Khi lớp học trở thành không gian trải nghiệm của trẻ nhỏ

GD&TĐ - Phương pháp “học qua chơi” đang được các trường mầm non Quảng Ninh triển khai hiệu quả, giúp trẻ phát triển toàn diện.



Trẻ học qua chơi, phát triển tự nhiên

Thay vì những giờ học mang tính áp đặt, nhiều trường mầm non ở Quảng Ninh đã tổ chức lớp học theo hướng mở, linh hoạt. Trẻ được tham gia vào các hoạt động như đóng vai, lắp ghép, vẽ tranh, khám phá thiên nhiên… Từ đó, kiến thức được hình thành một cách tự nhiên thông qua trải nghiệm.

Tại một số trường ở Hạ Long, Cẩm Phả, các góc chơi được thiết kế như “thế giới thu nhỏ” với đầy đủ vai trò: bác sĩ, đầu bếp, kỹ sư… Trẻ không chỉ chơi mà còn học cách giao tiếp, hợp tác và giải quyết vấn đề.

Không gian lớp học cũng được “mềm hóa” với các góc mở, học liệu đa dạng từ vật liệu tự nhiên đến đồ tái chế. Đặc biệt, hoạt động ngoài trời như trồng cây, chăm sóc vườn rau, quan sát côn trùng giúp trẻ phát triển tư duy khám phá và tình yêu thiên nhiên.

Một số trường còn xây dựng “lớp học ngoài trời”, nơi trẻ học toán qua đong đếm, học khoa học qua quan sát thời tiết, rèn vận động qua trò chơi dân gian. Việc học vì thế trở nên sinh động, gần gũi hơn.

Tại Trường Mầm non Cao Xanh (phường Cao Xanh), phương pháp “học qua chơi” được triển khai đồng bộ trong từng hoạt động hằng ngày. Giờ kể chuyện không còn là cô đọc – trẻ nghe, mà trở thành không gian tương tác, nơi trẻ nhập vai nhân vật, đặt câu hỏi và bày tỏ cảm xúc của mình. Nhà trường cũng xây dựng nhiều góc trải nghiệm như vườn rau, khu vận động, khu sáng tạo nghệ thuật… giúp trẻ học thông qua thực hành.



Hay tại một số trường ở Quảng Yên, trẻ được tham gia các hoạt động ngoài trời, trò chơi tập thể và trải nghiệm thực tế thường xuyên. Việc kết hợp giữa học và chơi không chỉ giúp trẻ hứng thú đến lớp mà còn phát triển kỹ năng giao tiếp, tự lập ngay từ sớm.

Những dẫn chứng cụ thể này cho thấy, “học qua chơi” không còn là khẩu hiệu mà đã trở thành phương pháp giáo dục được triển khai thực chất, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục mầm non trên địa bàn toàn tỉnh.

Đồng hành từ nhà trường đến gia đình

Một điểm thay đổi rõ nét là vai trò của giáo viên. Thay vì truyền đạt kiến thức, giáo viên trở thành người hướng dẫn, quan sát và hỗ trợ.

Cô giáo Đinh Thị Trang, giáo viên Trường Mầm non Cao Xanh chia sẻ: “Chúng tôi không còn dạy trẻ theo cách cô nói – trò nghe như trước đây, mà chủ động tạo ra các tình huống để trẻ được trải nghiệm, tự tìm hiểu và bày tỏ suy nghĩ của mình. Mỗi hoạt động đều khuyến khích trẻ đặt câu hỏi, trao đổi với bạn và đưa ra cách giải quyết riêng. Nhờ đó, trẻ trở nên chủ động, tự tin hơn, đồng thời hình thành kỹ năng giao tiếp và hợp tác ngay từ sớm. Điều quan trọng là các con cảm thấy vui vẻ khi đến lớp, coi việc học như một hành trình khám phá chứ không phải áp lực”.

Để đáp ứng yêu cầu mới, giáo viên thường xuyên được tập huấn, sinh hoạt chuyên môn, chia sẻ kinh nghiệm tổ chức hoạt động “học qua chơi”.

Đáng chú ý, sự đồng hành của phụ huynh đang trở thành yếu tố quan trọng. Trước đây, nhiều phụ huynh còn băn khoăn khi con “chỉ chơi mà không học chữ”, nhưng dần dần đã thay đổi cách nhìn.

