Nữ giảng viên và cuộc thổi hồn cho dược liệu quê nhà

2025/11/19 14:03

GD&TĐ - Giữa lòng Cố đô Huế cổ kính, có một người phụ nữ lặng lẽ trò chuyện với cỏ cây, lắng nghe từng câu chuyện được kể bởi những phân tử dược chất.


PGS.TS Nguyễn Thị Ái Nhung – Trưởng Bộ môn Hóa Lý, Khoa Hóa học- Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu và Ứng dụng Khoa học Công nghệ (Trường Đại học Khoa học, Đại học Huế) – là một nhà giáo tiêu biểu với nhiều thành tích nổi bật trong giảng dạy và nghiên cứu khoa học.
Chị được mệnh danh là “người phiên dịch” của thiên nhiên, biến những tinh túy âm thầm của đất mẹ thành những sản phẩm chăm sóc sức khỏe, mang theo cả hơi thở và tấm lòng của quê hương.

Giải mã lời thì thầm của thiên nhiên

Trong không gian của Viện Nghiên cứu và Ứng dụng Khoa học Công nghệ, PGS.TS Nguyễn Thị Ái Nhung và các cộng sự miệt mài với một sứ mệnh: "thu thập, phân lập, xác định cấu trúc, thành phần hóa học và đánh giá hoạt tính sinh học của các hợp chất tự nhiên". Đối tượng nghiên cứu của họ chính là kho tàng dược liệu phong phú của miền Trung - Tây Nguyên: từ gừng đen, tỏi đá, bồ công anh Việt Nam, thiên niên kiện, khôi tía, chè dung đến các giống nấm quý như đông trùng hạ thảo, linh chi đỏ…
Mục tiêu xuyên suốt là nhằm tìm ra những hợp chất có khả năng kháng khuẩn, chống viêm, chống oxy hóa, ức chế enzyme liên quan đến các bệnh lý thời đại như tiểu đường, Alzheimer hay viêm loét dạ dày. Nhưng với chị Nhung, ý nghĩa của nghiên cứu còn vượt xa hơn thế. Chị tâm niệm tri thức chỉ thật sự có ý nghĩa khi được chuyển hóa thành giá trị phục vụ cộng đồng.
Triết lý ấy dẫn lối cho một hướng đi rõ ràng: “từ phòng thí nghiệm đến đời sống”. Mỗi sản phẩm của nhóm đều bắt nguồn từ nhu cầu thực tế và được phát triển theo một quy trình khép kín nghiêm ngặt, từ vùng nguyên liệu, định danh, chiết xuất, hoạt tính, bào chế, thử nghiệm đến ứng dụng và chuyển giao. Cách làm này không chỉ góp phần bảo tồn nguồn gen quý mà còn hướng đến mục tiêu phát triển các sản phẩm xanh, an toàn và bền vững.
PGS.TS Nguyễn Thị Ái Nhung cùng nhóm nghiên cứu tại Viện Nghiên cứu và Ứng dụng Khoa học Công nghệ, Trường Đại học Khoa học, Đại học Huế.


Trái ngọt từ quy trình khép kín và tấm lòng hướng về cộng đồng

Đến nay, nhóm nghiên cứu do PGS.TS Nhung dẫn dắt đã phát triển thành công hơn 30 sản phẩm ứng dụng đa dạng, phục vụ thiết thực cho đời sống. Đó là các dòng tinh dầu, sản phẩm trị liệu – thư giãn, trà thảo dược, nấm dược liệu, chế phẩm sinh học phục vụ nông nghiệp… Điểm mạnh làm nên thương hiệu của các sản phẩm này chính là việc sử dụng nguyên liệu bản địa, áp dụng công nghệ chiết xuất thân thiện môi trường, hiệu quả sinh học tốt và giá thành hợp lý, giúp người dân dễ dàng tiếp cận.
Giữa rất nhiều sản phẩm, chị Nhung đặc biệt trân quý dòng “Trà Cố đô gừng đen – Đông trùng hạ thảo”. Đây là kết quả của nhiều năm nghiên cứu nghiêm túc về hoạt chất sinh học trong gừng đen – một dược liệu đặc hữu quý hiếm của Việt Nam. Để có được sản phẩm trọn vẹn, nhóm đã hợp tác chặt chẽ với vùng nguyên liệu tại Phú Lộc và Vườn Quốc gia Bạch Mã nhằm chủ động nguồn dược liệu đạt chuẩn, đảm bảo một quy trình truy xuất rõ ràng, an toàn và bền vững.
Sản phẩm “Trà Cố đô gừng đen – Đông trùng hạ thảo” do nhóm nghiên cứu phát triển, đề cao hoạt chất thiên nhiên trong gừng đen – loài dược liệu đặc hữu có vùng phân bố giới hạn tại Việt Nam.

