Có nên cho con đi làm thêm khi còn đang đi học?

GD&TĐ - “Có nên cho con đi làm thêm khi còn đang đi học?” có lẽ là câu hỏi mà nhiều phụ huynh khó có lời giải đáp cho chính mình.



Bản thân tôi cũng khá bất ngờ khi con xin đi làm thêm dịp nghỉ Tết Âm lịch vào năm cháu học lớp 10. Nghĩ tới cảnh những ngày Tết, cả nhà quây quần bên nhau còn con phải đi làm, tôi không đành lòng. Thế nhưng, khi bình tĩnh suy xét hơn, tôi thấy mình không nên cản con.

Gần Tết năm đó, con tôi mò mẫm khắp nơi tìm việc làm. Vì con chưa đủ 18 tuổi nên hành trình này khá gian nan. Con không xin được vào siêu thị hay các quán có thương hiệu lớn như con mong muốn. Cuối cùng, con được nhận vào làm chân chạy vặt tại một quán bún măng vịt mỗi ngày từ 14 giờ đến 19 giờ, từ ngày 26 Tết đến hết ngày mùng 9 Tết.

Sau khi xin được việc, con về nhà nói chuyện với tôi. Câu đầu tiên tôi hỏi con là “Đi làm làm gì cho vất vả vậy con?”. Con biết tôi lăn tăn là vì xót nên thuyết phục mẹ: “Có vất vả gì đâu mẹ, còn hơn con ở nhà cày game rồi mẹ lại la con. Mà nghỉ Tết dài, không chơi game thì buồn, bạn con về quê hết, đâu có ai chơi với con”.

Tôi ngẫm lại thấy con nói cũng đúng. Những ngày Tết, dù cả nhà có dẫn nhau đi du lịch cũng chỉ ngắm cảnh, dạo chơi, ăn rồi ngủ. Nếu không thì chúng tôi cũng đi chơi vòng vòng thăm bà con dòng họ. Tôi vẫn còn lưỡng lự vì con chưa bao giờ phải làm việc thực sự trong nhiều thời gian đến thế.

Đang phân vân chưa quyết, tôi chợt nhớ lại khi mới học lớp 4, tôi đã phụ giúp bố mẹ bao nhiêu việc ở cửa hàng tạp hóa. Con tôi dù gì cũng là nam nhi sức dài vai rộng, có lao động một chút cũng không phải quá vất vả. Hơn nữa, tôi cũng chủ trương sẽ cho con va chạm thực tế ngoài đời sớm. Giờ con chủ động trải nghiệm kiếm tiền, hà cớ gì tôi lại cản con?

Hơn nữa, chỗ làm cũng gần nhà, tính chất công việc, môi trường làm việc không có gì nguy hại. Dù con đi làm thì tôi vẫn có thể để tâm được. Con làm vào ngày Tết nên được lương gấp đôi. Khi còn là sinh viên, tôi cũng đã sung sướng mỗi lần được làm việc dịp Tết như vậy. Quả thực, không còn lý do gì để tôi cản con nữa.

Nơi con làm gần khu chợ dân sinh. Ngày đầu tiên, tôi tìm đến trước quán để quan sát từ xa. Con đã làm việc nhà từ khi lên 5 tuổi. Những việc như lau nhà, rửa chén, giặt đồ, phơi đồ, phụ mẹ nấu cơm... con đều đã làm rất tốt. Vậy mà nhìn con cẩn thận bưng tô bún nóng ra bàn cho khách, tôi vẫn không khỏi lo lắng.

Con dù bao nhiêu tuổi vẫn nhỏ bé đối với tôi. Nhìn con thoăn thoắt lau dọn bàn, dẹp tô sau khi khách ăn xong, nhẹ nhàng chào hỏi và mời khách đặt món, ân cần lấy thêm đồ dùng theo yêu cầu của khách rồi tỉ mỉ đứng rửa cả trăm cái tô, tôi mới nhận ra chàng trai 16 tuổi của tôi đã lớn thật rồi.

Quán bún măng vịt nơi con làm vốn là quán tôi hay ăn. Ngày thứ ba con làm việc ở đó, tôi đã không kiềm được tò mò mà ghé ăn vào ca làm việc của con. Dù đã kín đáo khi giao tiếp với con nhưng chị chủ quán vẫn nhận ra mối quan hệ của mẹ con tôi. Chị bảo đã nhớ mặt mấy mẹ con từ những lần cả nhà ghé ăn trước đó. Tôi được dịp nở mũi khi mọi người trong quán đều khen tôi có cậu con trai “đáng đồng tiền bát gạo”. Họ bảo con còn trẻ mà chịu làm và ngoan như vậy, bây giờ cũng hiếm lắm.

