Lòng yêu nước được gieo mầm từ điều giản dị

Khi lịch sử không còn nằm trên trang sách

Một buổi sáng tháng Ba, trong sân Trường Tiểu học và THCS Nguyễn Khuyến (phường Thành Nhất), câu chuyện về một trận đánh lịch sử được tái hiện bằng những bước chân học trò.

Không bục giảng, không giáo án, lịch sử bước ra khỏi trang sách một cách sống động, gần gũi, có hình, có tiếng xen lẫn cảm xúc. Ở hàng ghế dưới, những ánh mắt chăm chú, tràng vỗ tay vang lên đúng lúc, và đâu đó là sự lặng im khi câu chuyện chạm đến ký ức của dân tộc.

Khoảnh khắc ấy, bài học không còn là kiến thức phải ghi nhớ, mà trở thành trải nghiệm để mỗi học sinh tự “đi qua” và tự hiểu.

Tại Trường Tiểu học và THCS Nguyễn Khuyến, giáo dục lòng yêu nước không phải là những hoạt động rời rạc. Nó được tổ chức như một dòng chảy xuyên suốt năm học, gắn với những dấu mốc lớn của dân tộc: Từ Cách mạng Tháng Tám, Quốc khánh 2/9, đến Ngày thành lập Quân đội Nhân dân Việt Nam, Ngày Giải phóng Buôn Ma Thuột hay Ngày thành lập Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh…

Mỗi sự kiện không chỉ được nhắc lại, mà được “làm mới” bằng nhiều hình thức: Sân khấu hóa, thi tìm hiểu, hoạt động trải nghiệm, văn nghệ… để lịch sử trở thành một phần trong đời sống học đường.

Bà Nguyễn Thị Bình, Phó Hiệu trưởng Trường Tiểu học và THCS Nguyễn Khuyến, chia sẻ: “Chúng tôi không đặt mục tiêu học sinh phải thuộc lịch sử, mà để hiểu và cảm nhận. Khi các em có cảm xúc sẽ tự hình thành trách nhiệm”.

Lễ kết nạp đội viên tại Trường Tiểu học và THCS Nguyễn Khuyến, phường Thành Nhất. Ảnh: TT

Nhiều cách làm, một điểm đến

Không chỉ Trường Tiểu học và THCS Nguyễn Khuyến, ở nhiều trường học tại Đắk Lắk, giáo dục lòng yêu nước được triển khai bằng những cách tiếp cận khác nhau: Linh hoạt, gần gũi và giàu tính trải nghiệm.

Tại Trường Tiểu học Thái Phiên (phường Ea Kao), những chuyến tham quan di tích, viếng nghĩa trang liệt sĩ không đơn thuần là hoạt động ngoại khóa. Đó là “lớp học không tường vách, không bảng đen phấn trắng”, nơi học sinh đối diện trực tiếp với ký ức của quá khứ, lắng nghe những câu chuyện không có trong sách vở.

Ở Trường Tiểu học Tô Hiệu (phường Ea Kao), lịch sử được “làm mềm” qua các sân chơi như “Rung chuông vàng”, hành trình về nguồn… “Học mà chơi – chơi mà học” không còn là khẩu hiệu, mà trở thành phương thức để lịch sử đi vào trí nhớ bằng cảm xúc”, Hiệu trưởng Đoàn Thị Tuyết Yến chia sẻ.

Trong khi đó, ở cấp mầm non, Trường Mầm non Hoa Pơ Lang dạy lịch sử từ những điều rất nhỏ: Câu chuyện về Bác Hồ, bài hát về quê hương hay chuyến tham quan doanh trại bộ đội…

Những trải nghiệm đầu đời ấy không tạo ra kiến thức ngay lập tức, nhưng âm thầm hình thành một nền tảng cảm xúc, nơi lòng yêu nước bắt đầu từ sự gần gũi, biết ơn hay những điều giản dị nhất.

Những trải nghiệm thực tế giúp học sinh Đắk Lắk biết yêu quê hương, giá trị truyền thống tốt đẹp. Ảnh: TH

Dù khác nhau về cách làm, điểm chung dễ nhận thấy là các nhà trường không còn dạy lịch sử theo cách “truyền đạt”, mà chuyển sang tạo trải nghiệm. Không bắt học sinh phải nhớ, mà tạo điều kiện để các em tự cảm nhận.

Tại Trường Tiểu học và THCS Nguyễn Khuyến cũng như các trường học tại Đắk Lắk, những chuyên đề không kết thúc khi chương trình khép lại. Chúng tiếp tục “ở lại” trong cách học sinh cư xử, thái độ với thầy cô, bạn bè, trong ý thức với cộng đồng.

Theo đại diện Hội đồng Đội tỉnh Đắk Lắk, từ việc tích cực tham gia các phong trào, chủ động trong học tập, đến những hành động nhỏ như giữ gìn môi trường, biết tri ân… cho thấy sự chuyển biến từ nhận thức sang hành động.

“Những ngày qua, tại các trường học tổ chức nhiều hoạt động thiết thực hướng về kỷ niệm 95 năm Ngày thành lập Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh. Trong đó, đợt sinh hoạt chính trị cao điểm về bài học lý luận chính trị trong chương trình rèn luyện đội viên, đoàn viên được các trường gắn với giáo dục lòng yêu nước bằng việc làm thiết thực như tổ chức trồng cây tại Trường PTDT nội trú THPT Đam San, sân khấu hóa chiến thắng 10/3 tại Tiểu học và THCS Nguyễn Khuyến…”, vị đại diện Hội đồng Đội tỉnh Đắk Lắk bày tỏ.

Trong bối cảnh hội nhập, khi học sinh có nhiều lựa chọn và chịu nhiều tác động từ bên ngoài, việc giữ được “trục giá trị - lòng yêu nước” trở nên quan trọng hơn bao giờ hết.
Và trục giá trị ấy không đến từ những điều lớn lao, mà được hình thành từ những trải nghiệm nhỏ, lặp lại mỗi ngày, dưới mái trường. Từ đó, những “hạt giống” yêu nước đang được gieo xuống, lặng lẽ nhưng bền bỉ. Để rồi một ngày, khi những hạt giống ấy lớn lên, chúng không chỉ là tri thức, mà còn là bản lĩnh, hiểu biết và trách nhiệm; không chỉ là ký ức, mà là hành động vì quê hương, đất nước.

Trẻ mầm non Đắk Lắk trải nghiệm thực tế tại đơn vị quân đội. Ảnh: TH

Khi lịch sử không còn nằm trên trang sách

Khoảnh khắc ấy, bài học không còn là kiến thức phải ghi nhớ, mà trở thành trải nghiệm để mỗi học sinh tự “đi qua” và tự hiểu.

Nhiều cách làm, một điểm đến

Trong bối cảnh hội nhập, khi học sinh có nhiều lựa chọn và chịu nhiều tác động từ bên ngoài, việc giữ được “trục giá trị - lòng yêu nước” trở nên quan trọng hơn bao giờ hết.
Và trục giá trị ấy không đến từ những điều lớn lao, mà được hình thành từ những trải nghiệm nhỏ, lặp lại mỗi ngày, dưới mái trường. Từ đó, những “hạt giống” yêu nước đang được gieo xuống, lặng lẽ nhưng bền bỉ. Để rồi một ngày, khi những hạt giống ấy lớn lên, chúng không chỉ là tri thức, mà còn là bản lĩnh, hiểu biết và trách nhiệm; không chỉ là ký ức, mà là hành động vì quê hương, đất nước.