Sản phẩm này chính là một trong những trái ngọt giúp nhóm vinh dự nhận giải thưởng Nữ Cố đô lần thứ I – năm 2024. Đồng thời, hướng nghiên cứu bài bản cùng nhiều sản phẩm ứng dụng khác đã góp phần quan trọng giúp cá nhân PGS.TS Nhung được vinh danh tại giải thưởng “Sáng tạo châu Á 2024 của Quỹ Toàn cầu Hitachi” - một sự ghi nhận xứng đáng cho những đóng góp nổi bật trong lĩnh vực khoa học ứng dụng.
PGS.TS Nguyễn Thị Ái Nhung thực hiện thí nghiệm trên hệ thống thiết bị hiện đại nhằm tối ưu hóa quy trình chiết xuất và bào chế các sản phẩm từ dược chất thiên nhiên. (Ảnh: NVCC)

Đánh giá về người đồng nghiệp của mình, TS Phan Tuấn Anh, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Khoa học, Đại học Huế khẳng định, PGS.TS Nguyễn Thị Ái Nhung là một nhà khoa học nữ có nhiều thành tựu trong nghiên cứu khoa học và là người mẫu mực trong giảng dạy. Những nghiên cứu của cô có tính tiên phong và ứng dụng cụ thể, thiết thực cho đời sống. Các công trình của cô đã trực tiếp hỗ trợ sinh kế cho người dân lẫn tạo ra các sản phẩm chăm sóc sức khoẻ, sắc đẹp an toàn, hiệu quả cho xã hội.
“Các giải thưởng cao quý và quan trọng mà PGS.TS Nguyễn Thị Ái Nhung đã đạt được là niềm vinh dự chung của cán bộ giảng viên nhà trường. Các giải thưởng ấy đã là nguồn động viên lớn cho các giảng viên nữ nhà trường phấn đấu noi theo” – TS Phan Tuấn Anh bày tỏ.
Hành trình của PGS.TS Nguyễn Thị Ái Nhung là một minh chứng sinh động cho thấy, khi sự tận tâm với khoa học hòa quyện cùng tình yêu thiên nhiên và trách nhiệm với cộng đồng, những "mầm xanh" nghiên cứu sẽ không ngừng đơm hoa, kết trái, mang lại những giá trị bền vững cho cuộc sống.
PGS.TS. Nguyễn Thị Ái Nhung đã đạt nhiều giải thưởng lớn như: Giải thưởng L’Oreal – UNESCO “Vì sự phát triển phụ nữ trong khoa học cấp quốc gia năm 2023”; Nhà giáo, nhà khoa học tiêu biểu tỉnh Thừa Thiên Huế năm 2023; giải Khuyến khích Giải thưởng Sáng tạo Khoa học Công nghệ Việt Nam năm 2023; giải Nhì và Ba Hội thi Sáng tạo Kỹ thuật tỉnh Thừa Thiên Huế (2023, 2024); Tác giả chính có nhiều bài báo khoa học quốc tế uy tín nhất Đại học Huế năm học 2021-2022 và tác giả của từ 10 công bố quốc tế trở lên năm 2022-2023; Giải thưởng sáng tạo Châu Á 2024 của Quỹ Toàn cầu Hitachi và Giải thưởng Sáng tạo Nữ cố đô Huế lần thứ Nhất.
Tháng 9/2025, chị được tuyên dương và báo cáo tại Đại hội thi đua yêu nước Thành phố Huế lần thứ VI (2025-2030). Tháng 10/2025, chị tiếp tục được tuyên dương “Đã có thành tích xuất sắc trong việc thực hiện phong trào thi đua yêu nước của Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam giai đoạn 2020-2025” và nhận “Giải thưởng Phụ nữ Việt Nam 2025” tại Đại hội thi đua yêu nước Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam lần thứ V.

Chia sẻ
Huếnữ giảng viênnghiên cứu khoa họcy học
Theo Đại Dương - Hoàng Hải
giaoducthoidai.vn
Theo: giaoducthoidai.vn
2025/11/18 18:10 (GMT+7)

Xem thêm Học tập ngoại khoá

Phú Thọ: 10 năm phối hợp giữ vững an ninh trường học
Học tập ngoại khoá

Phú Thọ: 10 năm phối hợp giữ vững an ninh trường học

ILA Debate Contest 2026 mở lối học bổng THPT Mỹ cho học sinh Việt
Học tập ngoại khoá

ILA Debate Contest 2026 mở lối học bổng THPT Mỹ cho học sinh Việt

'Thắp sáng ước mơ' cho trẻ mắc bệnh hiếm
Học tập ngoại khoá

'Thắp sáng ước mơ' cho trẻ mắc bệnh hiếm

Gần 500 tỷ đồng hỗ trợ sinh viên Trường ĐH Đồng Tháp
Học tập ngoại khoá

Gần 500 tỷ đồng hỗ trợ sinh viên Trường ĐH Đồng Tháp

Tuổi trẻ TPHCM vượt chỉ tiêu Xuân tình nguyện, lan tỏa tinh thần sẻ chia
Học tập ngoại khoá

Tuổi trẻ TPHCM vượt chỉ tiêu Xuân tình nguyện, lan tỏa tinh thần sẻ chia

Khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo là trụ cột chiến lược
Học tập ngoại khoá

Khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo là trụ cột chiến lược

Mới nhất

2026-02-27 08:48

Ninh Bình phát ấn Đền Trần từ 5h sáng Rằm tháng Giêng

GD&TĐ - Lễ Khai ấn Đền Trần xuân Bính Ngọ năm 2026 sẽ tổ chức phát ấn cho nhân dân, du khách từ 5h ngày 15 tháng Giêng âm lịch.

