Những Chủ nhật không bảng đen ở lớp học của 'ngoại Thủy'

“Con tên là Nguyễn Nika, 15 tuổi, con học Trường THCS Giồng Ông Tố. Con tham gia lớp học tình thương của ngoại Thủy đã được 8 năm. Thời gian gần đây, con tham gia hoạt động ngày Chủ nhật của lớp học. Từ chỗ yếu tiếng Anh, giờ con đã có thể giao tiếp. Tụi con còn cùng nhau nấu ăn, nhảy múa, tổ chức các dịp lễ…”.

Lời kể mộc mạc ấy của Nguyễn Nika mở ra một thế giới rất khác - nơi những buổi học không có bảng đen, giáo án hoàn chỉnh, nhưng lại đầy ắp tiếng cười và sự gắn kết.

Ngoại Thủy trao hoa cho các tình nguyện viên dịp kỷ niệm ngày Nhà giáo Việt Nam 2025 vừa qua. Ảnh: NVCC

Từ ước mơ sư phạm dở dang đến "mái ấm" không biên giới

Giữa nhịp sống hối hả của TPHCM, có một lớp học không tiếng chuông reo, không bảng đen phấn trắng sang trọng, nhưng suốt gần 10 năm qua vẫn ríu rít tiếng gọi “ngoại Thủy ơi!” thân thương. Ở đó, những đứa trẻ lượm ve chai, bán vé số đã tìm thấy con chữ và cả một gia đình.

Bà Trần Thị Thanh Thủy - người mà các em gọi thân thương là “ngoại” - từng là sinh viên sư phạm, nhưng dang dở việc học vì bệnh tật. Trở về địa phương, chứng kiến nhiều trẻ em cơ nhỡ, không được đến trường, bà quyết định gom các em lại, vừa nuôi, vừa dạy.

“Nhiều em là trẻ mồ côi, con của những gia đình khó khăn, có hoàn cảnh đặc biệt. Thấy các em không được đi học, tôi chỉ nghĩ đơn giản là phải làm gì đó để tụi nhỏ có nề nếp, có chữ”, bà Thủy kể.

Năm 2016, lớp học tình thương chính thức ra đời. Những ngày đầu, lớp chỉ vỏn vẹn 5 đứa trẻ cơ nhỡ, mồ côi hoặc có cha mẹ vướng vào vòng lao lý được bà đưa về nuôi nấng, uốn nắn từng nét chữ.

Nhiều em không có giấy khai sinh nên tương lai còn mờ mịt lắm. Tôi chỉ mong sao tất cả các em đều được đến trường chính quy, để sau này có cái nghề nuôi thân" - Bà Trần Thị Thanh Thủy, chia sẻ.

Từ 5 em ban đầu, đến nay lớp đã có khoảng 65 em. Không chỉ dạy chữ, nơi đây còn là chỗ dựa để các em học cách sống, cách lớn lên.

Ngoài giờ học, các em được học những điệu nhảy Kpop đơn giản. Ảnh: NVCC

Trong căn phòng nhỏ, tiếng ê a đánh vần vang lên như một nhịp sống khác, chậm rãi nhưng đầy hy vọng. Những ánh mắt trong veo của lũ trẻ sáng lên niềm vui giản dị, thứ niềm vui mà ở nhiều nơi khác, người ta dễ dàng bỏ quên. Với các em, lớp học tình thương của ngoại Thủy không chỉ là nơi học chữ. Đó là khoảng lặng hiếm hoi giữa cuộc sống mưu sinh sớm, nơi các em được chơi, được cười, được làm trẻ con đúng nghĩa.

Ở đó, từng con chữ không chỉ mở ra tri thức, mà còn mở ra một cánh cửa khác - cánh cửa của hy vọng, của những ngày mai nhẹ nhõm hơn. Trong đó, trường hợp như em Tôn Minh Đăng (10 tuổi), ban ngày đi nhặt ve chai, tối mới lạch cạch đạp xe đến lớp học chữ.

Hoặc, có những chị em người Khmer như Sơn Thị Trúc Ly, Sơn Thị Trúc Mai, vì ba mẹ mải mưu sinh mà xem lớp học của ngoại là ngôi nhà thứ hai, nơi các em được ăn cơm tối và mơ ước sau này sẽ trở thành giáo viên giống như ngoại Thủy.

Tiếp sức để thắp hy vọng cho những “búp măng non”

Điều làm nên sự kỳ diệu của lớp học này không chỉ có tấm lòng của bà Thủy, mà còn là sự chung tay của những người đồng hành tâm huyết.

