Thầy giáo quân hàm xanh gieo chữ nơi biên cương

2025/12/05 13:56

GD&TĐ - Thiếu tá Lò Văn Phích âm thầm ‘thắp sáng con chữ’, giúp đồng bào Mông, Khơ Mú vượt qua mù chữ và đổi thay cuộc sống.



Từ “nghèo’ chữ đến hành trình mở lớp giữa núi rừng

Sinh ra trong nghèo khó, lớn lên giữa những bản làng còn nhiều thiếu thốn nơi vùng biên Sơn La, Thiếu tá Lò Văn Phích thấu hiểu sâu sắc giá trị của con chữ. Chứng kiến nhiều người dân vì mưu sinh mà phải bỏ học, trẻ nhỏ thất học, cuộc sống quanh quẩn trong đói nghèo, anh càng nung nấu ước muốn giúp bà con biết đọc, biết viết để tự mình thay đổi cuộc đời.
Ước vọng đó đã theo anh suốt chặng đường dài gắn bó với Bộ đội Biên phòng Sơn La từ năm 1999, để rồi hình ảnh “thầy giáo quân hàm xanh” trở thành dấu ấn đẹp ở vùng đất Nậm Lạnh.
Những ngày đầu bắt tay vào dạy xóa mù chữ cho đồng bào Mông, Khơ Mú, anh gặp không ít khó khăn. Người dân bận làm nương rẫy từ sáng đến tối, nhiều người lớn tuổi e ngại học chữ vì mặc cảm, một số khác từng bỏ học giữa chừng nên sợ bị chê cười.
Muốn vận động được học viên, Thiếu tá Phích phải đến từng nhà, có khi leo dốc, băng rừng giữa trưa nắng hoặc chiều muộn chỉ để thuyết phục bà con. Anh không chỉ nói về ý nghĩa của con chữ, mà còn sẵn sàng cùng bà con gặt lúa, chẻ củi, dựng chuồng trâu.
“Có gia đình tôi phải đến cả chục lần mới thuyết phục được. Chỉ mong bà con tin tưởng mà đến lớp, bởi tôi hiểu con chữ có ý nghĩa quan trọng đến thế nào đối với đồng bào”- Thiếu tá Phích kể.
Khi lớp học được mở, ban ngày bà con đi làm, nên anh tổ chức buổi học vào buổi tối. Trong căn nhà nhỏ, ánh đèn dầu leo lét hắt lên bảng đen. Học viên đủ mọi lứa tuổi, có người chưa từng cầm bút, có người quên sạch mặt chữ.
Thiếu tá Phích phải cầm tay từng người để tập viết, tỉ mỉ đến mức từng nét bút đều được chỉnh lại. Anh sáng tạo phương pháp giảng dạy bằng những vật dụng quen thuộc: cái cân, quả bí, hạt gạo để dạy toán; tên con gà, con lợn, cái bát để dạy tiếng Việt.
Thiếu tá Lò Văn Phích (ngoài cùng bên phải) tại buổi gặp mặt 80 nhà giáo tiêu biểu toàn quốc trong chương trình “Chia sẻ cùng thầy cô 2025” do Bộ GD&ĐT, Trung ương Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam và Tập đoàn Thiên Long tổ chức - chiều 13/11.