Chị Nguyễn Hoàng Lan, phụ huynh tại phường Cẩm Phả cho biết: “Ban đầu tôi cũng lo con không theo kịp các bạn nếu không học trước chữ. Nhưng sau một thời gian, tôi thấy con mạnh dạn hơn, biết giao tiếp, tự lập tốt hơn. Điều đó quan trọng hơn rất nhiều”.

Còn chị Nguyễn Thu Hà, phụ huynh tại phường Hạ Long chia sẻ: “Mỗi ngày con đi học về đều kể chuyện được chơi gì, khám phá gì. Gia đình cũng học cách chơi cùng con, không ép học sớm như trước”.

Nhiều trường đã chủ động tổ chức hoạt động trải nghiệm có sự tham gia của phụ huynh, hướng dẫn cách chơi – học tại nhà. Nhờ đó, môi trường giáo dục được nối dài, tạo sự thống nhất giữa gia đình và nhà trường.

Theo Sở GD&ĐT Quảng Ninh, hiện toàn tỉnh có 117 trường mầm non công lập, 55 trường tư thục và 385 cơ sở mầm non độc lập tư thục. Mạng lưới trường, lớp được phân bố tương đối hợp lý, cơ bản đáp ứng nhu cầu gửi trẻ của nhân dân, đặc biệt tại các khu đô thị, khu công nghiệp và những địa bàn có tốc độ đô thị hóa nhanh.

Tỷ lệ trẻ mầm non được học 2 buổi/ngày tiếp tục được duy trì ổn định. 100% trẻ mầm non và học sinh tiểu học trên địa bàn được tổ chức học 2 buổi/ngày, tạo điều kiện thuận lợi để triển khai các hoạt động trải nghiệm, vui chơi và học tập đa dạng. Đây cũng là nền tảng quan trọng giúp nâng cao chất lượng chăm sóc, giáo dục toàn diện cho trẻ.

Trong bối cảnh giáo dục hiện đại, “học qua chơi” đã trở thành hướng đi tất yếu. Những đổi mới tại Quảng Ninh đang góp phần tạo nền móng vững chắc cho sự phát triển toàn diện của trẻ ngay từ những năm đầu đời.



Trẻ học qua chơi, phát triển tự nhiên

Thay vì những giờ học mang tính áp đặt, nhiều trường mầm non ở Quảng Ninh đã tổ chức lớp học theo hướng mở, linh hoạt. Trẻ được tham gia vào các hoạt động như đóng vai, lắp ghép, vẽ tranh, khám phá thiên nhiên… Từ đó, kiến thức được hình thành một cách tự nhiên thông qua trải nghiệm.

Tại một số trường ở Hạ Long, Cẩm Phả, các góc chơi được thiết kế như “thế giới thu nhỏ” với đầy đủ vai trò: bác sĩ, đầu bếp, kỹ sư… Trẻ không chỉ chơi mà còn học cách giao tiếp, hợp tác và giải quyết vấn đề.

Không gian lớp học cũng được “mềm hóa” với các góc mở, học liệu đa dạng từ vật liệu tự nhiên đến đồ tái chế. Đặc biệt, hoạt động ngoài trời như trồng cây, chăm sóc vườn rau, quan sát côn trùng giúp trẻ phát triển tư duy khám phá và tình yêu thiên nhiên.

Một số trường còn xây dựng “lớp học ngoài trời”, nơi trẻ học toán qua đong đếm, học khoa học qua quan sát thời tiết, rèn vận động qua trò chơi dân gian. Việc học vì thế trở nên sinh động, gần gũi hơn.

Tại Trường Mầm non Cao Xanh (phường Cao Xanh), phương pháp “học qua chơi” được triển khai đồng bộ trong từng hoạt động hằng ngày. Giờ kể chuyện không còn là cô đọc – trẻ nghe, mà trở thành không gian tương tác, nơi trẻ nhập vai nhân vật, đặt câu hỏi và bày tỏ cảm xúc của mình. Nhà trường cũng xây dựng nhiều góc trải nghiệm như vườn rau, khu vận động, khu sáng tạo nghệ thuật… giúp trẻ học thông qua thực hành.