Thấy con đi làm về nằm lăn ra ngủ, chân tay quần áo lấm lem nhọ nồi, lại nghe kể con phải rửa cái nồi to hơn nồi bánh chưng, bà ngoại xót cháu cứ than ngắn thở dài rồi càm ràm. Ông ngoại con lại nói: “Con người chưa cần biết giỏi giang đến đâu, miễn chịu lao động là không sợ đói, nó thích lao động thì cứ để nó làm”.

Bố tôi nói rất đúng, chưa cần biết con tôi giỏi giang, thành đạt đến mức nào nhưng ngay từ bây giờ đã thấy con chịu khó làm việc là tương lai không lo con tôi thiếu ăn thiếu mặc. Ít nhiều gì nó cũng sẽ tự lo được cho bản thân và gia đình nhỏ của nó. Sống tới tuổi tứ tuần, tôi sợ nhất là kiểu người vừa dở vừa lười. Ai cũng chỉ cần siêng năng là sẽ đủ cơm ăn áo mặc, không lo đói khổ.

Cả nhà tôi chuyển từ hồi hộp, lo lắng sang thở phào nhẹ nhõm khi dõi theo nửa tháng đi làm thêm của con tôi. Hóa ra, để con đi làm công việc phù hợp với độ tuổi và sức khoẻ con cũng không quá vất vả. Người làm mẹ như tôi cần dằn lòng, mạnh mẽ buông con ra để con được bước vào đời bằng những trải nghiệm thực tế để con trưởng thành.

Sau những ngày lao động chăm chỉ, con cầm hết số tiền kiếm được đưa cho tôi và nói: “Mẹ đổi điện thoại mới đi, mẹ bù thêm một ít nữa thôi là đủ. Điện thoại của mẹ cũ quá rồi, lại chậm nữa, mẹ đổi cái mới mà dùng cho đỡ bất tiện khi làm việc”. Đến bây giờ, khi nhớ lại những lời này của con, tôi vẫn không khỏi xúc động. Con tôi đã chững chạc hơn cách nhìn nhận của tôi về con rất nhiều.



Bản thân tôi cũng khá bất ngờ khi con xin đi làm thêm dịp nghỉ Tết Âm lịch vào năm cháu học lớp 10. Nghĩ tới cảnh những ngày Tết, cả nhà quây quần bên nhau còn con phải đi làm, tôi không đành lòng. Thế nhưng, khi bình tĩnh suy xét hơn, tôi thấy mình không nên cản con.

Gần Tết năm đó, con tôi mò mẫm khắp nơi tìm việc làm. Vì con chưa đủ 18 tuổi nên hành trình này khá gian nan. Con không xin được vào siêu thị hay các quán có thương hiệu lớn như con mong muốn. Cuối cùng, con được nhận vào làm chân chạy vặt tại một quán bún măng vịt mỗi ngày từ 14 giờ đến 19 giờ, từ ngày 26 Tết đến hết ngày mùng 9 Tết.

Sau khi xin được việc, con về nhà nói chuyện với tôi. Câu đầu tiên tôi hỏi con là “Đi làm làm gì cho vất vả vậy con?”. Con biết tôi lăn tăn là vì xót nên thuyết phục mẹ: “Có vất vả gì đâu mẹ, còn hơn con ở nhà cày game rồi mẹ lại la con. Mà nghỉ Tết dài, không chơi game thì buồn, bạn con về quê hết, đâu có ai chơi với con”.

Tôi ngẫm lại thấy con nói cũng đúng. Những ngày Tết, dù cả nhà có dẫn nhau đi du lịch cũng chỉ ngắm cảnh, dạo chơi, ăn rồi ngủ. Nếu không thì chúng tôi cũng đi chơi vòng vòng thăm bà con dòng họ. Tôi vẫn còn lưỡng lự vì con chưa bao giờ phải làm việc thực sự trong nhiều thời gian đến thế.

Đang phân vân chưa quyết, tôi chợt nhớ lại khi mới học lớp 4, tôi đã phụ giúp bố mẹ bao nhiêu việc ở cửa hàng tạp hóa. Con tôi dù gì cũng là nam nhi sức dài vai rộng, có lao động một chút cũng không phải quá vất vả. Hơn nữa, tôi cũng chủ trương sẽ cho con va chạm thực tế ngoài đời sớm. Giờ con chủ động trải nghiệm kiếm tiền, hà cớ gì tôi lại cản con?

