Từ nhận thức đến hành động
Tại Trường THCS Phù Ninh (xã Phù Ninh), công tác phòng, chống tác hại của thuốc lá được xác định là nhiệm vụ trọng tâm, xuyên suốt trong năm học. Nhà trường triển khai nhiều giải pháp đồng bộ, từ tuyên truyền, giáo dục đến quản lý và kiểm tra, giám sát.
Bà Phạm Thị Hồng Loan - Hiệu trưởng Trường THCS Phù Ninh, cho biết: “Chúng tôi tổ chức tuyên truyền thông qua các buổi sinh hoạt lớp, hoạt động ngoại khóa; đồng thời lồng ghép nội dung phòng, chống tác hại của thuốc lá vào các môn học như Sinh học, Giáo dục công dân và các hoạt động của Liên đội”.
Việc tích hợp nội dung phòng, chống thuốc lá vào chương trình chính khóa giúp học sinh tiếp cận kiến thức một cách tự nhiên, khoa học. Các em không chỉ hiểu về tác hại của nicotine, hắc ín đối với sức khỏe, mà còn nhận thức được những hệ lụy lâu dài về kinh tế, tâm lý và xã hội.
Cùng với công tác tuyên truyền, nhà trường xây dựng và ban hành nội quy cấm hút thuốc trong toàn bộ khuôn viên, quy định rõ trách nhiệm của cán bộ, giáo viên, học sinh; đồng thời gắn với chế tài xử lý vi phạm. Công tác kiểm tra, giám sát được thực hiện thường xuyên, có sự phối hợp chặt chẽ giữa Ban giám hiệu, giáo viên chủ nhiệm và các tổ chức đoàn thể.
Không chỉ dừng lại ở “cấm”, nhà trường còn chú trọng tạo môi trường thay thế tích cực cho học sinh thông qua các hoạt động thể thao, văn nghệ, câu lạc bộ kỹ năng sống. Đây được xem là giải pháp quan trọng nhằm giảm nguy cơ học sinh tìm đến thuốc lá như một cách giải tỏa tâm lý.
Tuy nhiên, theo bà Phạm Thị Hồng Loan, công tác này vẫn đối mặt với không ít khó khăn: Một số học sinh chưa hiểu rõ tác hại lâu dài của thuốc lá, đặc biệt là thuốc lá điện tử. Tâm lý tò mò, muốn thử ở lứa tuổi dậy thì, cùng với sự rủ rê từ bạn bè khiến việc kiểm soát gặp nhiều thách thức.
Trước những khó khăn đó, Trường THCS Phù Ninh tiếp tục tăng cường truyền thông, siết chặt kỷ luật, tổ chức ký cam kết không sử dụng thuốc lá; đồng thời đẩy mạnh tư vấn, hỗ trợ đối với những học sinh đã từng vi phạm, giúp các em thay đổi hành vi một cách bền vững.
Hình thành văn hóa “nói không với thuốc lá”
Cô Nguyễn Lệ Giang - Tổng phụ trách Đội, giáo viên Trường THCS Phù Ninh, chia sẻ: “Chúng tôi lồng ghép nội dung phòng, chống tác hại của thuốc lá vào bài giảng một cách linh hoạt. Ở môn Sinh học, học sinh được tìm hiểu tác động của các chất độc trong thuốc lá; ở môn Ngữ văn, Giáo dục công dân, các em thảo luận về quyền được sống trong môi trường không khói thuốc”.
Phương pháp giảng dạy cũng được đổi mới theo hướng gần gũi với học sinh. Giáo viên sử dụng cách tiếp cận phù hợp với tâm lý lứa tuổi, nhấn mạnh những tác động trực tiếp như ảnh hưởng đến ngoại hình, sức khỏe, sự tự tin… để giúp học sinh dễ tiếp nhận.
Đặc biệt, nhiều hoạt động giáo dục sáng tạo được triển khai như giao cho học sinh thiết kế video, vẽ poster, xây dựng tiểu phẩm tuyên truyền về phòng, chống thuốc lá. Qua đó, người học không chỉ tiếp thu kiến thức, mà còn trở thành “tuyên truyền viên” tích cực trong nhà trường.
Các mô hình câu lạc bộ kỹ năng sống, nhóm “đại sứ xanh” cũng phát huy hiệu quả rõ nét. Khi những học sinh có sức ảnh hưởng trong trường chủ động nói không với thuốc lá, thông điệp lan tỏa mạnh mẽ, tạo hiệu ứng tích cực trong toàn trường.
Từ góc nhìn của học sinh, em Nguyễn Huyền Trang, lớp 9A, Trường THCS Phù Ninh, nhận thức được thuốc lá là “kẻ thù của sức khỏe”, không chỉ gây hại cho bản thân, mà còn ảnh hưởng đến những người xung quanh. Vì vậy, nữ sinh kiên quyết nói không với thuốc lá và tuyên truyền cho bạn bè, người thân cùng thực hiện.