Hay tại một số trường ở Quảng Yên, trẻ được tham gia các hoạt động ngoài trời, trò chơi tập thể và trải nghiệm thực tế thường xuyên. Việc kết hợp giữa học và chơi không chỉ giúp trẻ hứng thú đến lớp mà còn phát triển kỹ năng giao tiếp, tự lập ngay từ sớm.

Những dẫn chứng cụ thể này cho thấy, “học qua chơi” không còn là khẩu hiệu mà đã trở thành phương pháp giáo dục được triển khai thực chất, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục mầm non trên địa bàn toàn tỉnh.

Đồng hành từ nhà trường đến gia đình

Một điểm thay đổi rõ nét là vai trò của giáo viên. Thay vì truyền đạt kiến thức, giáo viên trở thành người hướng dẫn, quan sát và hỗ trợ.

Cô giáo Đinh Thị Trang, giáo viên Trường Mầm non Cao Xanh chia sẻ: “Chúng tôi không còn dạy trẻ theo cách cô nói – trò nghe như trước đây, mà chủ động tạo ra các tình huống để trẻ được trải nghiệm, tự tìm hiểu và bày tỏ suy nghĩ của mình. Mỗi hoạt động đều khuyến khích trẻ đặt câu hỏi, trao đổi với bạn và đưa ra cách giải quyết riêng. Nhờ đó, trẻ trở nên chủ động, tự tin hơn, đồng thời hình thành kỹ năng giao tiếp và hợp tác ngay từ sớm. Điều quan trọng là các con cảm thấy vui vẻ khi đến lớp, coi việc học như một hành trình khám phá chứ không phải áp lực”.

Để đáp ứng yêu cầu mới, giáo viên thường xuyên được tập huấn, sinh hoạt chuyên môn, chia sẻ kinh nghiệm tổ chức hoạt động “học qua chơi”.

Đáng chú ý, sự đồng hành của phụ huynh đang trở thành yếu tố quan trọng. Trước đây, nhiều phụ huynh còn băn khoăn khi con “chỉ chơi mà không học chữ”, nhưng dần dần đã thay đổi cách nhìn.

Chị Nguyễn Hoàng Lan, phụ huynh tại phường Cẩm Phả cho biết: “Ban đầu tôi cũng lo con không theo kịp các bạn nếu không học trước chữ. Nhưng sau một thời gian, tôi thấy con mạnh dạn hơn, biết giao tiếp, tự lập tốt hơn. Điều đó quan trọng hơn rất nhiều”.

Còn chị Nguyễn Thu Hà, phụ huynh tại phường Hạ Long chia sẻ: “Mỗi ngày con đi học về đều kể chuyện được chơi gì, khám phá gì. Gia đình cũng học cách chơi cùng con, không ép học sớm như trước”.

Nhiều trường đã chủ động tổ chức hoạt động trải nghiệm có sự tham gia của phụ huynh, hướng dẫn cách chơi – học tại nhà. Nhờ đó, môi trường giáo dục được nối dài, tạo sự thống nhất giữa gia đình và nhà trường.

Theo Sở GD&ĐT Quảng Ninh, hiện toàn tỉnh có 117 trường mầm non công lập, 55 trường tư thục và 385 cơ sở mầm non độc lập tư thục. Mạng lưới trường, lớp được phân bố tương đối hợp lý, cơ bản đáp ứng nhu cầu gửi trẻ của nhân dân, đặc biệt tại các khu đô thị, khu công nghiệp và những địa bàn có tốc độ đô thị hóa nhanh.

Tỷ lệ trẻ mầm non được học 2 buổi/ngày tiếp tục được duy trì ổn định. 100% trẻ mầm non và học sinh tiểu học trên địa bàn được tổ chức học 2 buổi/ngày, tạo điều kiện thuận lợi để triển khai các hoạt động trải nghiệm, vui chơi và học tập đa dạng. Đây cũng là nền tảng quan trọng giúp nâng cao chất lượng chăm sóc, giáo dục toàn diện cho trẻ.

Trong bối cảnh giáo dục hiện đại, “học qua chơi” đã trở thành hướng đi tất yếu. Những đổi mới tại Quảng Ninh đang góp phần tạo nền móng vững chắc cho sự phát triển toàn diện của trẻ ngay từ những năm đầu đời.