Gian nan mở lớp xóa mù chữ ở Ea Ô, Đắk Lắk: Vận động ra lớp khó hơn cả lên rẫy
2025/12/30 09:34
GD&TĐ - Ở Ea Ô, vận động người lớn ra lớp xóa mù chữ gian nan không kém lên nương rẫy, khi mưu sinh và mặc cảm tuổi tác vẫn là rào cản lớn.
Kỳ 2: Vận động ra lớp khó hơn cả lên rẫy
Không thiếu chủ trương, cũng không thiếu quyết tâm, nhưng để người lớn vùng cao đến lớp học chữ vẫn là hành trình đầy nhọc nhằn. Tại Ea Ô, bài toán xóa mù chữ bắt đầu từ chính những rào cản rất đời thường: mưu sinh, khoảng cách địa lý và tâm lý mặc cảm tuổi tác.
Đi rẫy xa, tối mịt mới về nhà
Ở thôn Yang San, nơi có tỷ lệ mù chữ cao nhất xã, việc vận động người dân ra lớp được ví là “còn khó hơn lên rẫy”. Ông Vàng Seo Sàng – Trưởng thôn Yang San, cho biết, phần lớn người mù chữ trong thôn đều ở độ tuổi trung niên trở lên, gắn chặt cuộc sống với nương rẫy.
“Ban ngày bà con đi rẫy xa, có người ở lại rẫy cả tuần. Tối về đến nhà thì đã mệt lả, còn phải lo cơm nước, lợn gà. Bảo đi học chữ lúc đó là rất khó”, ông Sàng nói.
Trong khi đó, ông Hà Quang Thức, Trưởng buôn Vân Kiều cho biết, trước 1/7/2025, xã mở lớp xóa mù chữ tại hội trường của buôn. Những ngày đầu, lớp học có khá đông người tham gia. Thế nhưng chỉ sau một thời gian ngắn, số học viên giảm dần. “Vận động mãi còn 11 người đi học. Sau đó, 6 người lấy cớ đi làm thuê ở Đắk Nông cũ rồi nghỉ học, số còn lại cũng hôm đi hôm không”, ông Thức nhớ lại.
Từ đó, ông Hà Quang Thức cho rằng, điều khó không chỉ là mở lớp, mà là duy trì được sĩ số. Khi cuộc sống mưu sinh còn quá nhiều áp lực, việc học chữ dễ bị xếp sau cùng trong danh sách ưu tiên của người dân.
Thực trạng tương tự cũng diễn ra tại buôn Ea Rớt. Theo Trưởng buôn - ông Y Tim Êban, nhiều hộ dân trong buôn không có đất sản xuất, phải đi làm thuê ở rẫy xa, có người cả tháng mới về nhà một lần để mua nhu yếu phẩm.
“Ngay cả việc tuyên truyền chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước đã khó, thì vận động bà con ra lớp học chữ lại càng khó gấp bội”, ông Y Tim trăn trở.
Mặc cảm tuổi tác và những phận đời lặng lẽ
Bên cạnh khó khăn mưu sinh, một rào cản khác không kém phần nặng nề là tâm lý mặc cảm do lớn tuổi. Nhiều người ngại đến lớp vì sợ “không theo kịp”, sợ bị chê cười, hoặc đơn giản cho rằng “già rồi, học cũng chẳng để làm gì”.
Tại buôn Ea Rớt, câu chuyện của chị H' Loan Niê (SN 1983) khiến nhiều người không khỏi chạnh lòng. Chị theo chồng về Ea Ô lập nghiệp, sinh 9 người con. Bốn năm trước, chồng mất vì bệnh nặng, một mình chị gồng gánh cả gia đình. Hiện hai người con lập gia đình riêng, bảy người con còn lại sống cùng mẹ; trong đó chỉ ba em còn đi học, bốn em đã nghỉ để theo mẹ đi làm thuê.
“Trước đây mình có học tiểu học, nhưng lâu quá không dùng chữ, giờ quên hết rồi. Muốn đi học lại lắm, nhưng đi làm suốt, tối về mệt không còn sức”, chị H’Loan chia sẻ.
Theo thống kê sơ bộ của thôn, chị H’Loan chỉ là một trong hàng chục trường hợp tái mù chữ. Họ từng biết đọc, biết viết, nhưng vì hoàn cảnh khó khăn, lập gia đình sớm, ít giao tiếp xã hội, chữ nghĩa dần rơi rụng theo năm tháng.