Hơn nữa, chỗ làm cũng gần nhà, tính chất công việc, môi trường làm việc không có gì nguy hại. Dù con đi làm thì tôi vẫn có thể để tâm được. Con làm vào ngày Tết nên được lương gấp đôi. Khi còn là sinh viên, tôi cũng đã sung sướng mỗi lần được làm việc dịp Tết như vậy. Quả thực, không còn lý do gì để tôi cản con nữa.

Nơi con làm gần khu chợ dân sinh. Ngày đầu tiên, tôi tìm đến trước quán để quan sát từ xa. Con đã làm việc nhà từ khi lên 5 tuổi. Những việc như lau nhà, rửa chén, giặt đồ, phơi đồ, phụ mẹ nấu cơm... con đều đã làm rất tốt. Vậy mà nhìn con cẩn thận bưng tô bún nóng ra bàn cho khách, tôi vẫn không khỏi lo lắng.

Con dù bao nhiêu tuổi vẫn nhỏ bé đối với tôi. Nhìn con thoăn thoắt lau dọn bàn, dẹp tô sau khi khách ăn xong, nhẹ nhàng chào hỏi và mời khách đặt món, ân cần lấy thêm đồ dùng theo yêu cầu của khách rồi tỉ mỉ đứng rửa cả trăm cái tô, tôi mới nhận ra chàng trai 16 tuổi của tôi đã lớn thật rồi.

Quán bún măng vịt nơi con làm vốn là quán tôi hay ăn. Ngày thứ ba con làm việc ở đó, tôi đã không kiềm được tò mò mà ghé ăn vào ca làm việc của con. Dù đã kín đáo khi giao tiếp với con nhưng chị chủ quán vẫn nhận ra mối quan hệ của mẹ con tôi. Chị bảo đã nhớ mặt mấy mẹ con từ những lần cả nhà ghé ăn trước đó. Tôi được dịp nở mũi khi mọi người trong quán đều khen tôi có cậu con trai “đáng đồng tiền bát gạo”. Họ bảo con còn trẻ mà chịu làm và ngoan như vậy, bây giờ cũng hiếm lắm.

Thấy con đi làm về nằm lăn ra ngủ, chân tay quần áo lấm lem nhọ nồi, lại nghe kể con phải rửa cái nồi to hơn nồi bánh chưng, bà ngoại xót cháu cứ than ngắn thở dài rồi càm ràm. Ông ngoại con lại nói: “Con người chưa cần biết giỏi giang đến đâu, miễn chịu lao động là không sợ đói, nó thích lao động thì cứ để nó làm”.

Bố tôi nói rất đúng, chưa cần biết con tôi giỏi giang, thành đạt đến mức nào nhưng ngay từ bây giờ đã thấy con chịu khó làm việc là tương lai không lo con tôi thiếu ăn thiếu mặc. Ít nhiều gì nó cũng sẽ tự lo được cho bản thân và gia đình nhỏ của nó. Sống tới tuổi tứ tuần, tôi sợ nhất là kiểu người vừa dở vừa lười. Ai cũng chỉ cần siêng năng là sẽ đủ cơm ăn áo mặc, không lo đói khổ.

Cả nhà tôi chuyển từ hồi hộp, lo lắng sang thở phào nhẹ nhõm khi dõi theo nửa tháng đi làm thêm của con tôi. Hóa ra, để con đi làm công việc phù hợp với độ tuổi và sức khoẻ con cũng không quá vất vả. Người làm mẹ như tôi cần dằn lòng, mạnh mẽ buông con ra để con được bước vào đời bằng những trải nghiệm thực tế để con trưởng thành.

Sau những ngày lao động chăm chỉ, con cầm hết số tiền kiếm được đưa cho tôi và nói: “Mẹ đổi điện thoại mới đi, mẹ bù thêm một ít nữa thôi là đủ. Điện thoại của mẹ cũ quá rồi, lại chậm nữa, mẹ đổi cái mới mà dùng cho đỡ bất tiện khi làm việc”. Đến bây giờ, khi nhớ lại những lời này của con, tôi vẫn không khỏi xúc động. Con tôi đã chững chạc hơn cách nhìn nhận của tôi về con rất nhiều.