Ninh Bình phát ấn Đền Trần từ 5h sáng Rằm tháng Giêng
2026-02-27 08:40

Hưng Yên đề xuất dành gần 2 tỷ đồng/năm hỗ trợ người nhiễm HIV/AIDS

GD&TĐ - Sở Y tế tỉnh Hưng Yên đề xuất dành gần 2 tỷ đồng/năm hỗ trợ mua thẻ BHYT và cùng chi trả thuốc kháng vi-rút HIV cho người nhiễm HIV/AIDS.

Hưng Yên đề xuất dành gần 2 tỷ đồng/năm hỗ trợ người nhiễm HIV/AIDS
2026-02-27 08:40

Bác sĩ Vinmec 'hồi sinh' đôi chân cho bé gái liệt hoàn toàn

GD&TĐ - Bé gái 12 tuổi xuất hiện dấu hiệu yếu chân tay, dù đã chữa trị nhiều nơi, tình trạng vẫn ngày càng nặng, cuối cùng liệt hoàn toàn hai chân. Bước ngoặt đến với em khi các bác sĩ Vinmec Times City xác định nguyên nhân do khối nang nội bì trong tủy sống và phẫu thuật thành công, giúp em từ việc phải ngồi xe lăn nay chập chững bước đi trong niềm hạnh phúc vỡ òa của gia đình.

Bác sĩ Vinmec 'hồi sinh' đôi chân cho bé gái liệt hoàn toàn
2026-02-27 08:40

Đột phá kỹ thuật E-CPR cứu sống bệnh nhân ngừng tim

GD&TĐ - Với kỹ thuật E-CPR (ECMO hồi sinh tim phổi), bác sĩ ở TPHCM cứu sống nhiều ca ngừng tim, tỷ lệ phục hồi đạt 36%.

Đột phá kỹ thuật E-CPR cứu sống bệnh nhân ngừng tim
2026-02-27 08:40

Lễ hội Việt - Nhật lần thứ 11 lần thúc đẩy giao lưu văn hóa, giáo dục

GD&TĐ - Lễ hội Việt - Nhật lần thứ 11 với chủ đề Chung tay vì “Trẻ em - Trái đất - Tương lai” sẽ diễn ra tại Công viên 23/9 (TPHCM).

Lễ hội Việt - Nhật lần thứ 11 lần thúc đẩy giao lưu văn hóa, giáo dục
2026-02-27 08:39

TPHCM khuyến cáo người dân cẩn trọng dịch bệnh sau Tết

GD&TĐ - Sau Tết, dịch bệnh tay chân miệng có thể tăng trong tháng 3, dịch sốt xuất huyết có thể tăng sớm hơn so với những năm trước.

TPHCM khuyến cáo người dân cẩn trọng dịch bệnh sau Tết
2026-02-27 08:39

Bước tiến mới trong ứng dụng y học tái tạo và phục hồi chức năng

GD&TĐ - Y học tái tạo được xem là bước tiến quan trọng trong việc chuyển đổi mô hình từ điều trị đơn thuần sang chăm sóc tích hợp, hiện đại, nhân văn.

Bước tiến mới trong ứng dụng y học tái tạo và phục hồi chức năng
2026-02-27 08:39

Người bệnh thoái hóa khớp có nên tập thể dục?

GD&TĐ - Hiện tại chưa có phương pháp chữa khỏi hoàn toàn bệnh thoái hóa khớp, và tập thể dục nhẹ nhàng là một phương pháp điều trị phổ biến để kiểm soát các triệu chứng của bệnh.

Người bệnh thoái hóa khớp có nên tập thể dục?
2026-02-27 08:39

Vì sao Brazil có số người sống thọ cao bất thường?

GD&TĐ - Một bài báo mới nghiên cứu lý do tại sao Brazil lại có số lượng người sống thọ cao bất thường.

Vì sao Brazil có số người sống thọ cao bất thường?
2026-02-27 08:39

Suy nhược thần kinh do làm quá nhiều việc một lúc

GD&TĐ - Khi một người vừa làm việc, vừa chăm con, lo toan gia đình và cố kiểm soát mọi thứ, hệ thần kinh sẽ là thứ đầu tiên kiệt sức. Bề ngoài họ vẫn ổn, nhưng bên trong lại rơi vào trạng thái mệt mỏi kéo dài, cáu gắt, mất ngủ – dấu hiệu âm thầm của suy nhược thần kinh đang dần hình thành.

Suy nhược thần kinh do làm quá nhiều việc một lúc