Giúp thí sinh điểm thi không như mong muốn vượt qua áp lực tâm lý

2026/07/17 11:22

GD&TĐ - Với những em có kết quả thi tốt nghiệp THPT năm 2026 chưa được như mong muốn, sự đồng hành, thấu hiểu từ cha mẹ là vô cùng cần thiết.



Vượt qua cú sốc tinh thần

Ngày 1/7, hơn 1 triệu thí sinh trên cả nước đã biết được kết quả thi tốt nghiệp THPT năm 2026 của mình. Bên cạnh những em điểm cao thì còn rất nhiều thí sinh có kết quả thi không như mong muốn nên đòi hỏi được tư vấn để vượt qua áp lực tâm lý sau kỳ thi.
Dưới góc nhìn chuyên gia tâm lý, NCS.ThS Phạm Thị Phương - Trưởng Bộ môn Tâm lý học ứng dụng và Kỹ năng mềm, Trường Cao đẳng Thương mại và Du lịch Hà Nội cho rằng, điều khiến nhiều học sinh hụt hẫng sau khi trượt đại học không chỉ là kết quả của một kỳ thi, mà còn là việc những kỳ vọng và kế hoạch các em đã ấp ủ suốt nhiều năm bỗng chốc bị gián đoạn.
Điều đáng lo nhất không phải là việc các em trượt đại học, mà là sau cú sốc đó, nhiều em bắt đầu nghi ngờ năng lực và giá trị của chính mình. Khi một người trẻ chuyển từ suy nghĩ “mình trượt một kỳ thi” sang “mình là người thất bại”, đó mới là tổn thương tâm lý cần được quan tâm.
NCS.ThS Phạm Thị Phương. Ảnh: NVCC.

Các em đừng bắt mình phải ổn ngay, hãy cho mình thời gian để cân bằng cảm xúc. Sau khi biết kết quả, cảm giác hụt hẫng, buồn hay tiếc nuối là phản ứng tự nhiên trước một kết quả không như mong đợi. Điều quan trọng là đừng ép bản thân phải "ổn" ngay lập tức.
Thay vì cố gắng gạt bỏ hay kìm nén những cảm xúc ấy, hãy cho phép mình được buồn, được khóc nếu muốn. Sau đó, hãy dành cho mình vài ngày để lấy lại nhịp sống bình thường: duy trì sinh hoạt điều độ, vận động nhẹ, gặp gỡ những người mình tin tưởng để được lắng nghe và chia sẻ.
Nếu việc lướt mạng xã hội khiến các em liên tục so sánh bản thân với bạn bè, hãy mạnh dạn tạm ngắt kết nối vài ngày. Khi cảm xúc dần ổn định, các em sẽ nhìn nhận vấn đề khách quan hơn và đưa ra những lựa chọn phù hợp cho chặng đường tiếp theo.

Cần sự đồng hành từ cha mẹ, thầy cô

Thí sinh trao đổi bài sau khi kết thúc buổi thi cuối cùng của Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026.

Theo vị chuyên gia, các em đừng để mình mãi mắc kẹt trong kết quả của một kỳ thi, hãy chuyển từ tiếc nuối sang hành động. Sau khi trượt đại học, nhiều bạn không ngừng tự hỏi: "Giá như mình cố gắng thêm một chút..." hay "Giá như mình chọn nguyện vọng khác...". Việc nhìn lại để rút kinh nghiệm là cần thiết, nhưng nếu chỉ mãi quanh quẩn với những điều không thể thay đổi, các em sẽ rất dễ mắc kẹt trong sự tiếc nuối.
Thay vì tiếp tục tự trách bản thân, hãy dành thời gian nhìn lại những lựa chọn mình đang có và bắt đầu bằng một việc thật cụ thể, như tìm hiểu các phương án xét tuyển, trao đổi với thầy cô, cân nhắc học nghề, ôn thi lại, tìm hiểu những hướng đi khác phù hợp với năng lực, điều kiện và mục tiêu của bản thân.
Các em không cần phải có ngay câu trả lời cho cả tương lai, chỉ cần bắt đầu bằng một bước đi phù hợp sẽ dần lấy lại cảm giác chủ động, niềm tin vào bản thân và động lực để bước tiếp.
Thứ ba, đừng cố gắng vượt qua giai đoạn này một mình. Sau một kết quả không như mong đợi, các em không cần phải tự mình gánh hết áp lực hay tự tìm lời giải cho mọi khó khăn. Hãy tìm đến cha mẹ, thầy cô hoặc những người mình tin tưởng để chia sẻ cảm xúc, cùng phân tích những lựa chọn trước mắt và lắng nghe những lời khuyên phù hợp.
Sự đồng hành đúng lúc không chỉ giúp các em vơi bớt áp lực mà còn giúp các em nhìn rõ hơn điểm mạnh của bản thân, những cơ hội đang có và hướng đi phù hợp trong giai đoạn tiếp theo. Nếu những cảm xúc tiêu cực kéo dài và ảnh hưởng đến cuộc sống hằng ngày, hãy chủ động tìm đến chuyên gia tâm lý để được hỗ trợ.
Đối với phụ huynh, điều con cần lúc này không phải là một người đánh giá kết quả, mà là một người đồng hành. Thay vì hỏi: “Vì sao con lại trượt?”, cha mẹ có thể hỏi: “Bố mẹ có thể làm gì để giúp con lúc này?”. Sự bình tĩnh, lắng nghe và tin tưởng của cha mẹ sẽ giúp con cảm thấy mình vẫn được yêu thương, được ghi nhận và có thêm động lực để bước tiếp.
"Với các em học sinh, điểm số chỉ phản ánh kết quả của một kỳ thi tại một thời điểm, không quyết định giá trị hay tương lai của một con người. Điều cần giữ lại sau một kết quả chưa như mong đợi không chỉ là bài học kinh nghiệm, mà còn là niềm tin vào chính mình. Bởi một cánh cửa chưa mở không có nghĩa là hành trình đã kết thúc; điều quan trọng là các em tiếp tục hiểu bản thân, điều chỉnh hướng đi và chủ động tạo ra những cơ hội mới cho mình" - chuyên gia tâm lý Phạm Thị Phương trao đổi thêm.

