Cùng sĩ tử vững vàng tâm lý trước Kỳ thi tốt nghiệp THPT 2025

"Nguyên tắc 4T" giúp vững tâm lý cho kỳ thi

Đến từ Trường Cao đẳng Thương mại và Du lịch Hà Nội, thạc sĩ tâm lý học Phạm Thị Phương cho biết, áp lực học tập đang trở thành mối lo ngại lớn, là nguyên nhân dẫn đến nhiều vấn đề sức khỏe tâm thần ở học sinh phổ thông của Việt Nam.

Đây không chỉ còn là cảnh báo, mà đã trở thành thực trạng của xã hội khi số trẻ vị thành niên gặp vấn đề về sức khỏe tâm thần liên tục tăng từ 13% năm 2021 lên 25% vào năm 2024.

Trong số đó 18,6%, những trẻ em gặp vấn đề tâm thần có thể dẫn đến trầm cảm. Chỉ có khoảng 5,1% cha mẹ có con vị thành niên nhận thấy con của mình cần sự giúp đỡ đối với các vấn đề về cảm xúc và hành vi.

Đặc biệt, trong các giai đoạn cao điểm các sĩ tử thi chuyển cấp, thi tốt nghiệp THPT để xét tuyển vào đại học, cao đẳng khiến căng thẳng, lo âu ngày càng gia tăng.

Thạc sĩ tâm lý học Phạm Thị Phương. Ảnh: NVCC.

Do đó, các em hãy "Tư duy tích cực" và coi kỳ thi là cơ hội để phát triển bản thân thay vì là áp lực. Một bài thi không thể đánh giá hết khả năng của bạn.

Học sinh hãy chia nhỏ thời gian học, "Tránh học nhồi nhét". Cách học thông minh quan trọng hơn số giờ học. Đồng thời có kế hoạch khoa học để làm chủ thời gian.

Thả lỏng cơ thể và tâm trí: Thí sinh áp dụng các kỹ thuật thư giãn như hít thở sâu, nghe nhạc thư giãn, tập thể dục nhẹ để giảm căng thẳng mỗi ngày.

Thói quen lành mạnh: Học sinh cần ngủ đủ giấc, ăn uống điều độ và bổ sung thực phẩm tốt cho não như cá, trứng, hạt dinh dưỡng... để có một sức khỏe thể chất, tinh thần tốt nhất cho kỳ thi.

Cha mẹ là điểm tựa cho con trong kỳ thi

Một số lưu ý với thí sinh và phụ huynh trước kỳ thi quan trọng được chuyên gia tâm lý Phạm Thị Phương đưa ra. Ảnh: NVCC.

Thạc sĩ Phạm Thị Phương nêu "quy tắc 3Đ" để cha mẹ là điểm tựa vững vàng cho con trong và sau kỳ thi.

Đừng đặt kỳ vọng quá cao: Hãy giúp con phát huy thế mạnh thay vì chỉ ép đạt thành tích cao, kì vọng đặt đúng vào năng lực và khả năng của con.

Đồng cảm và lắng nghe: Thay vì nói về kỳ vọng, về kết quả thi, phụ huynh không nên so sánh tạo áp lực và hãy hỏi con cảm thấy thế nào, con lo lắng điều gì, con cần bố mẹ hỗ trợ con ra sao… để giảm áp lực.

Động viên đúng cách: Công nhận nỗ lực của con, nhắc nhở rằng dù kết quả thế nào, con vẫn có giá trị riêng. Không chờ kết quả để khen ngợi, hãy động viên con cả quá trình nỗ lực. Luôn cho con thấy con vẫn tuyệt vời đối với bố mẹ và tiếp thêm cho con động lực cố gắng.

Đặc biệt, nếu kết quả kỳ thi không như mong đợi, các em cũng đừng nên nản lòng. Một kỳ thi không quyết định tương lai, hãy coi đó là cơ hội để học hỏi và cải thiện. Cuộc thi chỉ là một dấu mốc trên hành trình con trưởng thành, kết quả thế nào không quyết định cuộc đời con sau này.

Học sinh lớp 12 Trường THPT Xuân Phương (Nam Từ Liêm, Hà Nội) trong một hoạt động tư vấn tuyển sinh tại trường. Ảnh: Đình Tuệ.

Khám phá hướng đi khác: Nếu không đạt được kết quả mong muốn, các em vẫn có nhiều con đường phát triển khác. Cha mẹ và con hãy thoải mái tư tưởng và cùng ngồi lựa chọn ra hướng đi khác phù hợp với con nhất. Thành công không phải chỉ có một con đường.

Kiên trì nỗ lực: Thành công đến từ sự kiên trì, không phải từ một kỳ thi duy nhất. Nếu các em có đủ đam mê, sự kiên trì nỗ lực thì chắc chắn sẽ đạt tới mục tiêu mong muốn. Chỉ có dừng kiên trì nỗ lực thì không có ngày mai, hãy tiếp tục viết tiếp giấc mơ của mình.

"Những nguyên tắc này sẽ giúp học sinh và phụ huynh giữ được tâm lý vững vàng trước, trong và sau kỳ thi, biến mỗi thử thách thành cơ hội để trưởng thành, biến kỳ thi không trở nên áp lực căng thẳng, mà con vẫn là con, tình yêu của cha mẹ dành cho con vẫn tròn đầy – Thành công cũng như bầu trời này vậy, đâu chỉ dành cho một riêng ai" - thạc sĩ Phạm Thị Phương nhấn mạnh.