Nỗ lực xóa 'vùng trũng' giáo dục sau sắp xếp đơn vị hành chính

Tuy nhiên, với quy mô lớp học nhỏ, điều kiện cơ sở vật chất thiếu thốn, đội ngũ giáo viên chưa đầy đủ… các điểm trường lẻ đang đối mặt nguy cơ trở thành “vùng trũng” giáo dục nếu không có sự vào cuộc đồng bộ từ nhà trường, chính quyền và xã hội.

Nỗ lực giữ nhịp học

Thuận Hòa (Tuyên Quang) - xã đặc biệt khó khăn với địa hình rộng, dân cư phân tán, phần lớn là đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống ở vùng đồi núi xa trung tâm. Hành trình đến trường của học trò nơi đây không chỉ là vượt núi, băng suối, mà còn phải bước qua mọi rào cản về điều kiện sống, nhận thức và giới hạn bản thân.

Trường Mầm non Hướng Dương - ngôi trường duy nhất trên địa bàn xã hiện có 11 nhóm, lớp với 273 học sinh. Trong số này, chỉ 62 em học tại trường chính, 211 học sinh đang theo học ở 5 điểm trường lẻ: Lũng Buông, Khau Mèng, Lũng Khỏe A, Lũng Khỏe B và Minh Tiến. Riêng điểm trường Minh Tiến nằm cách xa trường chính 15km.

Sau khi sắp xếp đơn vị hành chính, các trường học tại xã Thuận Hòa được giao về cấp xã quản lý. Cô Trần Thị Vụ - Hiệu trưởng Trường Mầm non Hướng Dương cho hay, đây là thay đổi mang lại thuận lợi lẫn thách thức.

“Trường gần chính quyền xã hơn, việc phối hợp triển khai các nhiệm vụ giáo dục thuận tiện, sát thực tế. Cán bộ xã nắm rõ đời sống giáo viên, học sinh, có chỉ đạo kịp thời, sâu sát. Tuy nhiên, việc đầu tư cho cơ sở vật chất chưa có hướng cụ thể để sửa chữa, nâng cấp các điểm trường”, cô Trần Thị Vụ chia sẻ.

Thực tế tại các điểm trường cho thấy, dù có lớp học kiên cố, bàn ghế và đồ dùng học tập thiết yếu, song cơ sở vật chất hạn chế. Nhiều điểm trường chưa có tường bao, thiếu giáo viên, bếp ăn bán trú và thiết bị dạy học.

Không để những đứa trẻ ở điểm trường lẻ thiệt thòi, nhà trường đã chủ động vượt khó bằng nhiều giải pháp thiết thực như: Làm tờ trình đề xuất sửa chữa cơ sở vật chất, gửi thư ngỏ kêu gọi hỗ trợ từ các cơ quan, doanh nghiệp. Các cô giáo không chỉ làm nhiệm vụ chuyên môn, mà còn cùng nhau vệ sinh, chỉnh trang lớp học, trồng cây xanh, cải tạo sân chơi… để tạo ra môi trường học tập tốt hơn cho học sinh vùng khó.

Bên cạnh đó, công tác tập huấn nâng cao chuyên môn cho đội ngũ giáo viên được duy trì. “Chúng tôi xác định, dù dạy ở trường chính hay điểm lẻ, thì chất lượng giáo dục phải đồng đều. Mỗi giáo viên là đại diện cho hình ảnh của nhà trường ở từng thôn, bản. Vì vậy, năng lực chuyên môn, đạo đức nghề nghiệp và tinh thần trách nhiệm luôn phải đặt lên hàng đầu”, cô Vụ nhấn mạnh.

UBND xã Thuận Hòa đã có chỉ đạo sát sao, phối hợp rà soát chuẩn bị năm học mới. Tuy nhiên, việc bố trí nguồn lực đầu tư cho điểm trường còn nhiều hạn chế. Nhà trường mong muốn được hỗ trợ xây tường rào bảo vệ, bếp ăn, bổ sung thiết bị dạy học và đặc biệt kết nối Internet đến các điểm lẻ để nâng cao chất lượng giáo dục.

Điểm trường lẻ Minh Tiến - Trường Mầm non Hướng Dương (Thuận Hòa, Tuyên Quang) cách trường chính khoảng 15km.

Đảm bảo quyền học tập cho trò vùng khó

Tại tỉnh Phú Thọ, việc giữ nhịp học cho trẻ em vùng cao được xã Long Cốc tích cực triển khai. Xã Long Cốc mới được thành lập trên cơ sở sáp nhập 3 xã cũ là Tam Thanh, Long Cốc, Vinh Tiền của huyện Tân Sơn, với tổng diện tích 67,088 km² và dân số 8.708 người.

