bản hoàn thành những hạng mục chính. Tổng vốn ngân sách Trung ương bố trí là 3.502 tỷ đồng, ước giải ngân đến hết quý III/2026 đạt 2.250 tỷ đồng.
Sở GD&ĐT kiến nghị Bộ GD&ĐT phối hợp bổ sung biên chế giáo viên; hướng dẫn vị trí việc làm tại các trường quy mô lớn, nhiều phân hiệu; hoàn thiện quy định về định mức giáo viên, cơ sở vật chất và các điều kiện thực hiện Chương trình giáo dục phổ thông.
Chuyển trọng tâm sang hiệu quả vận hành
Phát biểu tại buổi làm việc, ông Thái Văn Thành, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An, cho rằng giáo dục đang đứng trước “thời kỳ vàng” khi nhận được sự quan tâm lớn về chính sách, đội ngũ và đầu tư cơ sở vật chất.
Theo ông Thái Văn Thành, sau sắp xếp cần tiếp tục quan tâm hiệu quả vận hành, nhất là những trường có quy mô lớn, nhiều điểm trường; việc bố trí cán bộ quản lý phải đáp ứng yêu cầu điều hành mô hình trường học mới.
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An đề nghị Bộ GD&ĐT nghiên cứu, tham mưu giao định mức giáo viên phù hợp với thực tế, tránh tình trạng định mức chuyên môn được tính ở mức cao nhưng khi phân bổ biên chế lại không được giao đủ.
Ông dẫn thực tế tại Nghệ An: định mức theo quy định đối với cấp tiểu học là 1,5 giáo viên/lớp, nhưng nhiều địa phương chỉ được bố trí khoảng 1,3 giáo viên/lớp; việc nâng lên 1,4 giáo viên/lớp cũng khó. Nếu định mức và biên chế thực tế không tương ứng, mục tiêu dạy học 2 buổi/ngày sẽ khó bảo đảm.
Ông Thái Văn Thành đề nghị Bộ GD&ĐT phối hợp Bộ Nội vụ nghiên cứu cách tính, giao biên chế thống nhất, sát thực tế và có cơ chế điều tiết linh hoạt giữa các địa bàn để xử lý tình trạng thừa, thiếu giáo viên cục bộ. Đồng thời đề nghị tiếp tục rà soát những điểm trường quy mô rất nhỏ, tính toán thu gọn những điểm không còn phù hợp nhưng phải bảo đảm quyền tiếp cận giáo dục của học sinh.
Về chính quyền địa phương hai cấp, ông Thái Văn Thành đề nghị nghiên cứu tham mưu các cấp có thẩm quyền bố trí một biên chế có chuyên môn giáo dục tại cấp xã; đồng thời làm rõ cơ chế phân cấp, phân quyền giữa Sở GD&ĐT và cấp xã, phát huy vai trò của Sở trong điều phối giáo viên giữa các địa phương.
Phát biểu kết luận, Thứ trưởng Nguyễn Thị Quyên Thanh ghi nhận kết quả ngành GD&ĐT Nghệ An đạt được trong triển khai các chủ trương, chính sách, đặc biệt trong sắp xếp mạng lưới trường lớp, chuẩn bị năm học mới và chăm lo giáo dục vùng khó khăn, biên giới.
Qua kiểm tra thực tế, Thứ trưởng đánh giá dù nhiều cơ sở có quy mô lớn, nhiều phân hiệu, điểm trường, địa bàn rộng và yêu cầu quản trị phức tạp, hoạt động dạy học cơ bản không bị gián đoạn sau sắp xếp.
Thứ trưởng nhấn mạnh, sau khi cơ bản hoàn thành việc sắp xếp tổ chức, Nghệ An cần chuyển trọng tâm sang chất lượng và hiệu quả vận hành của từng cơ sở giáo dục. Không chỉ quan tâm giảm bao nhiêu đầu mối, cần đánh giá hệ thống sau sắp xếp hoạt động ra sao, quyền lợi học sinh, nhà giáo được bảo đảm thế nào và nguồn lực có được sử dụng hiệu quả hay không.
Tỉnh cần tiếp tục rà soát hoạt động của các trường, nhất là trường quy mô lớn, nhiều phân hiệu, điểm trường; kịp thời tháo gỡ khó khăn về quản trị, đội ngũ, cơ sở vật chất và tổ chức dạy học. Đồng thời, đổi mới quản trị nhà trường, phân định rõ trách nhiệm, tăng cường sử dụng dữ liệu và giảm thủ tục hành chính không cần thiết.
