Bên cạnh nỗ lực của nhà trường, gia đình được xem là “tuyến phòng thủ” quan trọng giúp ngăn chặn học sinh tiếp cận và sử dụng thuốc lá, đặc biệt là thuốc lá điện tử.
Trong bối cảnh thuốc lá, nhất là thuốc lá điện tử, có xu hướng xâm nhập vào môi trường học đường, công tác phòng, chống tác hại của thuốc lá đặt ra nhiều yêu cầu mới. Tại Ninh Bình, cùng với các giải pháp từ ngành Giáo dục, vai trò của gia đình ngày càng được nhấn mạnh như một yếu tố quyết định trong việc hình thành nhận thức và hành vi của học sinh.
Thực tế cho thấy, phần lớn học sinh có hành vi thử hoặc sử dụng thuốc lá đều chịu ảnh hưởng từ môi trường xung quanh, trong đó gia đình là yếu tố trực tiếp và lâu dài. Khi cha mẹ thiếu quan tâm, buông lỏng quản lý hoặc chính người lớn trong gia đình có thói quen hút thuốc, nguy cơ học sinh tiếp cận và làm theo là rất cao.
Do đó, việc xây dựng môi trường gia đình không khói thuốc, đồng thời tăng cường giáo dục, định hướng cho con em về tác hại của thuốc lá là giải pháp mang tính bền vững. Không chỉ dừng lại ở việc nhắc nhở, phụ huynh cần chủ động tìm hiểu, cập nhật thông tin về các loại thuốc lá mới, đặc biệt là thuốc lá điện tử, sản phẩm dễ bị ngộ nhận là “ít hại”.
Chị Đào Thị Hằng, phụ huynh học sinh tại xã Ý Yên, chia sẻ: “Gia đình luôn coi việc phòng, chống tác hại của thuốc lá là trách nhiệm chung. Chúng tôi tuyệt đối không hút thuốc trong nhà, đồng thời thường xuyên nhắc nhở con về những ảnh hưởng lâu dài của thuốc lá đối với sức khỏe. Theo tôi, cha mẹ phải làm gương thì con cái mới tin và làm theo. Bên cạnh đó, tôi cũng chủ động trao đổi với giáo viên để nắm bắt tình hình của con, từ đó có sự phối hợp giáo dục kịp thời”.
Bên cạnh việc làm gương, sự quan tâm, gần gũi của cha mẹ cũng đóng vai trò quan trọng trong việc phát hiện sớm những biểu hiện bất thường của con em. Khi phụ huynh dành thời gian trò chuyện, lắng nghe, học sinh sẽ dễ chia sẻ hơn về những vấn đề gặp phải, từ đó hạn chế nguy cơ bị lôi kéo, rủ rê sử dụng thuốc lá.
“Hiện, thuốc lá điện tử rất dễ mua, hình thức lại bắt mắt nên dễ thu hút giới trẻ. Gia đình tôi thường xuyên nhắc con không thử dù chỉ một lần. Đồng thời, tôi cũng kiểm soát việc sử dụng điện thoại, mạng xã hội để tránh con tiếp cận những nội dung không phù hợp”, anh Nguyễn Văn Tuấn, phụ huynh học sinh tại phường Hoa Lư, cho hay.
Cùng với gia đình, nhà trường giữ vai trò hỗ trợ, định hướng và phối hợp trong công tác giáo dục học sinh. Sự gắn kết chặt chẽ giữa giáo viên và phụ huynh sẽ tạo nên “hàng rào” vững chắc, giúp quản lý học sinh hiệu quả cả trong và ngoài trường học.
Cô Nguyễn Thị Hải, giáo viên Trường THPT Mỹ Tho (xã Phong Doanh), cho biết: “Chúng tôi luôn coi phụ huynh là đối tác quan trọng trong phòng, chống tác hại của thuốc lá. Khi phát hiện học sinh có dấu hiệu liên quan, giáo viên sẽ trao đổi ngay với gia đình để cùng phối hợp giáo dục, uốn nắn kịp thời”.
Bên cạnh đó, nhiều trường học trên địa bàn tỉnh đã chủ động tăng cường kết nối với phụ huynh thông qua các nhóm liên lạc điện tử, họp phụ huynh định kỳ, cung cấp tài liệu tuyên truyền về tác hại của thuốc lá. Điều này giúp phụ huynh nâng cao nhận thức, đồng thời chủ động hơn trong việc quản lý, giáo dục con em mình.
