Thầy - trò Trường THCS Vĩnh Hưng (Hà Nội) trong hoạt động ngoài giờ lên lớp. Ảnh: TG

Trong bối cảnh ngành Giáo dục đẩy mạnh đổi mới, nâng cao chất lượng thì chính sách này càng có ý nghĩa khi góp phần bảo đảm quyền lợi, tạo động lực cho đội ngũ nhà giáo và xa hơn là đầu tư cho chất lượng giáo dục và đào tạo.

Sát thực tế

Mới đây, Bộ GD&ĐT ban hành Thông tư số 21/2025/TT-BGDĐT quy định chế độ trả tiền lương dạy thêm giờ đối với nhà giáo trong các cơ sở giáo dục công lập (Thông tư 21). Thông tư này thay thế Thông tư liên tịch số 07/2013/TTLT-BGDĐT-BNV-BTC ngày 8/3/2013 (Thông tư 07) hướng dẫn thực hiện chế độ trả lương dạy thêm giờ cho nhà giáo.

Theo nhiều giáo viên, so với Thông tư 07, Thông tư 21 có nhiều điểm mới phù hợp hơn với thực tiễn giảng dạy. Cô Hà Thị Thu - Hiệu trưởng Trường THCS & THPT Bá Thước (Thanh Hóa) cho biết, Thông tư 21 đã bỏ quy định tại khoản 6 Điều 3 của Thông tư 07. Theo đó, trước đây giáo viên chỉ thanh toán tiền lương dạy thêm giờ trong trường hợp đơn vị hoặc bộ môn thiếu giáo viên được phê duyệt, hoặc có giáo viên nghỉ ốm, nghỉ thai sản, đi học tập, bồi dưỡng hay thực hiện công việc khác theo phân công.

Cô Thu nhận định, quy định cũ có phần cứng nhắc, trong khi thực tế số lượng giáo viên được cấp có thẩm quyền phê duyệt thường thấp hơn định mức của Bộ GD&ĐT. Thậm chí, dù tổng số giáo viên bảo đảm theo định mức, nhưng theo từng môn học vẫn có tình trạng thừa - thiếu cục bộ, dẫn tới nhiều giáo viên phải dạy thêm giờ. Việc bỏ quy định này giúp chế độ trả lương phản ánh sát thực tế, tạo công bằng hơn cho thầy, cô.

Một điểm mới khác là quy định về số tiết dạy thêm. Theo Thông tư 21, tổng số tiết dạy thêm trong một năm học của mỗi giáo viên không quá 200 tiết. Quy định này thay thế cách tính theo số giờ làm thêm được pháp luật quy định như trước. Cô Hà Thị Thu đánh giá, quy định mới phù hợp hơn với đặc thù nghề nghiệp nhà giáo, giúp tránh tình trạng làm việc quá tải, đồng thời bảo đảm giáo viên có thời gian nghỉ ngơi, tái tạo sức lao động theo tinh thần của Bộ luật Lao động.

Một lớp học của Trường THPT Đức Hợp (Hưng Yên). Ảnh: TG

Bước điều chỉnh quan trọng

Thực tế cho thấy, do đặc thù công việc nên giáo viên vượt khung giờ quy định không phải là chuyện hiếm. Cô Trần Thị Hiền Hòa - giáo viên Trường Mầm non Nhân Mỹ (Nhân Hà, Ninh Bình) chia sẻ, dù chế độ quy định giáo viên mầm non làm việc 6 tiếng/ngày, song hầu như ngày nào cô cũng làm từ 8 - 10 tiếng, thậm chí có hôm từ 6 giờ sáng đến 18 giờ. Lý do là yêu cầu từ phụ huynh và đặc thù nghề nghiệp buộc giáo viên phải đón trẻ sớm, trả trẻ muộn.

