Tăng cường tiếng Việt, tạo nền tảng cho trẻ dân tộc thiểu số

GD&TĐ - Tăng cường tiếng Việt trước lớp Một giúp trẻ dân tộc thiểu số nâng cao khả năng giao tiếp, sẵn sàng học tập, thu hẹp khoảng cách ngôn ngữ.



Năm học 2025-2026, Bộ GD&ĐT tiếp tục chỉ đạo các địa phương triển khai đồng bộ các giải pháp tăng cường tiếng Việt cho trẻ em mầm non, học sinh tiểu học vùng đồng bào dân tộc thiểu số; đồng thời tổ chức dạy tiếng Việt cho trẻ em là người dân tộc thiểu số trước khi vào lớp Một.

Theo báo cáo của Bộ GD&ĐT, các địa phương đã chủ động xây dựng kế hoạch, tổ chức bồi dưỡng giáo viên theo Thông tư số 23/2023/TT-BGDĐT, tăng cường sinh hoạt chuyên môn và triển khai các hoạt động phát triển ngôn ngữ phù hợp với điều kiện thực tiễn.

Một số địa phương đã thí điểm mô hình phát triển năng lực nghe, nói tiếng Việt trên cơ sở tiếng mẹ đẻ, góp phần nâng cao mức độ sẵn sàng của trẻ trước khi vào lớp Một, từng bước thu hẹp khoảng cách về ngôn ngữ và tạo nền tảng nâng cao chất lượng giáo dục vùng đồng bào dân tộc thiểu số.

Cùng với kết quả đạt được, việc tổ chức dạy tiếng Việt trước khi vào lớp Một chưa đồng đều giữa các địa phương; công tác huy động trẻ ở vùng sâu, vùng xa còn khó khăn.

Môi trường sử dụng tiếng Việt ngoài nhà trường còn hạn chế; đội ngũ giáo viên, học liệu, học liệu số và cơ sở vật chất ở nhiều địa phương chưa đáp ứng yêu cầu.

Công tác phối hợp giữa nhà trường, gia đình và cộng đồng trong tạo môi trường sử dụng tiếng Việt cho trẻ chưa thường xuyên, hiệu quả.

Nguyên nhân là do điều kiện kinh tế - xã hội, cơ sở hạ tầng và giao thông tại nhiều vùng đồng bào dân tộc thiểu số còn khó khăn; nguồn lực đầu tư cho tăng cường tiếng Việt chưa đáp ứng yêu cầu. Công tác phối hợp giữa ngành Giáo dục với chính quyền địa phương và các tổ chức liên quan trong tuyên truyền, huy động và hỗ trợ trẻ học tiếng Việt còn chưa chặt chẽ.

Để khắc phục những hạn chế này, giải pháp là tiếp tục triển khai hiệu quả Đề án tăng cường tiếng Việt cho trẻ em vùng đồng bào dân tộc thiểu số; ưu tiên đầu tư cho các địa bàn đặc biệt khó khăn.

Đồng thời, đẩy mạnh bồi dưỡng giáo viên về phương pháp dạy tiếng Việt như ngôn ngữ thứ hai; phát triển học liệu, học liệu số và tăng cường ứng dụng công nghệ trong dạy học.

Cùng với đó, nâng cao hiệu quả phối hợp giữa nhà trường, gia đình và cộng đồng nhằm tạo môi trường sử dụng tiếng Việt thường xuyên cho trẻ, góp phần bảo đảm trẻ em dân tộc thiểu số có đủ năng lực tiếng Việt trước khi vào lớp Một.



Năm học 2025-2026, Bộ GD&ĐT tiếp tục chỉ đạo các địa phương triển khai đồng bộ các giải pháp tăng cường tiếng Việt cho trẻ em mầm non, học sinh tiểu học vùng đồng bào dân tộc thiểu số; đồng thời tổ chức dạy tiếng Việt cho trẻ em là người dân tộc thiểu số trước khi vào lớp Một.

Theo báo cáo của Bộ GD&ĐT, các địa phương đã chủ động xây dựng kế hoạch, tổ chức bồi dưỡng giáo viên theo Thông tư số 23/2023/TT-BGDĐT, tăng cường sinh hoạt chuyên môn và triển khai các hoạt động phát triển ngôn ngữ phù hợp với điều kiện thực tiễn.

Một số địa phương đã thí điểm mô hình phát triển năng lực nghe, nói tiếng Việt trên cơ sở tiếng mẹ đẻ, góp phần nâng cao mức độ sẵn sàng của trẻ trước khi vào lớp Một, từng bước thu hẹp khoảng cách về ngôn ngữ và tạo nền tảng nâng cao chất lượng giáo dục vùng đồng bào dân tộc thiểu số.

Cùng với kết quả đạt được, việc tổ chức dạy tiếng Việt trước khi vào lớp Một chưa đồng đều giữa các địa phương; công tác huy động trẻ ở vùng sâu, vùng xa còn khó khăn.

Môi trường sử dụng tiếng Việt ngoài nhà trường còn hạn chế; đội ngũ giáo viên, học liệu, học liệu số và cơ sở vật chất ở nhiều địa phương chưa đáp ứng yêu cầu.

Công tác phối hợp giữa nhà trường, gia đình và cộng đồng trong tạo môi trường sử dụng tiếng Việt cho trẻ chưa thường xuyên, hiệu quả.

Nguyên nhân là do điều kiện kinh tế - xã hội, cơ sở hạ tầng và giao thông tại nhiều vùng đồng bào dân tộc thiểu số còn khó khăn; nguồn lực đầu tư cho tăng cường tiếng Việt chưa đáp ứng yêu cầu. Công tác phối hợp giữa ngành Giáo dục với chính quyền địa phương và các tổ chức liên quan trong tuyên truyền, huy động và hỗ trợ trẻ học tiếng Việt còn chưa chặt chẽ.

Để khắc phục những hạn chế này, giải pháp là tiếp tục triển khai hiệu quả Đề án tăng cường tiếng Việt cho trẻ em vùng đồng bào dân tộc thiểu số; ưu tiên đầu tư cho các địa bàn đặc biệt khó khăn.

Đồng thời, đẩy mạnh bồi dưỡng giáo viên về phương pháp dạy tiếng Việt như ngôn ngữ thứ hai; phát triển học liệu, học liệu số và tăng cường ứng dụng công nghệ trong dạy học.

Cùng với đó, nâng cao hiệu quả phối hợp giữa nhà trường, gia đình và cộng đồng nhằm tạo môi trường sử dụng tiếng Việt thường xuyên cho trẻ, góp phần bảo đảm trẻ em dân tộc thiểu số có đủ năng lực tiếng Việt trước khi vào lớp Một.