Dẫn chúng tôi đi một vòng quanh buôn Ea Rớt, anh Hoàng Vĩnh Hải – Bí thư Chi đoàn buôn cho biết, những gia đình có người lớn mù chữ thường nằm rải rác, xa khu trung tâm. “Muốn gặp bà con phải chờ đến tối, hoặc những ngày mưa to không đi rẫy được. Có nhà đi làm ăn xa, cả tháng mới thấy về một lần”, anh Hải nói.
Thực tế ấy cho thấy, việc vận động học chữ không thể làm theo cách hành chính, càng không thể nóng vội. “Nếu không hiểu hoàn cảnh của bà con, không kiên trì đến từng nhà, thì rất khó thuyết phục”, anh Hải chia sẻ thêm.
Từ thôn Yang San đến buôn Ea Rớt cho thấy, hành trình xóa mù chữ ở Ea Ô hiện lên với nhiều mảnh ghép trăn trở. Đó không chỉ là câu chuyện của con chữ, mà là bài toán về sinh kế, thời gian và sự cảm thông. Chính những rào cản ấy đặt ra yêu cầu phải có cách làm linh hoạt, phù hợp hơn nếu muốn lớp học thực sự sáng đèn trong những buôn làng vùng sâu.
Xã Ea Ô, tỉnh Đắk Lắk hiện có 11 trường công lập với 150 lớp học, 4.775 trẻ mầm non và học sinh phổ thông. Có 9/11 trường đạt chuẩn quốc gia. Có 313 viên chức ngành giáo dục và đào tạo.Theo kế hoạch, trong năm 2026, xã tổ chức lớp xóa mù chữ tại các trường học, điểm trường gần khu dân cư nhằm phát huy tối đa nguồn lực của ngành giáo dục trong việc xóa mù chữ, nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân.
Theo: giaoducthoidai.vn
2025/12/30 08:20 (GMT+7)
2026-10-17 10:08
Bắc Ninh phát động 'trang sách hồng' tái sử dụng sách giáo khoa
GD&TĐ - Sở GD&ĐT Bắc Ninh vừa phát động phong trào “Trang sách hồng” nhằm tái sử dụng sách giáo khoa, hỗ trợ học sinh khó khăn và hạn chế lãng phí.
2026-10-17 10:07
Rèn bản lĩnh và khả năng thích ứng cho sinh viên trường nghề
GD&TĐ - Việc kiến tạo không gian kết nối, trải nghiệm thực tiễn và khơi dậy tinh thần sáng tạo, khát vọng vươn lên cho sinh viên là rất quan trọng.
2026-10-17 10:07
Khởi động chương trình thúc đẩy chuyển đổi số giáo dục năm 2026
GD&TĐ - Chương trình EDTECH VIETNAM – SEI Awards 2026 hướng đến tôn vinh sáng kiến, thúc đẩy ứng dụng công nghệ và chuyển đổi số trong giáo dục.
2026-10-17 10:06
Giới thiệu giải pháp công nghệ phục vụ đổi mới giáo dục
GD&TĐ - Triển lãm VIETEDU HANOI 2026 diễn ra tại Hà Nội, giới thiệu các giải pháp công nghệ phục vụ dạy học và quản lý giáo dục.
2026-10-17 10:06
Khoa Hóa học Trường ĐH Sư phạm Hà Nội kỷ niệm 75 năm thành lập
GD&TĐ - Sáng 17/10, Khoa Hóa học, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội tổ chức lễ kỷ niệm 75 năm thành lập (1951–2026).
2026-10-17 10:05
40 năm Đổi mới: Nhận diện động lực phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới
GD&TĐ - Các nhà khoa học tập trung nhận diện những điểm nghẽn thể chế và động lực mới cho phát triển đất nước sau 40 năm đổi mới.
2026-10-17 10:05
Những phát hiện khảo cổ mới làm sáng tỏ lịch sử Việt Nam
GD&TĐ - Hội thảo khảo cổ học lần thứ 61 công bố 396 nghiên cứu, bổ sung tư liệu về lịch sử, văn hóa Việt Nam qua nhiều thời kỳ.
2026-10-17 10:03
Xây trường nội trú vùng biên Quảng Trị: Hiện thực giấc mơ học tập của học sinh
GD&TĐ - Quảng Trị tập trung nguồn lực xây dựng 15 trường học vùng biên giới, 4 trường phổ thông nội trú giai đoạn 1 được đẩy nhanh để đưa vào sử dụng.