Theo cô Hòa, trước đây, nhiều trường hợp dù giáo viên làm vượt định mức tiết dạy nhưng không được chi trả thêm vì “vướng” quy định ở khoản 6 Điều 3 Thông tư 07. Chính vì vậy, việc Thông tư 21 bãi bỏ quy định này đã tháo gỡ bất cập, bảo đảm công bằng trong phân công nhiệm vụ cũng như trong chế độ thù lao cho giáo viên. Đây được xem là bước điều chỉnh quan trọng, phù hợp với yêu cầu triển khai chương trình giáo dục phổ thông hiện nay.

Theo bà Tăng Thị Ngọc Mai - nguyên Phó Giám đốc Sở GD&ĐT Trà Vinh cũ (nay là tỉnh Vĩnh Long), việc Bộ GD&ĐT ban hành Thông tư 21 không chỉ giải quyết một số bất cập tồn tại trong Thông tư 07 trước đây, mà còn thể hiện bước tiến quan trọng trong tư duy chính sách giáo dục.

Nhiều năm qua, vấn đề chi trả tiền lương dạy thêm giờ cho giáo viên thường vướng mắc bởi những quy định cứng nhắc, chưa phản ánh đúng thực tế công việc nhà giáo. Do đó, Thông tư 21 thay thế Thông tư 07 là điều đáng ghi nhận, góp phần bảo đảm công bằng hơn giữa giáo viên trong cùng cơ sở giáo dục, đồng thời tạo sự linh hoạt trong quản lý.

“Khi quyền lợi được bảo đảm, giáo viên sẽ yên tâm công tác, có thêm động lực để đổi mới phương pháp, tăng cường nghiên cứu và chia sẻ kinh nghiệm giảng dạy. Từ đó, chất lượng giáo dục được nâng cao một cách bền vững”, bà Tăng Thị Ngọc Mai nhìn nhận, đồng thời lưu ý, chính sách này không chỉ dừng lại ở khía cạnh tài chính mà còn ghi nhận, trân trọng công sức và sự hy sinh thầm lặng của đội ngũ nhà giáo.

Về lâu dài, việc hoàn thiện cơ chế, chính sách đãi ngộ chính là một phần quan trọng trong chiến lược phát triển nguồn nhân lực quốc gia, giúp ngành Giáo dục có thể thu hút, giữ chân và phát huy tối đa năng lực những người làm nghề “trồng người”.

Đồng quan điểm, TS Hoàng Trung Học - Trưởng Khoa Tâm lý - Giáo dục (Học viện Quản lý Giáo dục) cho rằng, Thông tư 21 thể hiện sự quan tâm thiết thực của Nhà nước đối với nghề dạy học. Các chính sách của Thông tư không chỉ giải quyết tình trạng bất cập kéo dài nhiều năm, mà còn khẳng định cách tiếp cận nhân văn, lấy người thầy làm trung tâm của chính sách.

“Khi quyền lợi được bảo đảm công bằng, minh bạch, giáo viên sẽ có thêm động lực đổi mới phương pháp, nâng cao chất lượng giảng dạy, ứng dụng công nghệ và phát triển năng lực nghề nghiệp”, TS Hoàng Trung Học nhấn mạnh.

Bên cạnh ý nghĩa trực tiếp đối với đời sống đội ngũ nhà giáo, TS Hoàng Trung Học cho rằng, chính sách mới còn tạo hiệu ứng lan tỏa tích cực tới toàn ngành. Khi giáo viên được bảo đảm quyền lợi và làm việc trong môi trường công bằng, học sinh chính là những người hưởng lợi đầu tiên nhờ chất lượng dạy học được nâng cao.

Bảo đảm quyền lợi nhà giáo

Trao đổi về một số điểm mới của Thông tư 21, đại diện Cục Nhà giáo và Cán bộ quản lý giáo dục (Bộ GD&ĐT) cho biết, ngoài điều chỉnh điều kiện chi trả tiền lương dạy thêm giờ, Thông tư còn quy định cụ thể về tổng số tiết dạy thêm trong một năm học đối với nhà giáo. Theo đó, tổng số tiết dạy thêm trong một năm học của mỗi nhà giáo không vượt quá 200 tiết.

