Làn sóng giáo dục chuyên biệt phổ biến tại Trung Quốc

2025/08/14 17:26

GD&TĐ - Trung Quốc đang chứng kiến sự phát triển mạnh mẽ của các trường đại học nghiên cứu.

Khác với mô hình truyền thống, những cơ sở này sở hữu quy mô nhỏ, chương trình học linh hoạt, chú trọng hợp tác quốc tế, nghiên cứu ứng dụng và định hướng rõ ràng về nghề nghiệp.

Trong những năm gần đây, các viện nghiên cứu tại Trung Quốc đã chuyển đổi sang mô hình đại học, cạnh tranh trực tiếp với đại học truyền thống. Mô hình này gọi là giáo dục chuyên biệt, chỉ những trường quy mô nhỏ, ngành đào tạo ít và chỉ tập trung cho một số lĩnh vực đặc biệt. Ví dụ Viện Nghiên cứu Toán học chuyển thành Đại học Toán học.

Động lực lớn cho xu hướng này xuất phát từ lời kêu gọi của Chủ tịch Tập Cận Bình vào tháng 9/2020 về việc phát triển các trường đại học nghiên cứu để bồi dưỡng nhân tài sáng tạo.

Kể từ đó, hơn 10 cơ sở mới đã ra đời, trong đó có 3 trường vừa được phê duyệt năm nay gồm Đại học Khoa học và Công nghệ Phù Diêu, Viện Công nghệ Phương Đông và Đại học Vịnh Lớn. Những trường này ngay lập tức thu hút sinh viên xuất sắc, với điểm chuẩn gần như ngang bằng các đại học hàng đầu tại thành phố lớn.

Không chỉ gây ấn tượng bằng chất lượng tuyển sinh, các trường mới còn nổi bật với phương pháp đào tạo khác biệt. Một số cơ sở áp dụng mô hình “năm học dự bị” trước khi chọn chuyên ngành, giúp sinh viên có thời gian khám phá sở thích và năng lực.

Học viện Công nghệ Thâm Quyến cho phép sinh viên dành một ngày mỗi tuần để tham gia thí nghiệm ở nhiều lĩnh vực khác nhau. Mục tiêu là khuyến khích khám phá đa ngành và định hướng nghiên cứu ngay từ giai đoạn đầu.

Bên cạnh phương pháp giảng dạy mới, cơ sở vật chất và đội ngũ giảng viên là điểm nhấn lớn. Các phòng thí nghiệm hiện đại được đầu tư mạnh, nhiều giảng viên là các nhà khoa học hàng đầu thế giới. Một số trường, như Đại học Westlake, áp dụng mô hình “một thầy - một trò” nhằm đảm bảo sinh viên được hướng dẫn học thuật sát sao.

Chi phí học tập cũng khá cạnh tranh. Phần lớn các trường công lập thu học phí tương đương trường truyền thống, khoảng 6 nghìn NDT mỗi năm, trong khi một số trường tư như Học viện Công nghệ Phương Đông có mức phí cao hơn nhưng đi kèm học bổng toàn phần cho khóa sinh viên đầu tiên.

Yếu tố khiến các trường đặc biệt hấp dẫn là triển vọng nghề nghiệp rõ ràng. Nhiều trường hợp tác với doanh nghiệp, trường nước ngoài để cung cấp chương trình thực tập, cơ hội du học hoặc tuyển thẳng cho chương trình sau đại học. Trong một số ngành như trí tuệ nhân tạo, y sinh, năng lượng mới hay phương tiện thông minh, những lĩnh vực chiến lược của Trung Quốc, sinh viên có thể tiếp cận việc làm sớm.

Bối cảnh thị trường lao động khốc liệt càng khiến mô hình này trở nên hấp dẫn. Khảo sát của Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc cho thấy chỉ 6,4% người dân có cái nhìn tích cực về tình hình việc làm quý II/2025, trong khi hơn một nửa đánh giá là “nghiêm trọng và đầy thách thức”. Trong môi trường như vậy, các trường cung cấp kỹ năng thực hành, định hướng nghiên cứu và kết nối nghề nghiệp rõ ràng sẽ chiếm ưu thế.

Các chuyên gia dự báo, nếu duy trì tốc độ phát triển hiện nay, hệ thống giáo dục đại học Trung Quốc sẽ chuyển từ cấu trúc “kim tự tháp”, khi vài trường tinh hoa đứng đầu, sang mô hình đa dạng hơn, với nhiều trung tâm đào tạo nghiên cứu chất lượng cao cùng tồn tại.

Sự cạnh tranh này không chỉ thúc đẩy cải tiến trong giáo dục, mà còn mở rộng cơ hội cho sinh viên tiếp cận nền tảng học thuật và nghề nghiệp tốt ngay từ khi còn ngồi trên ghế giảng đường.

Ông Liu Hong, nghiên cứu viên tại Viện Phát triển Fudan, cho biết: “Các trường đại học nghiên cứu mới thường gắn chặt chương trình đào tạo với nhu cầu ngành, từ đó thu hút được nhiều nguồn tài trợ và hỗ trợ nghiên cứu. Điều này giúp họ phát triển nhanh chóng, đồng thời tạo sức ép cạnh tranh lên các trường truyền thống”.

