Hợp tác giáo dục ASEAN ưu tiên chuyển đổi số và kỹ năng tương lai

GD&TĐ - Chuyển đổi số trong giáo dục và phát triển kỹ năng cho tương lai đang trở thành trọng tâm của nghị sự giáo dục ASEAN.

Việt Nam để lại nhiều dấu ấn trong hợp tác giáo dục ASEAN

Theo báo cáo của Bộ GD&ĐT, năm 2020 khi Việt Nam là Chủ tịch ASEAN và cũng trong giai đoạn trường học ở các nước ASEAN phải đóng cửa do ảnh hưởng của Covid-19, Bộ GD&ĐT đã chủ trì tổ chức Hội nghị ASEAN-UNICEF trực tuyến về chuyển đổi số trong giáo dục, đưa ra những sáng kiến, chia sẻ kinh nghiệm trong việc ứng phó với Covid-19, thúc đẩy chuyển đổi số trong giáo dục nhằm đảm bảo trẻ em không đến trường nhưng không dừng việc học.



Trong nhiệm kỳ Chủ tịch luân phiên hợp tác giáo dục ASEAN giai đoạn 2022-2023, Bộ GD&ĐT Việt Nam đã chủ trì thành công chuỗi Hội nghị Bộ trưởng và Quan chức cao cấp Giáo dục ASEAN, ASEAN+3 và EAS, góp phần duy trì đà hợp tác giáo dục khu vực trong bối cảnh phục hồi sau đại dịch.

Tại các hội nghị này, Việt Nam tiếp tục nhấn mạnh định hướng tăng cường chuyển đổi số giáo dục, thúc đẩy công bằng trong tiếp cận giáo dục và tăng cường giáo dục về biến đổi khí hậu phù hợp với các cam kết của Việt Nam tại COP26.

Bộ GD&ĐT cũng đã phối hợp với tổ chức Cambridge chủ trì Hội nghị giáo dục cấp Bộ trưởng với chủ đề “Hồi phục việc học, tái xây dựng hệ thống giáo dục”.

Kết quả của Hội nghị là Báo cáo chính sách bao gồm các khuyến nghị chính sách, được sắp xếp theo ba chủ đề: Hổng kiến thức và tăng cường việc học, tiếp cận giáo dục, và xây dựng khả năng phục hồi trong hệ thống Giáo dục (tháng 3/2022).

Tháng 7/2022, Bộ GD&ĐT phối hợp với Ban Thư ký ASEAN tổ chức Đối thoại chính sách hỗ trợ giáo dục đại học khu vực ASEAN và lễ ra mắt lộ trình thực hiện Không gian giáo dục đại học ASEAN 2025.

Đến tháng 6/2023, Bộ phối hợp với Ban Thư ký ASEAN và Trường Đại học Kyungwoon (Hàn Quốc) tổ chức Hội thảo ASEAN - Hàn Quốc với chủ đề “Tương lai giáo dục: Những lộ trình trong kỷ nguyên số và chuyển đổi giáo dục”. Đây là hoạt động có ý nghĩa nhân dịp Việt Nam là nước điều phối quan hệ ASEAN - Hàn Quốc giai đoạn 2021-2024 và Bộ GD&ĐT đảm nhận nhiệm vụ Chủ tịch Hợp tác Giáo dục ASEAN năm 2022, 2023.

Cũng trong nhiệm kỳ Chủ tịch hợp tác giáo dục ASEAN 2022 và 2023, Bộ GD&ĐT đã hỗ trợ tích cực trong việc xây dựng các Tuyên bố quan trọng của ASEAN gồm: Tuyên bố ASEAN về chuyển đổi số trong giáo dục; Tuyên bố ASEAN về chăm sóc và giáo dục trẻ mầm non. Hai tuyên bố này đã được các nhà lãnh đạo ASEAN thông qua tại các Hội nghị cấp cao ASEAN.



Các xu hướng và ưu tiên mới của hợp tác giáo dục ASEAN

Hợp tác giáo dục ASEAN thời gian qua được triển khai trên cơ sở Kế hoạch Công tác Giáo dục ASEAN giai đoạn 2021-2025, tập trung vào các ưu tiên: nâng cao chất lượng giáo dục; thúc đẩy giáo dục đại học và giáo dục nghề nghiệp; tăng cường công bằng trong tiếp cận giáo dục; đẩy mạnh giáo dục vì phát triển bền vững; nâng cao hiệu quả điều phối chính sách trong khu vực.