Quy định này thay thế mức tính trước đây tại Thông tư 07, vốn căn cứ theo số giờ làm thêm của pháp luật lao động. Điểm mới này được đánh giá phù hợp hơn với đặc thù nghề nghiệp, giúp nhà giáo không bị quá tải, có thời gian nghỉ ngơi và tái tạo sức lao động.

Thông tư 21 cũng điều chỉnh công thức tính tiền lương dạy thêm giờ, áp dụng cho giảng viên, cán bộ quản lý cơ sở giáo dục công tác tại các cơ sở giáo dục đại học, cao đẳng sư phạm, cơ sở đào tạo, bồi dưỡng thuộc Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội và các trường chính trị trực thuộc tỉnh, thành phố. Quy định này bảo đảm thống nhất với chế độ làm việc của giảng viên theo Thông tư số 20/2020/TT-BGDĐT và Thông tư số 36/2020/TT-BGDĐT.

Đáng chú ý, Thông tư 21 đã bổ sung các quy định về trách nhiệm chi trả trong một số trường hợp cụ thể. Theo đó, tiền lương dạy thêm giờ của nhà giáo biệt phái do cơ sở tiếp nhận chi trả; nhà giáo dạy liên trường sẽ được chi trả bởi cơ sở mà nhà giáo đến giảng dạy. Nếu một nhà giáo đồng thời dạy tại ba cơ sở giáo dục trở lên, khoản chi trả sẽ được phân bổ theo tỷ lệ số tiết thực tế tại từng cơ sở.

Thông tư cũng quy định rõ thời điểm chi trả tiền lương dạy thêm giờ. Theo đó, việc chi trả được thực hiện sau khi kết thúc năm học; riêng các trường hợp nghỉ hưu, thôi việc, điều động hoặc thuyên chuyển sẽ được thanh toán ngay khi có quyết định của cơ quan có thẩm quyền.

Ngoài ra, Thông tư 21 cũng bổ sung chế độ cho nhà giáo công tác chưa đủ một năm học, trong đó quy định cách tính tiền lương dạy thêm giờ tương ứng với thời gian thực tế giảng dạy, bảo đảm quyền lợi cho đội ngũ.

Đối với các cơ sở giáo dục đại học, cao đẳng và cơ sở đào tạo, bồi dưỡng thuộc Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ và các trường chính trị tỉnh, thành phố, Thông tư 21 trao quyền chủ động quy định việc trả lương dạy thêm giờ, trên cơ sở bám sát quy định pháp luật và điều kiện thực tế.

Thông tư số 21 có hiệu lực từ ngày 23/9/2025. Bộ GD&ĐT yêu cầu các cơ sở giáo dục khẩn trương xây dựng quy chế riêng, bảo đảm triển khai từ đầu năm học 2025 - 2026. Trong đó, các cơ sở cần xác định rõ tổng số tiết dạy thêm tối đa được thanh toán, lập dự toán kinh phí gửi cơ quan có thẩm quyền phê duyệt, đồng thời làm căn cứ để phân công nhiệm vụ, bảo đảm quyền lợi cho nhà giáo và phù hợp với nguồn kinh phí chi trả.

- Bỏ điều kiện chi trả phức tạp. Theo đó, giáo viên dạy thêm giờ được thanh toán phù hợp thực tế, bảo đảm công bằng.
- Mỗi giáo viên không dạy thêm quá 200 tiết/năm học.
- Quy định cụ thể trách nhiệm chi trả khi giáo viên dạy biệt phái, dạy liên trường.
- Thanh toán cả cho giáo viên công tác chưa đủ năm học, theo thời gian thực tế giảng dạy.

Bài viết với tag: "đầu tư cho chất lượng giáo dục"

Quy định mới về trả lương dạy thêm giờ cho nhà giáo: Động lực nâng cao chất lượng GD

Có thể bạn quan tâm