Gian nan mở lớp xóa mù chữ ở Ea Ô, Đắk Lắk: Vận động ra lớp khó hơn cả lên rẫy
2025/12/30 09:34
GD&TĐ - Ở Ea Ô, vận động người lớn ra lớp xóa mù chữ gian nan không kém lên nương rẫy, khi mưu sinh và mặc cảm tuổi tác vẫn là rào cản lớn.
Kỳ 2: Vận động ra lớp khó hơn cả lên rẫy
Không thiếu chủ trương, cũng không thiếu quyết tâm, nhưng để người lớn vùng cao đến lớp học chữ vẫn là hành trình đầy nhọc nhằn. Tại Ea Ô, bài toán xóa mù chữ bắt đầu từ chính những rào cản rất đời thường: mưu sinh, khoảng cách địa lý và tâm lý mặc cảm tuổi tác.
Đi rẫy xa, tối mịt mới về nhà
Ở thôn Yang San, nơi có tỷ lệ mù chữ cao nhất xã, việc vận động người dân ra lớp được ví là “còn khó hơn lên rẫy”. Ông Vàng Seo Sàng – Trưởng thôn Yang San, cho biết, phần lớn người mù chữ trong thôn đều ở độ tuổi trung niên trở lên, gắn chặt cuộc sống với nương rẫy.
“Ban ngày bà con đi rẫy xa, có người ở lại rẫy cả tuần. Tối về đến nhà thì đã mệt lả, còn phải lo cơm nước, lợn gà. Bảo đi học chữ lúc đó là rất khó”, ông Sàng nói.
Trong khi đó, ông Hà Quang Thức, Trưởng buôn Vân Kiều cho biết, trước 1/7/2025, xã mở lớp xóa mù chữ tại hội trường của buôn. Những ngày đầu, lớp học có khá đông người tham gia. Thế nhưng chỉ sau một thời gian ngắn, số học viên giảm dần. “Vận động mãi còn 11 người đi học. Sau đó, 6 người lấy cớ đi làm thuê ở Đắk Nông cũ rồi nghỉ học, số còn lại cũng hôm đi hôm không”, ông Thức nhớ lại.
Từ đó, ông Hà Quang Thức cho rằng, điều khó không chỉ là mở lớp, mà là duy trì được sĩ số. Khi cuộc sống mưu sinh còn quá nhiều áp lực, việc học chữ dễ bị xếp sau cùng trong danh sách ưu tiên của người dân.
Thực trạng tương tự cũng diễn ra tại buôn Ea Rớt. Theo Trưởng buôn - ông Y Tim Êban, nhiều hộ dân trong buôn không có đất sản xuất, phải đi làm thuê ở rẫy xa, có người cả tháng mới về nhà một lần để mua nhu yếu phẩm.
“Ngay cả việc tuyên truyền chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước đã khó, thì vận động bà con ra lớp học chữ lại càng khó gấp bội”, ông Y Tim trăn trở.
Mặc cảm tuổi tác và những phận đời lặng lẽ
Bên cạnh khó khăn mưu sinh, một rào cản khác không kém phần nặng nề là tâm lý mặc cảm do lớn tuổi. Nhiều người ngại đến lớp vì sợ “không theo kịp”, sợ bị chê cười, hoặc đơn giản cho rằng “già rồi, học cũng chẳng để làm gì”.
Tại buôn Ea Rớt, câu chuyện của chị H' Loan Niê (SN 1983) khiến nhiều người không khỏi chạnh lòng. Chị theo chồng về Ea Ô lập nghiệp, sinh 9 người con. Bốn năm trước, chồng mất vì bệnh nặng, một mình chị gồng gánh cả gia đình. Hiện hai người con lập gia đình riêng, bảy người con còn lại sống cùng mẹ; trong đó chỉ ba em còn đi học, bốn em đã nghỉ để theo mẹ đi làm thuê.
“Trước đây mình có học tiểu học, nhưng lâu quá không dùng chữ, giờ quên hết rồi. Muốn đi học lại lắm, nhưng đi làm suốt, tối về mệt không còn sức”, chị H’Loan chia sẻ.
Theo thống kê sơ bộ của thôn, chị H’Loan chỉ là một trong hàng chục trường hợp tái mù chữ. Họ từng biết đọc, biết viết, nhưng vì hoàn cảnh khó khăn, lập gia đình sớm, ít giao tiếp xã hội, chữ nghĩa dần rơi rụng theo năm tháng.