Đổi thay cuộc sống đồng bào Mông – Khơ Mú

Sự kiên trì của người thầy giáo quân hàm xanh dần mang lại trái ngọt. Nhiều người dân vượt qua mặc cảm, háo hức đến lớp sau mỗi buổi làm nương. Không ít trẻ em từng bỏ học giữa chừng nay cũng quay lại học cùng bố mẹ. “Có hôm đang dạy thì học sinh cũ ghé vào xin học lại. Lúc đó tôi thấy mọi cố gắng của mình thật xứng đáng” – Thiếu tá Phích chia sẻ.
Đến nay, phần lớn học viên đã đọc thông viết thạo, biết tính toán cơ bản. Nhiều người có thể tự ghi chép khi buôn bán, viết đơn vay vốn hoặc hướng dẫn con cháu học chữ.
Không chỉ dạy chữ, Thiếu tá Lò Văn Phích còn biến mỗi buổi học thành buổi sinh hoạt dân vận gần gũi. Anh lồng ghép tuyên truyền pháp luật về biên giới quốc gia, phòng chống ma túy, hôn nhân – gia đình; vận động bà con không tảo hôn, không kết hôn cận huyết thống, không di cư tự do.
Ngoài ra, anh hướng dẫn kỹ thuật sản xuất, trồng cây ngắn ngày, chăn nuôi gia súc, gia cầm, làm chuồng trại hợp vệ sinh. Ở những hộ nghèo thiếu gạo, anh và đồng đội góp gạo giúp đỡ.
Nhờ vậy, ngày càng nhiều hộ biết áp dụng kỹ thuật, chuyển đổi giống cây trồng – vật nuôi phù hợp, từng bước thoát nghèo, đời sống văn hóa – xã hội ở bản làng có nhiều đổi thay tích cực.
Thiếu tá Lò Văn Phích luôn phối hợp chặt chẽ với cấp ủy, chính quyền địa phương, các thầy, cô giáo và đoàn thể trong công tác vận động quần chúng. Nhờ sự đồng lòng ấy, phong trào “Toàn dân tham gia bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia” ở Nậm Lạnh được triển khai hiệu quả; an ninh trật tự giữ vững; khối đại đoàn kết các dân tộc ngày càng bền chặt.
Hình ảnh người thầy quân hàm xanh tận tụy đã lan tỏa mạnh mẽ, thu hút nhiều cán bộ trẻ cùng tham gia dạy chữ, phổ biến pháp luật và giúp dân phát triển kinh tế. Nhiều lớp xóa mù mới được mở, nhiều mô hình “Dân vận khéo” được nhân rộng, mang lại hiệu quả thiết thực.
Ở tuổi ngoài 50, Thiếu tá Lò Văn Phích vẫn giữ tinh thần nhiệt huyết, tận tụy với công tác dân vận, đặc biệt trong phong trào xóa mù chữ, tuyên truyền pháp luật và giúp dân phát triển kinh tế.
Hơn 30 năm tận tụy nơi biên giới, đóng góp của anh được ghi nhận bằng nhiều phần thưởng: Bằng khen của Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Sơn La năm 2021; Giấy khen của Hội Khuyến học tỉnh Sơn La năm 2022; Giấy khen của UBND huyện Sốp Cộp năm 2022 và 2023 vì thành tích xuất sắc trong phong trào phổ cập giáo dục, xóa mù chữ. Năm 2025, anh là một trong 80 nhà giáo được tuyên dương trong Chương trình “Chia sẻ cùng thầy cô”.
Với Thiếu tá Lò Văn Phích, phần thưởng lớn nhất không phải bằng khen, mà là ánh mắt rạng rỡ của bà con khi cầm bút viết được tên mình; là niềm vui của những đứa trẻ quay lại lớp; là những đổi thay từng ngày ở bản làng quê hương. Và cũng chính tình yêu ấy đã khiến người chiến sĩ biên phòng hơn ba thập kỷ qua vẫn miệt mài gìn giữ giấc mơ “thắp sáng con chữ” ở vùng biên viễn Tổ quốc.

Theo Hải Minh
giaoducthoidai.vn
Theo: giaoducthoidai.vn
2025/12/04 15:00 (GMT+7)
2026-01-13 10:10

Hòa nhạc đặc biệt ‘Khát vọng mùa xuân’ hướng tới Đại hội XIV của Đảng

(CLO) Hướng tới chào mừng Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, Hội Nhạc cổ điển Việt Nam phối hợp cùng Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam tổ chức chương trình hòa nhạc đặc biệt mang tên “Khát vọng mùa xuân”.