Theo Khôi Nguyên
giaoducthoidai.vn
Theo: giaoducthoidai.vn
2026/07/02 07:58 (GMT+7)
2026-11-16 10:29

Tinh Hoa Việt 2026: Đánh thức di sản và phát triển công nghiệp văn hóa

GD&TĐ - Giải thưởng Tinh Hoa Việt 2026 khởi động tại TPHCM, kết nối di sản với sáng tạo đương đại và thúc đẩy du lịch văn hóa.

Tinh Hoa Việt 2026: Đánh thức di sản và phát triển công nghiệp văn hóa
2026-11-16 10:28

Bộ trưởng Bộ Tư pháp chúc mừng Bộ GD&ĐT nhân Ngày Nhà giáo Việt Nam

GD&TĐ - Ngày 16/11, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng đã tới thăm và chúc mừng Bộ GD&ĐT nhân kỷ niệm 44 năm ngày Nhà giáo Việt Nam.

Bộ trưởng Bộ Tư pháp chúc mừng Bộ GD&ĐT nhân Ngày Nhà giáo Việt Nam
2026-11-16 10:26

Trường ngoài công lập tham gia phát triển nhân lực bán dẫn quốc gia

GD&TĐ - Trường Đại học CMC là một trong 25 cơ sở giáo dục ĐH được lựa chọn tham gia Chương trình phát triển nguồn nhân lực ngành công nghiệp bán dẫn.

Trường ngoài công lập tham gia phát triển nhân lực bán dẫn quốc gia
2026-11-16 10:26

Dạy trẻ hiểu văn hóa quê mình từ những bài học gần gũi

GD&TĐ - Từ trang phục, tiếng nói đến trò chơi dân gian, Trường Tiểu học Thanh Nưa đưa văn hóa quê hương vào từng bài học.

Dạy trẻ hiểu văn hóa quê mình từ những bài học gần gũi
2026-11-16 10:26

Nâng cao hiệu quả truyền thông trong giáo dục nghề nghiệp

GD&TĐ - Ngày 16/11, Báo GD&TĐ phối hợp với Cục GDNN-GDTX (Bộ GD&ĐT) tổ chức tập huấn truyền thông và triển lãm về GDNN tại Thái Nguyên.

Nâng cao hiệu quả truyền thông trong giáo dục nghề nghiệp
2026-11-16 10:25

Lào Cai sẵn sàng cho một kỷ nguyên bứt phá mới dựa trên tri thức và công nghệ

GD&TĐ - Ngày 16/11, tại Trung tâm Hội nghị tỉnh Lào Cai (phường Yên Bái), diễn ra Hội thảo quốc tế “Thúc đẩy liên kết Nhà nước – Nhà trường – Doanh nghiệp trong đào tạo, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số”.

Lào Cai sẵn sàng cho một kỷ nguyên bứt phá mới dựa trên tri thức và công nghệ
2026-11-16 10:25

Đổi mới giáo dục Pháp ngữ từ duy trì tiếng đến xây dựng hệ sinh thái hợp tác

GD&TĐ - Phát triển tiếng Pháp tại Việt Nam thông qua đổi mới phương thức dạy học và tạo ra những giá trị mới từ cộng đồng Pháp ngữ.

Đổi mới giáo dục Pháp ngữ từ duy trì tiếng đến xây dựng hệ sinh thái hợp tác
2026-11-16 10:25

Trường THPT A Trần Hưng Đạo đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhất

GD&TĐ - Sáng 15/11, Trường THPT A Trần Hưng Đạo (Ninh Bình) tổ chức Lễ kỷ niệm 60 năm thành lập (1966 - 2026) và đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhất.

Trường THPT A Trần Hưng Đạo đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhất
2026-11-16 10:25

Trường Phổ thông Vùng cao Việt Bắc: Kiến tạo tri thức, khẳng định vị thế

GD&TĐ - Trong tiến trình đổi mới giáo dục, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi có ý nghĩa chiến lược đối với sự phát triển bền vững.

Trường Phổ thông Vùng cao Việt Bắc: Kiến tạo tri thức, khẳng định vị thế
2026-11-16 10:24

Cùng chăm lo 'sự nghiệp trồng người' tại vùng đồng bào dân tộc Khmer ở An Giang

GD&TĐ - Ô Lâm là xã miền núi có đông đồng bào dân tộc Khmer, chính quyền địa phương luôn quan tâm chăm lo cho sự nghiệp giáo dục và nâng cao dân trí.

Cùng chăm lo 'sự nghiệp trồng người' tại vùng đồng bào dân tộc Khmer ở An Giang