Tại Tuyên Quang, Thái Nguyên, Sơn La và nhiều địa phương khác, mô hình xây dựng “lá chắn xanh” đang từng bước lan tỏa, tạo nên môi trường học đường an toàn, lành mạnh và đầy sức sống.
Ngoài kiến thức từ giờ học chính khóa, các nội dung phòng, chống tác hại của thuốc lá được đưa vào chương trình ngoại khóa định kỳ, trở thành hoạt động giáo dục trọng tâm. Các trường học tại Tuyên Quang không chỉ cung cấp kiến thức cơ bản về tác hại của thuốc lá mà còn giúp học sinh nhận diện những chiêu trò quảng cáo tinh vi, đặc biệt từ các sản phẩm thế hệ mới như thuốc lá điện tử hay thuốc lá nung nóng. Thành công của mô hình này còn đến từ sự phối hợp đồng bộ giữa nhà trường, gia đình và các tổ chức đoàn thể, với học sinh là trung tâm của mọi hoạt động.
Tại Trường Tiểu học - THCS Mường Bon (Sơn La), đội văn nghệ được thành lập chuyên dàn dựng tiểu phẩm truyền tải thông tin về tác hại thuốc lá. Nhờ cách làm bài bản, nhận thức của học sinh đã nâng cao rõ rệt. Các em không chỉ “biết” mà còn “hiểu” và chuyển sang “hành động”: chủ động nhắc nhở bạn bè, mạnh dạn phản ánh khi phát hiện vi phạm.
Nhiều trường học đã lồng ghép giáo dục phòng, chống tác hại thuốc lá với rèn luyện kỹ năng sống thông qua văn nghệ, thể thao, giải trí. Các buổi sinh hoạt chuyên đề thu hút 100% học sinh tham gia, tạo sự hứng thú và khẳng định quyết tâm nói không với thuốc lá. Điển hình như Trường THCS La Bằng (Thái Nguyên), nhiều năm liền không ghi nhận tình trạng học sinh sử dụng thuốc lá công khai trong khuôn viên trường.
Điều đáng quý là phong trào không dừng lại ở phạm vi trường học. Nhiều học sinh sau khi tham gia đã trở thành “đại sứ nhỏ” trong gia đình, tích cực nhắc nhở người thân không hút thuốc, tránh hút nơi công cộng và bảo vệ môi trường sống trong lành. Em Phan Tâm Như, học sinh lớp 8C, Trường THCS La Bằng chia sẻ: “Nội dung các buổi tuyên truyền dễ hiểu và gần gũi. Chúng em được học cách từ chối. Môi trường không khói thuốc giúp chúng em yên tâm học tập hơn”.
Hiệu trưởng Trường THCS La Bằng Nguyễn Trọng Đại khẳng định: “Bảo vệ học sinh trước thuốc lá không chỉ là bảo vệ sức khỏe hôm nay, mà còn là giữ gìn tương lai của một thế hệ.” Câu nói ấy đã trở thành kim chỉ nam cho nhiều trường học, nhấn mạnh rằng xây dựng môi trường học đường không khói thuốc là trách nhiệm chung của toàn xã hội.
Những cách làm linh hoạt, sáng tạo trong giáo dục phòng, chống tác hại thuốc lá đã chứng minh hiệu quả rõ rệt. Từ trường học đến gia đình, từ nhận thức đến hành động, phong trào đang tạo nền tảng vững chắc cho một thế hệ học sinh khỏe mạnh, tự tin và hướng tới tương lai tươi sáng.
Phong trào “nói không với thuốc lá” giờ đây không còn là khẩu hiệu mà trở thành hành động cụ thể, thường xuyên. Với sự vào cuộc quyết liệt của các cấp, ngành cùng sự hưởng ứng tích cực của học sinh, Tuyên Quang, Thái Nguyên, Sơn La và nhiều địa phương khác đang từng bước hình thành một thế hệ trẻ có lối sống lành mạnh, biết bảo vệ bản thân trước nguy cơ tiềm ẩn.