Hòa nhạc đặc biệt ‘Khát vọng mùa xuân’ hướng tới Đại hội XIV của Đảng
2026-01-13 10:10

Phấn đấu công nghiệp văn hoá góp 7% GDP vào năm 2030, chọn 24/11 là 'Ngày Văn hóa Việt Nam'

(CLO) Đến năm 2030, các ngành công nghiệp văn hoá đóng góp 7% GDP; hình thành từ 5 - 10 thương hiệu quốc gia về công nghiệp văn hoá

Phấn đấu công nghiệp văn hoá góp 7% GDP vào năm 2030, chọn 24/11 là 'Ngày Văn hóa Việt Nam'
2026-01-13 10:09

Tăng cường hiểu biết pháp luật cho học sinh phổ thông tại Khánh Hòa

GD&TĐ - Hàng ngàn học sinh THPT tham gia chương trình tư vấn pháp luật về Luật An ninh mạng, hướng nghiệp và trao học bổng của Trường ĐH Luật TPHCM.

Tăng cường hiểu biết pháp luật cho học sinh phổ thông tại Khánh Hòa
2026-01-13 10:09

'Tết Việt - Tết Phố' Xuân Bính Ngọ 2026: Đánh thức không gian di sản giữa lòng Hà Nội

(CLO) Xuân Bính Ngọ 2026, không gian hồ Hoàn Kiếm và khu phố cổ Hà Nội sẽ bừng lên sắc xuân rực rỡ với chuỗi hoạt động văn hóa đặc sắc mang tên “Tết Việt - Tết Phố”.

'Tết Việt - Tết Phố' Xuân Bính Ngọ 2026: Đánh thức không gian di sản giữa lòng Hà Nội
2026-01-13 10:08

Núi Bà Đen: Chiêm bái tượng Phật Câu Na Hàm Mâu Ni dát vàng hiếm hoi tại Việt Nam

Tôn tượng Đức Phật Câu Na Hàm Mâu Ni – biểu tượng của sự thịnh vượng và thời đại hoàng kim – hiện diện uy nghi trên đỉnh núi Bà Đen, thu hút đông đảo Phật tử và du khách.

Núi Bà Đen: Chiêm bái tượng Phật Câu Na Hàm Mâu Ni dát vàng hiếm hoi tại Việt Nam
2026-01-13 10:08

Nhập viện 'cai nghiện', nữ sinh viên vẫn ôm theo bình khí cười

(CLO) Cô gái trẻ bước vào phòng khám với dáng vẻ mệt mỏi, ánh mắt lơ đãng, điều khiến các bác sĩ không khỏi giật mình là bên cạnh cô, một bình chứa khí N₂O vẫn được mang theo như vật bất ly thân.

Nhập viện 'cai nghiện', nữ sinh viên vẫn ôm theo bình khí cười
2026-01-13 10:08

Bảo tàng Ninh Thuận: Khám phá "viên pha lê" kiến trúc và kho tàng di sản văn hóa Chăm

Với hơn 40.000 hiện vật cùng kiến trúc kim tự tháp độc đáo, Bảo tàng Ninh Thuận là điểm dừng chân lý tưởng để tìm hiểu văn hóa Chăm và ngắm nhìn báu vật quốc gia.

Bảo tàng Ninh Thuận: Khám phá "viên pha lê" kiến trúc và kho tàng di sản văn hóa Chăm
2026-01-13 10:07

Hình thành văn hóa chất lượng trong toàn hệ thống giáo dục

GD&TĐ - Giai đoạn 2021 - 2025, cùng đẩy mạnh tự chủ, văn hóa chất lượng đã từng bước hình thành và phát triển trong các cơ sở giáo dục.

Hình thành văn hóa chất lượng trong toàn hệ thống giáo dục
2026-01-13 10:06

Điều kiện chuyển giáo viên THCS từ hạng II cũ sang hạng II mới?

GD&TĐ - Độc giả hỏi quy định về việc bổ nhiệm chức danh nghề nghiệp giáo viên THCS.

Điều kiện chuyển giáo viên THCS từ hạng II cũ sang hạng II mới?
2026-01-13 10:05

Giấc ngủ quyết định tuổi thọ hơn cả chế độ ăn và luyện tập

GD&TĐ - Thiếu ngủ tác động đến việc giảm tuổi thọ so với các yếu tố lối sống khác, chẳng hạn như chế độ ăn uống, hoạt động thể chất và sự cô lập xã hội.

Giấc ngủ quyết định tuổi thọ hơn cả chế độ ăn và luyện tập