Về đội ngũ, Thứ trưởng đề nghị tỉnh chỉ đạo Sở GD&ĐT phối hợp Sở Nội vụ rà soát số lượng, cơ cấu, nghiên cứu điều động, biệt phái hoặc bố trí giáo viên dạy liên trường theo quy định; đồng thời rà soát tài chính, tài sản, trụ sở dôi dư sau sắp xếp để sử dụng hiệu quả.
Đối với giáo dục mầm non, việc sắp xếp mạng lưới cần gắn với mục tiêu phổ cập cho trẻ 3-5 tuổi, ưu tiên vùng khó khăn, dân cư phân tán và nơi trẻ còn hạn chế cơ hội tiếp cận giáo dục.
Với các trường phổ thông nội trú liên cấp tại xã biên giới, Nghệ An cần xác định đây là nhiệm vụ lâu dài; bên cạnh đẩy nhanh xây dựng phải chuẩn bị phương án vận hành, đội ngũ, tổ chức ăn ở và bảo đảm an toàn cho học sinh, giáo viên.
Thứ trưởng cho biết Bộ GD&ĐT sẽ ghi nhận thực tiễn từ Nghệ An, tiếp tục phối hợp tháo gỡ những khó khăn phát sinh, hướng tới mục tiêu hệ thống giáo dục sau sắp xếp vận hành thông suốt, quản trị hiệu quả, nâng cao chất lượng và bảo đảm quyền lợi người học.
Theo: giaoducthoidai.vn
2026/09/24 12:15 (GMT+7)
2026-09-24 10:25
Nhiều hoạt động thiết thực kỷ niệm 96 năm Ngày Phụ nữ Việt Nam
GD&TĐ - Ngày 24/9, Trung ương Hội Liên hiệp Phụ nữ (LHPN) Việt Nam tổ chức họp báo thông tin về chuỗi hoạt động kỷ niệm 96 năm thành lập Hội LHPN Việt Nam và Ngày Phụ nữ Việt Nam (20/10).
2026-09-24 10:24
Phát triển con người và kỹ năng số để làm chủ công nghệ
GD&TĐ - Để phát triển công cụ số trong trường học hiệu quả, trước tiên cần phát triển kỹ năng sử dụng công nghệ số một cách có trách nhiệm.
2026-09-24 10:24
Chất lượng dạy - học tiếng Anh không được quyết định bởi yếu tố riêng lẻ
GD&TĐ - Từ các mô hình ở một số nước cho thấy, chất lượng dạy-học tiếng Anh không được quyết định bởi yếu tố riêng lẻ, mà là kết quả của hệ thống hợp tác.
2026-09-24 10:23
Gắn đào tạo nghề với doanh nghiệp, mở rộng cơ hội việc làm cho người học
GD&TĐ - Gắn đào tạo nghề với nhu cầu doanh nghiệp và thị trường lao động giúp người học nâng cao kỹ năng, tìm việc, phát triển sinh kế.
2026-09-24 10:22
Tạo sân chơi Robotics cho học sinh, sinh viên trên toàn quốc
GD&TĐ - Giải vô địch Robotics Việt Nam 2026–2027 chính thức mở đăng ký, tạo sân chơi để học sinh, sinh viên phát triển kỹ năng công nghệ.
2026-09-24 10:18
Nâng chất đội ngũ nhà giáo trước yêu cầu chuyển đổi số và hội nhập
GD&TĐ - Trường Tiểu học và THCS Lý Thường Kiệt phát huy năng lực đội ngũ, đẩy mạnh chuyển đổi số, chuyên môn, tạo nền tảng nâng cao chất lượng giáo dục.
2026-09-24 10:17
Khi dữ liệu trở thành công cụ quản trị nhà trường
GD&TĐ - Dữ liệu giúp cán bộ quản lý nắm sát hoạt động nhà trường, có thêm căn cứ trong điều hành và ra quyết định.
2026-09-24 10:16
Tháo gỡ áp lực dự giờ, trường mầm non tiếp sức cho giáo viên đổi mới
GD&TĐ - Từng là nỗi lo của giáo viên, những buổi dự giờ ở Trường Mầm non Lũng Thầu (Tuyên Quang) nay trở thành cơ hội để tập thể cán bộ và giáo viên cùng học hỏi và đổi mới.