Dẫn chúng tôi đi một vòng quanh buôn Ea Rớt, anh Hoàng Vĩnh Hải – Bí thư Chi đoàn buôn cho biết, những gia đình có người lớn mù chữ thường nằm rải rác, xa khu trung tâm. “Muốn gặp bà con phải chờ đến tối, hoặc những ngày mưa to không đi rẫy được. Có nhà đi làm ăn xa, cả tháng mới thấy về một lần”, anh Hải nói.
Thực tế ấy cho thấy, việc vận động học chữ không thể làm theo cách hành chính, càng không thể nóng vội. “Nếu không hiểu hoàn cảnh của bà con, không kiên trì đến từng nhà, thì rất khó thuyết phục”, anh Hải chia sẻ thêm.
Từ thôn Yang San đến buôn Ea Rớt cho thấy, hành trình xóa mù chữ ở Ea Ô hiện lên với nhiều mảnh ghép trăn trở. Đó không chỉ là câu chuyện của con chữ, mà là bài toán về sinh kế, thời gian và sự cảm thông. Chính những rào cản ấy đặt ra yêu cầu phải có cách làm linh hoạt, phù hợp hơn nếu muốn lớp học thực sự sáng đèn trong những buôn làng vùng sâu.
Xã Ea Ô, tỉnh Đắk Lắk hiện có 11 trường công lập với 150 lớp học, 4.775 trẻ mầm non và học sinh phổ thông. Có 9/11 trường đạt chuẩn quốc gia. Có 313 viên chức ngành giáo dục và đào tạo.Theo kế hoạch, trong năm 2026, xã tổ chức lớp xóa mù chữ tại các trường học, điểm trường gần khu dân cư nhằm phát huy tối đa nguồn lực của ngành giáo dục trong việc xóa mù chữ, nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân.
Theo: giaoducthoidai.vn
2025/12/30 08:20 (GMT+7)
2026-09-02 14:37
Hơn 10.000 sinh viên được tiếp cận giáo dục về năng lượng xanh và AI
GD&TĐ - Dự án “Vì một hành tinh xanh và Giáo dục AI – Kiến tạo tương lai” giai đoạn 2024 - 2026 mang cơ hội học tập, trải nghiệm cho hơn 10.560 sinh viên.
2026-09-02 14:37
Cuộc thi Hồn Việt qua Ống kính Tuổi trẻ cho học sinh THPT chính thức trở lại
GD&TĐ - Cuộc thi nhiếp ảnh Hồn Việt qua Ống kính Tuổi trẻ 2026 chính thức trở lại với chủ đề “Ánh sáng”, dành cho học sinh THPT từ 16-18 tuổi trên toàn quốc.
2026-09-02 14:37
Những dấu ấn Toán học được kể bằng phiên bản đặc biệt
GD&TĐ - Bộ sưu tập giới hạn “Hoàng Xuân Sính” 2026 có gì đặc biệt khi những công thức Toán học bước ra khỏi trang luận án?
2026-09-02 14:36
Bệnh viện Bình Dân hỗ trợ BVĐK Bà Rịa nâng cao năng lực phẫu thuật, quản trị
GD&TĐ - Bệnh viện Bình Dân triển khai chương trình hỗ trợ toàn diện cho Bệnh viện Đa khoa Bà Rịa nhằm nâng cao năng lực phẫu thuật và quản lý y tế.
2026-09-02 14:36
4 trường nội trú vùng biên Quảng Ngãi sẵn sàng đón học sinh ngày khai giảng
GD&TĐ - Sau hơn 8 tháng khẩn trương thi công, 4 trường nội trú liên cấp vùng biên Quảng Ngãi cơ bản hoàn thiện, sẵn sàng đón học sinh năm học mới.
2026-09-02 14:35
Trường học rộn ràng không khí chào đón 81 năm Quốc khánh
GD&TĐ - Nhân dịp 81 năm Quốc khánh 2/9, các trường học trên cả nước được trang trí cờ hoa rực rỡ và nhiều hoạt động bổ ích cho học sinh.
2026-09-02 14:35
Mở lối phát triển cho học sinh dân tộc thiểu số từ chính nội lực địa phương
GD&TĐ - Sinh ra trong gia đình vùng cao đông con, cô gái người Thái Thùng Thị Kim Chi vượt khó theo đuổi ước mơ sư phạm.
2026-09-02 14:35
Trao cơ hội để thế hệ trẻ vùng cao phát triển nghề truyền thống của địa phương
GD&TĐ - Lớn lên ở mảnh đất cực Tây của Tổ quốc, nữ sinh người Thái, Đinh Lò My Duyên có ước mơ lan tỏa văn hóa phục trang của đồng bào dân tộc thiểu số.