Đại học Westlake, Chiết Giang, Trung Quốc tiền thân là một viện nghiên cứu.

Ông Liu Hong, nghiên cứu viên tại Viện Phát triển Fudan, cho biết: “Các trường đại học nghiên cứu mới thường gắn chặt chương trình đào tạo với nhu cầu ngành, từ đó thu hút được nhiều nguồn tài trợ và hỗ trợ nghiên cứu. Điều này giúp họ phát triển nhanh chóng, đồng thời tạo sức ép cạnh tranh lên các trường truyền thống”.

Chia sẻ

Theo Sixth Tone

Theo Tú Anh

giaoducthoidai.vn

Theo: giaoducthoidai.vn

2025/08/14 08:15 (GMT+7)

Xem thêm Giáo dục - Học đường

Giáo dục - Học đường

Xu hướng học tập trong môi trường quốc tế ngay từ bậc THPT

Giáo dục - Học đường

Gia Lai tập huấn tổ chức Kỳ thi tốt nghiệp THPT 2026

Giáo dục - Học đường

Chuẩn nghề nghiệp giáo viên mầm non: Nâng chất đội ngũ từ 3 nhóm tiêu chuẩn

Giáo dục - Học đường

Giáo sư trẻ nhất Việt Nam nói thẳng về ồn ào giải Nhất khoa học kỹ thuật: Đừng lấy vài 'ngôi sao' che phần nền giáo dục

Giáo dục - Học đường

Giữ trẻ ngoài giờ ở khu công nghiệp: Bài toán chưa có lời giải

Giáo dục - Học đường

TP Huế đốc thúc tiến độ xây dựng Trường nội trú liên cấp vùng biên giới

Mới nhất

2026-04-16 10:31

Xây dựng trường học không khói thuốc: Gia đình - 'Hàng rào' quan trọng

GD&TĐ - Sự gắn kết chặt chẽ giữa giáo viên và phụ huynh sẽ tạo nên 'hàng rào' vững chắc, giúp quản lý học sinh hiệu quả cả trong và ngoài trường học.

2026-04-16 10:30

3 đội Robotics LSTS đại diện cho tài năng Việt Nam chinh phục VEX World Championship 2026

Từ ngày 21 - 30/4, 3 đội Robotics LSTS - 3 đội xuất sắc đại diện cho tài năng Việt Nam sẽ chính thức lên đường chinh phục VEX World Championship 2026.

2026-04-16 10:28

Phát triển văn hóa đọc: Ngành xuất bản đứng trước cơ hội 10 tỷ USD

(CLO) Trong kỷ nguyên của công nghệ số và trí tuệ nhân tạo, văn hóa đọc vẫn là nền tảng không thể thay thế của sự phát triển bền vững.

2026-04-16 10:22

Doanh nghiệp ‘trải thảm đỏ’ đón sinh viên EPU với cơ hội việc làm lương hấp dẫn

GD&TĐ - Ngày 16/4, Trường Đại học Điện lực (EPU) tổ chức ngày hội tuyển dụng thu hút nhiều doanh nghiệp lớn với hàng nghìn cơ hội việc làm cho sinh viên.

2026-04-16 10:21

Trang bị kỹ năng phòng đuối nước, bảo đảm an toàn cho học sinh

GD&TĐ - Trước kỳ nghỉ hè, trường học ở Phú Thọ chú trọng trang bị kỹ năng phòng đuối nước cho học sinh.

2026-04-16 10:20

Phú Thọ đứng thứ 2 toàn quốc tại sân chơi Trạng nguyên Tiếng Việt quốc gia

GD&TĐ - Năm học 2025-2026, tỉnh Phú Thọ đứng thứ 2 toàn quốc về số lượng và chất lượng giải sân chơi Trạng nguyên Tiếng Việt trên internet cấp quốc gia.

2026-04-16 10:20

Tái định hình dạy và học Toán trong kỷ nguyên số

GD&TĐ - Các nhà toán học nhấn mạnh yêu cầu cấp thiết phải đổi mới dạy và học Toán để đáp ứng nhu cầu nhân lực trong thời đại AI và công nghệ.

2026-04-16 10:12

Giữ hồn Mường trong nếp nhà sàn

GD&TĐ - Ven lòng hồ sông Đà, giữa những đổi thay của đời sống hiện đại, nhiều gia đình người Mường vẫn gìn giữ nếp nhà sàn truyền thống như muốn lưu lại hồn cốt văn hóa của dân tộc mình.

2026-04-16 10:11

'Vườn ánh sáng' thắp sáng không gian Văn Miếu - Quốc Tử Giám

(CLO) Những ngày giữa tháng 4, không gian Văn Miếu - Quốc Tử Giám (Hà Nội) trở nên rực rỡ và đầy mê hoặc khi hàng trăm chiếc đèn lồng thủ công kết hợp cùng công nghệ chiếu sáng hiện đại cùng “thắp sáng” khu di tích.

2026-04-16 10:11

Phân luồng sau THCS: Quyền chọn đã rõ, cần tư vấn trúng

GD&TĐ - Thông tư 16/TT-BGDĐT nhấn mạnh nguyên tắc phân luồng không ép buộc, dựa trên năng lực và nguyện vọng học sinh.