ASEAN hiện đang bước vào giai đoạn chuyển tiếp sang Kế hoạch Công tác Giáo dục ASEAN giai đoạn 2026-2030 gắn với triển khai các mục tiêu của Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045.

Trong đó, những nội dung được quan tâm là phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và tăng cường năng lực cạnh tranh của khu vực.

Hiện Ban Thư ký ASEAN đang phối hợp với Bộ Giáo dục các nước để hoàn thiện Kế hoạch giai đoạn mới này.

Các cơ chế hợp tác giáo dục ASEAN tiếp tục được duy trì thường xuyên thông qua Hội nghị Bộ trưởng Giáo dục ASEAN, Hội nghị Quan chức cao cấp Giáo dục ASEAN, các cơ chế ASEAN+3, Đông Á và các mạng lưới chuyên ngành trong giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp, bảo đảm chất lượng và đánh giá giáo dục.

Báo cáo của Bộ GD&ĐT cho biết, chuyển đổi số trong giáo dục và phát triển kỹ năng cho tương lai đang trở thành trọng tâm của nghị sự giáo dục ASEAN. Các nước thành viên ngày càng quan tâm đến ứng dụng công nghệ số, AI, dữ liệu giáo dục và các nền tảng học tập số trong quản lý, giảng dạy và học tập.

Cùng với đó là thu hẹp khoảng cách số trong giáo dục, nâng cao năng lực số cho giáo viên và người học, đồng thời bảo đảm an toàn dữ liệu, an ninh mạng và sử dụng công nghệ một cách có trách nhiệm.

Ngoài ra, các xu hướng và ưu tiên mới của hợp tác giáo dục ASEAN còn liên quan đến giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp, học tập suốt đời, cụ thể:

Giáo dục đại học với trọng tâm là xây dựng Không gian giáo dục đại học ASEAN, thúc đẩy công nhận tín chỉ, công nhận văn bằng, bảo đảm chất lượng và dịch chuyển sinh viên, giảng viên trong khu vực.

Giáo dục nghề nghiệp, phát triển kỹ năng, đào tạo lại và nâng cao kỹ năng cho người lao động ngày càng được quan tâm, nhất là trong bối cảnh kinh tế số, kinh tế xanh, chuyển đổi công nghiệp và yêu cầu mới của thị trường lao động.

Học tập suốt đời, vi chứng chỉ, các mô hình đào tạo linh hoạt và liên thông giữa giáo dục chính quy, giáo dục nghề nghiệp và đào tạo tại nơi làm việc đang được quan tâm và nghiên cứu trong khu vực.



Sự tham gia của Việt Nam trong hợp tác giáo dục ASEAN thời gian tới

Trong thời gian tới, Việt Nam tiếp tục tham gia tích cực vào các cơ chế hợp tác giáo dục ASEAN trên nhiều lĩnh vực.

Trong lĩnh vực giáo dục phổ thông: Việt Nam tích cực tham gia và chia sẻ kinh nghiệm trong việc thực hiện Chương trình Đánh giá kết quả học tập học sinh tiểu học khu vực Đông Nam Á (SEA-PLM), góp phần thúc đẩy sử dụng dữ liệu đánh giá diện rộng để cải thiện chính sách và nâng cao chất lượng giáo dục cơ bản. Mới đây, Bộ GD&ĐT Việt Nam đã phối hợp với Ban Thư ký ASEAN và các đối tác tổ chức hội thảo khu vực về nâng cao chất lượng giáo dục tiểu học thông qua đánh giá diện rộng quốc tế.

Trong lĩnh vực giáo dục đại học: Tiếp tục tham gia tích cực vào hợp tác giáo dục đại học ASEAN, trong đó có các hoạt động của Mạng lưới các trường đại học ASEAN (AUN); triển khai thực hiện Khung tham chiếu trình độ quốc gia của Việt Nam với Khung tham chiếu ASEAN; bảo đảm chất lượng giáo dục đại học, công nhận tín chỉ, dịch chuyển sinh viên và hợp tác nghiên cứu giữa các cơ sở giáo dục đại học trong khu vực.

Trong lĩnh vực giáo dục nghề nghiệp: Bộ GD&ĐT sẽ đảm nhận vai trò Chủ tịch Hội đồng Giáo dục ASEAN nhiệm kỳ 2027-2028, sẽ quan tâm thúc đẩy hợp tác về phát triển, nâng cao kỹ năng và gắn kết đào tạo với nhu cầu của thị trường lao động.