Trên địa bàn xã hiện có 8 trường mầm non, tiểu học và THCS, với tổng cộng 8 điểm trường chính và 5 điểm trường lẻ. Trong số đó, điểm trường Khang Lèn thuộc Trường Mầm non Vinh Tiền và Trường Phổ thông Dân tộc bán trú Tiểu học và THCS Vinh Tiền được đánh giá khó khăn nhất. Điểm lẻ cách trường chính hơn 5km, học sinh đến trường phải đi qua đập tràn, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn mỗi khi mưa lớn.

Hiện, điểm trường Khang Lèn của Trường Mầm non Vinh Tiền có 51 trẻ theo học tại 3 nhóm lớp, trong đó có 50 trẻ dân tộc thiểu số (chiếm 98%). Dù khó khăn về địa hình, thời tiết và giao thông, nhưng điểm trường được bố trí đủ 7 giáo viên, đảm bảo tỷ lệ giáo viên/lớp theo quy định.

Cô Lê Thị Thảo - Phó Hiệu trưởng Trường Mầm non Vinh Tiền, chia sẻ: “Việc đảm bảo sĩ số, duy trì tỷ lệ chuyên cần và chất lượng chăm sóc trẻ ở điểm trường Khang Lèn không dễ. Để nâng cao chất lượng giáo dục, chúng tôi rất mong nhận được sự quan tâm đầu tư hạ tầng giao thông, cơ sở vật chất, cũng như có chính sách hỗ trợ cụ thể đối với giáo viên và trẻ em dân tộc thiểu số ở vùng khó”.

Cùng chung quan điểm, bà Đinh Thị Bình - Phó Chủ tịch UBND xã Long Cốc cho biết, ngay sau khi thành lập xã mới, địa phương đã yêu cầu các trường trực thuộc rà soát toàn bộ cơ sở vật chất, đội ngũ giáo viên, nhân viên, từ đó lên kế hoạch quy mô trường lớp và đề xuất nhu cầu nhân lực cho năm học mới. Đồng thời, xã chỉ đạo rà soát các chế độ, chính sách để kịp thời thực hiện đúng, đủ, không để giáo viên hay học sinh thiệt thòi.

Hoạt động giáo dục tại điểm trường Lũng Khỏe A - Trường Mầm non Hướng Dương (Thuận Hòa, Tuyên Quang).

Hoạt động giáo dục tại điểm lẻ Khang Lèn, Trường Mầm non Vinh Tiền (Long Cốc, Phú Thọ).

Bà Bình nhấn mạnh: “Muốn giữ vững chất lượng giáo dục ở địa bàn sáp nhập, đặc biệt điểm trường lẻ vùng cao, cần đầu tư đồng bộ và lâu dài, không chỉ về vật chất mà cả chính sách. Từ đó, tạo điều kiện cho giáo viên yên tâm công tác, học sinh hứng thú đến trường”.

Những câu chuyện từ Trường Mầm non Hướng Dương (Tuyên Quang) và xã Long Cốc (Phú Thọ) cho thấy rõ quyết tâm của các địa phương trong việc đảm bảo quyền học tập công bằng cho học sinh vùng sâu, xa. Tuy nhiên, để các điểm trường lẻ không trở thành “vùng trũng” về giáo dục, ngoài nỗ lực của từng nhà trường, giáo viên thì hơn hết cần có chính sách đầu tư bền vững, sự chung tay của toàn xã hội.

Giữ vững chất lượng giáo dục vùng sâu, xa đã và đang được các địa phương, nhà trường quan tâm, chú trọng. Các điểm trường lẻ còn khó khăn nhiều bề nhưng nhịp học vẫn giữ vững nhờ tinh thần trách nhiệm của thầy, cô giáo, sự quan tâm từ chính quyền địa phương và lòng yêu thương dành cho học trò. Không để các điểm trường lẻ thành “vùng trũng” giáo dục đó không chỉ là mục tiêu, mà trở thành cam kết lâu dài của toàn ngành và xã hội.

Nỗ lực giữ nhịp học

Đảm bảo quyền học tập cho trò vùng khó

Giữ vững chất lượng giáo dục vùng sâu, xa đã và đang được các địa phương, nhà trường quan tâm, chú trọng. Các điểm trường lẻ còn khó khăn nhiều bề nhưng nhịp học vẫn giữ vững nhờ tinh thần trách nhiệm của thầy, cô giáo, sự quan tâm từ chính quyền địa phương và lòng yêu thương dành cho học trò. Không để các điểm trường lẻ thành “vùng trũng” giáo dục đó không chỉ là mục tiêu, mà trở thành cam kết lâu dài của toàn ngành và xã hội.