Cô Bảy (60 tuổi), phụ trách mảng văn - thể - mỹ của lớp học, hiểu rất rõ phía sau những gương mặt non nớt ấy là những câu chuyện không dễ gọi tên. Phần lớn các em đều có hoàn cảnh đặc biệt, có em đã 12 tuổi nhưng vẫn chưa biết chữ - không phải vì không muốn học, mà vì thiếu một tờ giấy khai sinh để được bước vào trường lớp như bao đứa trẻ khác.

Không ít lần, cô Bảy cùng ngoại Thủy phải lặn lội đến từng nhà, kiên nhẫn vận động, thuyết phục gia đình, hỗ trợ hoàn thiện giấy tờ để các em có cơ hội bắt đầu lại từ vạch xuất phát.

Ngoại Thủy (ngoài cùng bên trái) và các tình nguyện viên của lớp học tình thương. Ảnh: NVCC

Nhưng, ấn tượng hơn cả trong nhóm các tình nguyện viên ấy là bạn trẻ Mạc Nguyễn Hà Anh, học sinh lớp 11, Trường quốc tế Canada (Khu đô thị Phú Mỹ Hưng, P.Tân Mỹ). Ở tuổi 16, em là tình nguyện viên nhỏ tuổi nhất, nhưng lại mang đến nguồn năng lượng khiến cả lớp học thay đổi.

“Mỗi tuần, gia đình đều đưa Hà Anh đến đây. Các em rất quý, không muốn xa. Dù nhỏ tuổi hơn các bạn sinh viên khác, nhưng sự nhiệt huyết của Hà Anh là điều ai cũng cảm nhận được”, bà Thủy chia sẻ.

Cùng với các tình nguyện viên, Hà Anh tổ chức những buổi học tiếng Anh, các hoạt động vui chơi, từ tô tượng, làm vòng tay đến những điệu nhảy Kpop đơn giản. Đôi khi, các em còn cùng nhau nấu một bữa ăn trưa... không cầu kỳ, nhưng đầy ắp sự quan tâm.

Ngọc Nhi, 13 tuổi, học sinh Trường THCS Nguyễn Thị Định, cho hay: “Con học tiếng Anh ở trường rồi, nhưng nhờ lớp của chị Hà Anh mà con tự tin hơn khi giao tiếp. Tụi con còn được chơi, được tổ chức lễ Giáng sinh, 20/11, Tết…”.

Bạn trẻ Mạc Nguyễn Hà Anh dạy tiếng Anh cho các em học sinh tại lớp học tình thương. Ảnh: NVCC

Theo chia sẻ của Hà Anh, khoảng 7-8 tháng nay, mỗi Chủ nhật, em lại có mặt tại mái ấm ngoại Thủy - không chỉ để tổ chức những hoạt động vui chơi như tô tượng, làm vòng tay hay những điệu nhảy Kpop giản dị, mà còn duy trì các buổi học tiếng Anh. Mục tiêu không phải là những kiến thức cao siêu, mà là giúp các em có thể tự tin giao tiếp những điều cơ bản trong cuộc sống hằng ngày.

"Để lớp học thêm sinh động, chúng em mời cả giáo viên người nước ngoài và bạn bè cùng trường tham gia, cùng tạo nên một không gian học tập gần gũi, vui vẻ và giàu cảm hứng", Hà Anh chia sẻ.

Theo Hà Anh, ở lớp học, em gặp những đứa trẻ chưa từng được đến trường, có em còn rất nhỏ đã phải tự lo cho bản thân. Có những ánh mắt vừa háo hức, vừa dè dặt. Và rồi, chỉ cần một nụ cười rất giản đơn của các em cũng đủ khiến người đối diện lặng đi.

"Chính tại nơi này, chúng em nhận ra rằng những điều từng nghĩ là hiển nhiên - được đi học, được ăn no, được sống đủ đầy - lại là ước mơ xa xỉ của nhiều người khác", Hà Anh nói.

Tình nguyện viên dạy học tại lớp tình thương của ngoại Thủy. Ảnh: NVCC

Từ ước mơ sư phạm dở dang đến "mái ấm" không biên giới

Nhiều em không có giấy khai sinh nên tương lai còn mờ mịt lắm. Tôi chỉ mong sao tất cả các em đều được đến trường chính quy, để sau này có cái nghề nuôi thân" - Bà Trần Thị Thanh Thủy, chia sẻ.

Từ 5 em ban đầu, đến nay lớp đã có khoảng 65 em. Không chỉ dạy chữ, nơi đây còn là chỗ dựa để các em học cách sống, cách lớn lên.