Việt Nam để lại nhiều dấu ấn trong hợp tác giáo dục ASEAN

Theo báo cáo của Bộ GD&ĐT, năm 2020 khi Việt Nam là Chủ tịch ASEAN và cũng trong giai đoạn trường học ở các nước ASEAN phải đóng cửa do ảnh hưởng của Covid-19, Bộ GD&ĐT đã chủ trì tổ chức Hội nghị ASEAN-UNICEF trực tuyến về chuyển đổi số trong giáo dục, đưa ra những sáng kiến, chia sẻ kinh nghiệm trong việc ứng phó với Covid-19, thúc đẩy chuyển đổi số trong giáo dục nhằm đảm bảo trẻ em không đến trường nhưng không dừng việc học.



Trong nhiệm kỳ Chủ tịch luân phiên hợp tác giáo dục ASEAN giai đoạn 2022-2023, Bộ GD&ĐT Việt Nam đã chủ trì thành công chuỗi Hội nghị Bộ trưởng và Quan chức cao cấp Giáo dục ASEAN, ASEAN+3 và EAS, góp phần duy trì đà hợp tác giáo dục khu vực trong bối cảnh phục hồi sau đại dịch.

Tại các hội nghị này, Việt Nam tiếp tục nhấn mạnh định hướng tăng cường chuyển đổi số giáo dục, thúc đẩy công bằng trong tiếp cận giáo dục và tăng cường giáo dục về biến đổi khí hậu phù hợp với các cam kết của Việt Nam tại COP26.

Bộ GD&ĐT cũng đã phối hợp với tổ chức Cambridge chủ trì Hội nghị giáo dục cấp Bộ trưởng với chủ đề “Hồi phục việc học, tái xây dựng hệ thống giáo dục”.

Kết quả của Hội nghị là Báo cáo chính sách bao gồm các khuyến nghị chính sách, được sắp xếp theo ba chủ đề: Hổng kiến thức và tăng cường việc học, tiếp cận giáo dục, và xây dựng khả năng phục hồi trong hệ thống Giáo dục (tháng 3/2022).

Tháng 7/2022, Bộ GD&ĐT phối hợp với Ban Thư ký ASEAN tổ chức Đối thoại chính sách hỗ trợ giáo dục đại học khu vực ASEAN và lễ ra mắt lộ trình thực hiện Không gian giáo dục đại học ASEAN 2025.

Đến tháng 6/2023, Bộ phối hợp với Ban Thư ký ASEAN và Trường Đại học Kyungwoon (Hàn Quốc) tổ chức Hội thảo ASEAN - Hàn Quốc với chủ đề “Tương lai giáo dục: Những lộ trình trong kỷ nguyên số và chuyển đổi giáo dục”. Đây là hoạt động có ý nghĩa nhân dịp Việt Nam là nước điều phối quan hệ ASEAN - Hàn Quốc giai đoạn 2021-2024 và Bộ GD&ĐT đảm nhận nhiệm vụ Chủ tịch Hợp tác Giáo dục ASEAN năm 2022, 2023.

Cũng trong nhiệm kỳ Chủ tịch hợp tác giáo dục ASEAN 2022 và 2023, Bộ GD&ĐT đã hỗ trợ tích cực trong việc xây dựng các Tuyên bố quan trọng của ASEAN gồm: Tuyên bố ASEAN về chuyển đổi số trong giáo dục; Tuyên bố ASEAN về chăm sóc và giáo dục trẻ mầm non. Hai tuyên bố này đã được các nhà lãnh đạo ASEAN thông qua tại các Hội nghị cấp cao ASEAN.



Các xu hướng và ưu tiên mới của hợp tác giáo dục ASEAN

Hợp tác giáo dục ASEAN thời gian qua được triển khai trên cơ sở Kế hoạch Công tác Giáo dục ASEAN giai đoạn 2021-2025, tập trung vào các ưu tiên: nâng cao chất lượng giáo dục; thúc đẩy giáo dục đại học và giáo dục nghề nghiệp; tăng cường công bằng trong tiếp cận giáo dục; đẩy mạnh giáo dục vì phát triển bền vững; nâng cao hiệu quả điều phối chính sách trong khu vực.

