Vì sao Bộ GD&ĐT chưa thể sắp xếp các trường đại học trực thuộc?

Theo thông tin Bộ GD&ĐT cung cấp tối 15/10, cơ quan này đã có công văn gửi Bộ Nội vụ về việc rà soát, sắp xếp các đơn vị sự nghiệp công lập, trong đó có các trường đại học và cơ sở giáo dục nghề nghiệp, theo chỉ đạo của Chính phủ.

Tuy nhiên, Bộ cho biết việc sắp xếp nhóm đại học trực thuộc chưa thể thực hiện ngay, bởi đây là nội dung đang được triển khai song song trong hai đề án: Đề án sắp xếp, tổ chức lại hệ thống cơ sở giáo dục đại học và Đề án chuyển một số trường về địa phương quản lý, theo tinh thần Nghị quyết 71-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo.

Đồng thời, căn cứ Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị về phát triển khoa học và công nghệ, Bộ GD&ĐT cũng đang được giao xây dựng đề án chuyển các trường đại học đào tạo đa ngành, đa lĩnh vực về cùng một đầu mối quản lý trực thuộc.

Do đó, Bộ dự kiến gộp hai đề án trên thành một đề án tổng thể, trình Thủ tướng Chính phủ xem xét trong thời gian tới.

Hiện nay, cả nước có khoảng 200 trường đại học công lập, được phân cấp cho hơn 60 cơ quan chủ quản khác nhau. Trong đó, Bộ GD&ĐT quản lý khoảng 60 trường, các bộ, ngành khác quản lý hơn 100 trường, còn lại thuộc thẩm quyền địa phương.

Bộ GD&ĐT cũng cho biết đang gặp một số vướng mắc trong việc sắp xếp khối cơ sở giáo dục nghề nghiệp và giáo dục thường xuyên. Theo định hướng của Ban Chỉ đạo Chính phủ, nhóm này sẽ được tổ chức lại theo hướng hợp nhất thành trường trung học nghề – mô hình tương đương cấp THPT, kết hợp đào tạo nghề.

Tuy nhiên, “trường trung học nghề” hiện chưa có cơ sở pháp lý, mới chỉ là đề xuất trong dự thảo Luật Giáo dục nghề nghiệp (sửa đổi). Tương tự, định hướng mỗi tỉnh, thành không quá ba trường dạy nghề cũng chưa có quy định cụ thể trong các luật hiện hành.

Vì vậy, Bộ GD&ĐT kiến nghị chỉ rà soát, sắp xếp tinh gọn các trung tâm giáo dục nghề nghiệp – giáo dục thường xuyên theo khu vực, còn việc thành lập mô hình trường trung học nghề hoặc sáp nhập vào trường trung cấp, cao đẳng sẽ được xem xét sau khi có khung pháp lý hoàn chỉnh.

Bộ GD&ĐT cũng lưu ý việc sắp xếp phải xem xét đặc thù của các tỉnh, thành có quy mô lao động lớn như Hà Nội, TP HCM, Ninh Bình, nơi đang có từ 28 đến hơn 60 trường cao đẳng, trung cấp công lập trực thuộc nhiều đơn vị khác nhau.

Giảng viên Trường Đại học Tây Bắc. Ảnh: TBU

Đến nay, một số bộ và địa phương đã chủ động xây dựng phương án sắp xếp hệ thống trường đại học, cao đẳng, trung cấp.

Chẳng hạn, Bộ Y tế dự kiến giữ nguyên các trường trọng điểm như Đại học Y Hà Nội, Đại học Y Dược Thành phố Hồ Chí Minh (TP HCM), Đại học Y Dược Cần Thơ, Đại học Điều dưỡng Nam Định, đồng thời sáp nhập hoặc chuyển giao một số trường khác để tinh gọn đầu mối.

Tại các địa phương như TP HCM, Thanh Hóa, Cà Mau, Hà Tĩnh, Phú Thọ, nhiều phương án hợp nhất trường cao đẳng, trung cấp cũng đang được đề xuất nhằm giảm đầu mối, tăng hiệu quả quản lý và tự chủ.