Học sinh Trường Phổ thông dân tộc bán trú Tiểu học Tùng Vài học Toán trên nền tảng Khan Academy.

Bắt đầu từ con người, không phải từ thiết bị

Nằm cách đường biên giới hơn 10km, Trường Phổ thông dân tộc bán trú Tiểu học Tùng Vài (Tuyên Quang) là một trong những cơ sở giáo dục còn nhiều khó khăn về điều kiện kinh tế – xã hội.

Gần 600 học sinh của nhà trường, trong đó 99% là học sinh dân tộc thiểu số, chủ yếu là người Mông và Dao, sinh sống rải rác ở các thôn bản xa trường. Phần lớn phụ huynh làm nương rẫy hoặc đi làm ăn xa, khả năng hỗ trợ việc học của con em còn hạn chế.

Trong bối cảnh đó, chuyển đổi số không chỉ là yêu cầu từ chủ trương chung mà trở thành bài toán cụ thể: làm thế nào để học sinh vùng biên có thể tiếp cận học tập số, khi thiết bị thiếu, mạng Internet yếu và kỹ năng công nghệ còn nhiều hạn chế.

Theo cô Giàng Thị Dế – Phó Hiệu trưởng Trường Phổ thông dân tộc bán trú Tiểu học Tùng Vài, điểm xuất phát của nhà trường khi đưa các nền tảng học tập số như Khan Academy vào giảng dạy không phải là thiết bị, mà là con người. Ở một ngôi trường mà phần lớn học sinh ở bán trú từ thứ Hai đến thứ Sáu, thầy cô không chỉ dạy trên lớp mà còn phải theo sát, kèm cặp, tạo nề nếp học tập cho các em.

Nhiều học sinh không có điều kiện học trực tuyến ở nhà vì thiếu thiết bị, nên nhà trường chủ động tổ chức cho các em học ngay tại trường. Ngoài giờ học chính khóa, giáo viên tranh thủ buổi tối để hướng dẫn học sinh đăng nhập, làm bài, xem lại video bài giảng khi chưa hiểu. Không ít thầy cô sẵn sàng cho học sinh mượn thiết bị cá nhân để các em có thể tiếp tục học tập.

Phòng tin học có khoảng 35 máy phục vụ cho khoảng 600 em học sinh.

Làm đến đâu gỡ đến đó

Khi bắt đầu triển khai, không ít giáo viên băn khoăn vì áp lực thời gian và lo ngại “thêm việc”. Thực tế, nhiều thầy cô lớn tuổi, chưa quen với công nghệ. Vì vậy, nhà trường không triển khai theo kiểu “giao rồi để tự làm”, mà lựa chọn cách đi từng bước, rất cụ thể.

Sau các buổi tập huấn, nhà trường tổ chức hỗ trợ tại chỗ; tận dụng video hướng dẫn, biên soạn lại cho dễ hiểu; giáo viên Công nghệ quay thêm video hướng dẫn từng thao tác như: đăng nhập, giao bài, theo dõi tiến độ học tập. Giáo viên nào chưa rõ có thể xem lại video và làm theo. Lớp nào làm tốt sẽ chia sẻ kinh nghiệm để các lớp khác học tập.

Về phía học sinh, với phòng máy khoảng 35 máy tính, nhà trường tổ chức chia giờ, chia nhóm để các lớp luân phiên học. Nguyên tắc được đặt ra là học phải có người kèm. Khi mạng Internet yếu, giáo viên linh hoạt sử dụng 4G để duy trì việc học. Học sinh làm chưa đạt được hướng dẫn làm lại đến khi nắm chắc kiến thức, không vì điểm số mà vì hiểu bài.

Theo cô Dế, sự xuất hiện của nền tảng học tập số đã làm thay đổi rõ nét vai trò của giáo viên. Thay vì chỉ “dạy xong một tiết”, thầy cô theo sát cả quá trình học của từng học sinh. Dữ liệu tiến độ và kết quả học tập giúp giáo viên nhận diện rõ em nào chưa làm bài, em nào đang gặp khó để kịp thời hỗ trợ.

Với học sinh vùng cao, nếu bị hổng kiến thức rất dễ nản. Công nghệ, trong trường hợp này, trở thành công cụ giúp giáo viên nhắc nhở đúng lúc, tháo gỡ đúng chỗ, giúp các em tiến bộ từng ngày.

Điều khiến giáo viên bất ngờ là sự hào hứng của học sinh khi tiếp cận hình thức học tập mới. Một học sinh người Dao lớp 4 từng học Toán chậm, làm sai nhiều khi mới bắt đầu, nhưng nhờ được xem lại video và làm lại bài nhiều lần, em dần tiến bộ và duy trì việc học đều đặn mỗi tháng. Trải nghiệm đó cho thấy, khi được hướng dẫn đúng cách và có cơ hội làm lại, học sinh sẽ tự tin và kiên trì hơn.

Ngoài kiến thức, điều nhà trường kỳ vọng lâu dài là học sinh hình thành thói quen tự học và sự tự tin với công nghệ. Việc thường xuyên thao tác trên máy tính, điện thoại giúp các em quen dần với môi trường số, hỗ trợ cả việc học Tin học và tham gia các sân chơi trực tuyến.

Từ thực tiễn ở Tùng Vài có thể thấy, chuyển đổi số ở trường vùng khó không phải câu chuyện của “đủ điều kiện rồi mới làm”, mà là quá trình bắt tay hành động trong điều kiện còn thiếu thốn. Khi thầy cô không đứng nhìn khó khăn mà chủ động tìm cách gỡ, mỗi học sinh đều có thêm cơ hội tiếp cận tri thức, tự tin hơn và từng bước bước vào thế giới học tập số.

Học sinh Trường Phổ thông dân tộc bán trú Tiểu học Tùng Vài.

Chuyển đổi số ở trường vùng khó:
Không chờ đủ thiết bị mới triển khai
Giáo viên học trước, làm trước, thử trước
Chia nhóm nhỏ, kèm sát từng học sinh
Linh hoạt giải pháp kỹ thuật (4G, mượn thiết bị)
Làm đến đâu, tháo gỡ đến đó

Bài viết với tag: "Khi trường học vùng biên không đứng ngoài chuyển đổi số"

Khi trường học vùng biên không đứng ngoài chuyển đổi số

Có thể bạn quan tâm