ASEAN hiện đang bước vào giai đoạn chuyển tiếp sang Kế hoạch Công tác Giáo dục ASEAN giai đoạn 2026-2030 gắn với triển khai các mục tiêu của Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045.

Trong đó, những nội dung được quan tâm là phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và tăng cường năng lực cạnh tranh của khu vực.

Hiện Ban Thư ký ASEAN đang phối hợp với Bộ Giáo dục các nước để hoàn thiện Kế hoạch giai đoạn mới này.

Các cơ chế hợp tác giáo dục ASEAN tiếp tục được duy trì thường xuyên thông qua Hội nghị Bộ trưởng Giáo dục ASEAN, Hội nghị Quan chức cao cấp Giáo dục ASEAN, các cơ chế ASEAN+3, Đông Á và các mạng lưới chuyên ngành trong giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp, bảo đảm chất lượng và đánh giá giáo dục.

Báo cáo của Bộ GD&ĐT cho biết, chuyển đổi số trong giáo dục và phát triển kỹ năng cho tương lai đang trở thành trọng tâm của nghị sự giáo dục ASEAN. Các nước thành viên ngày càng quan tâm đến ứng dụng công nghệ số, AI, dữ liệu giáo dục và các nền tảng học tập số trong quản lý, giảng dạy và học tập.

Cùng với đó là thu hẹp khoảng cách số trong giáo dục, nâng cao năng lực số cho giáo viên và người học, đồng thời bảo đảm an toàn dữ liệu, an ninh mạng và sử dụng công nghệ một cách có trách nhiệm.

Ngoài ra, các xu hướng và ưu tiên mới của hợp tác giáo dục ASEAN còn liên quan đến giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp, học tập suốt đời, cụ thể:

Giáo dục đại học với trọng tâm là xây dựng Không gian giáo dục đại học ASEAN, thúc đẩy công nhận tín chỉ, công nhận văn bằng, bảo đảm chất lượng và dịch chuyển sinh viên, giảng viên trong khu vực.

Giáo dục nghề nghiệp, phát triển kỹ năng, đào tạo lại và nâng cao kỹ năng cho người lao động ngày càng được quan tâm, nhất là trong bối cảnh kinh tế số, kinh tế xanh, chuyển đổi công nghiệp và yêu cầu mới của thị trường lao động.

Học tập suốt đời, vi chứng chỉ, các mô hình đào tạo linh hoạt và liên thông giữa giáo dục chính quy, giáo dục nghề nghiệp và đào tạo tại nơi làm việc đang được quan tâm và nghiên cứu trong khu vực.



Sự tham gia của Việt Nam trong hợp tác giáo dục ASEAN thời gian tới

Trong thời gian tới, Việt Nam tiếp tục tham gia tích cực vào các cơ chế hợp tác giáo dục ASEAN trên nhiều lĩnh vực.

Trong lĩnh vực giáo dục phổ thông: Việt Nam tích cực tham gia và chia sẻ kinh nghiệm trong việc thực hiện Chương trình Đánh giá kết quả học tập học sinh tiểu học khu vực Đông Nam Á (SEA-PLM), góp phần thúc đẩy sử dụng dữ liệu đánh giá diện rộng để cải thiện chính sách và nâng cao chất lượng giáo dục cơ bản. Mới đây, Bộ GD&ĐT Việt Nam đã phối hợp với Ban Thư ký ASEAN và các đối tác tổ chức hội thảo khu vực về nâng cao chất lượng giáo dục tiểu học thông qua đánh giá diện rộng quốc tế.

Trong lĩnh vực giáo dục đại học: Tiếp tục tham gia tích cực vào hợp tác giáo dục đại học ASEAN, trong đó có các hoạt động của Mạng lưới các trường đại học ASEAN (AUN); triển khai thực hiện Khung tham chiếu trình độ quốc gia của Việt Nam với Khung tham chiếu ASEAN; bảo đảm chất lượng giáo dục đại học, công nhận tín chỉ, dịch chuyển sinh viên và hợp tác nghiên cứu giữa các cơ sở giáo dục đại học trong khu vực.

Trong lĩnh vực giáo dục nghề nghiệp: Bộ GD&ĐT sẽ đảm nhận vai trò Chủ tịch Hội đồng Giáo dục ASEAN nhiệm kỳ 2027-2028, sẽ quan tâm thúc đẩy hợp tác về phát triển, nâng cao kỹ năng và gắn kết đào tạo với nhu cầu của thị trường lao động.