(CLO) Từ ngày 15/8/2025, Nghị định 188/2025/NĐ-CP của Chính phủ chính thức có hiệu lực, đánh dấu bước cải tổ toàn diện chính sách Bảo hiểm y tế (BHYT).
Với 12 nội dung thay đổi quan trọng, Nghị định hướng tới mục tiêu bao phủ toàn dân, tạo điều kiện thuận lợi hơn trong tiếp cận dịch vụ y tế và đẩy mạnh chuyển đổi số trong ngành.
Mở rộng đối tượng được hỗ trợ mức đóng: Lần đầu tiên, hai nhóm đối tượng là nhân viên y tế thôn, bản và nạn nhân bị mua bán người được Nhà nước hỗ trợ tối thiểu 50% mức đóng bảo hiểm y tế.
Tăng mức hỗ trợ học sinh, sinh viên: Thay vì 30% như trước, mức hỗ trợ mới sẽ là 50%, góp phần giảm gánh nặng tài chính cho hàng triệu gia đình và khuyến khích học sinh, sinh viên tham gia bảo hiểm y tế đầy đủ.
Không truy thu với các trường hợp gián đoạn do bất khả kháng: Người tham gia không bị truy thu nếu quá trình gián đoạn không do lỗi của họ, như do thiên tai, dịch bệnh, tình huống khẩn cấp…
Cấp, đổi thẻ linh hoạt: Thẻ bảo hiểm y tế có thể được cấp dưới dạng giấy, điện tử hoặc tích hợp qua số định danh cá nhân. Người dân có thể thực hiện thủ tục trực tuyến, qua bưu chính hoặc Cổng dịch vụ công quốc gia.
Mở rộng hình thức thanh toán trực tiếp: Người bệnh được thanh toán chi phí khám chữa bệnh trong nhiều trường hợp hơn, đặc biệt là khi điều trị ngoài nơi đăng ký ban đầu hoặc cấp cứu không đúng tuyến.
Điều chỉnh tỷ lệ chi từ quỹ BHYT: Cơ cấu chi quỹ được quy định linh hoạt hơn giữa chi khám chữa bệnh, chi dự phòng rủi ro và quản lý quỹ, nhằm đảm bảo sử dụng hiệu quả nguồn lực.
Đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý BHYT: Nghị định khuyến khích ứng dụng công nghệ trong mọi khâu – từ cấp thẻ, giám định, thanh toán đến giám sát – nhằm tăng minh bạch, giảm thủ tục, và nâng cao chất lượng phục vụ.
Quy định rõ trách nhiệm các bên liên quan: Từ UBND các cấp đến Bộ Y tế, BHXH Việt Nam, tất cả đều có trách nhiệm cụ thể trong tổ chức thực hiện chính sách BHYT, bảo đảm thực thi thống nhất và hiệu quả.
Bổ sung quy định giai đoạn chuyển tiếp tổ chức bộ máy: Các địa phương trong quá trình sáp nhập, chuyển đổi đơn vị hành chính sẽ có quy định riêng để tránh gián đoạn quyền lợi người dân và hoạt động của quỹ BHYT.
Theo Thứ trưởng Bộ Y tế Trần Văn Thuấn, Nghị định 188/2025/NĐ-CP thể hiện rõ tinh thần cải cách hành chính, đổi mới quản trị theo Nghị quyết 66-NQ/TW và thúc đẩy chuyển đổi số toàn diện trong tổ chức thực hiện chính sách BHYT, một bước cụ thể hóa Nghị quyết 57-NQ/TW trong lĩnh vực y tế.
Lập và quyết toán quỹ BHYT minh bạch hơn: Nghị định hướng dẫn cụ thể quy trình lập dự toán, phân bổ, quyết toán chi phí BHYT ở từng cấp – giúp siết chặt quản lý tài chính, tránh thất thoát.
Điều chỉnh quy định về BHYT hộ gia đình: Làm rõ hơn cách xác định số thành viên, thời điểm tham gia và mức đóng trong các trường hợp thực tế, từ đó khuyến khích người dân tham gia đầy đủ và kịp thời.
Tăng cường kiểm tra, xử lý vi phạm: Cơ chế kiểm tra, giám sát được siết chặt; đồng thời bổ sung chế tài xử lý các hành vi trục lợi BHYT, gian lận hồ sơ khám chữa bệnh, đảm bảo công bằng và bền vững quỹ.
Nghị định 188/2025/NĐ-CP được kỳ vọng tạo nền tảng pháp lý vững chắc để triển khai chính sách bảo hiểm y tế toàn dân một cách hiệu quả, minh bạch và nhân văn hơn trong giai đoạn mới.
Với 12 nội dung thay đổi quan trọng, Nghị định hướng tới mục tiêu bao phủ toàn dân, tạo điều kiện thuận lợi hơn trong tiếp cận dịch vụ y tế và đẩy mạnh chuyển đổi số trong ngành.
Hỗ trợ tối thiểu 50% mức đóng BHYT với đối tượng là nạn nhân theo quy định của Luật Phòng, chống mua bán người. Thời gian hỗ trợ là 1 năm kể từ khi đối tượng được cơ quan có thẩm quyền xác định là nạn nhân theo quy định của Luật Phòng, chống mua bán người.
Mở rộng đối tượng được hỗ trợ mức đóng: Lần đầu tiên, hai nhóm đối tượng là nhân viên y tế thôn, bản và nạn nhân bị mua bán người được Nhà nước hỗ trợ tối thiểu 50% mức đóng bảo hiểm y tế.
Tăng mức hỗ trợ học sinh, sinh viên: Thay vì 30% như trước, mức hỗ trợ mới sẽ là 50%, góp phần giảm gánh nặng tài chính cho hàng triệu gia đình và khuyến khích học sinh, sinh viên tham gia bảo hiểm y tế đầy đủ.
Không truy thu với các trường hợp gián đoạn do bất khả kháng: Người tham gia không bị truy thu nếu quá trình gián đoạn không do lỗi của họ, như do thiên tai, dịch bệnh, tình huống khẩn cấp…
Cấp, đổi thẻ linh hoạt: Thẻ bảo hiểm y tế có thể được cấp dưới dạng giấy, điện tử hoặc tích hợp qua số định danh cá nhân. Người dân có thể thực hiện thủ tục trực tuyến, qua bưu chính hoặc Cổng dịch vụ công quốc gia.
Mở rộng hình thức thanh toán trực tiếp: Người bệnh được thanh toán chi phí khám chữa bệnh trong nhiều trường hợp hơn, đặc biệt là khi điều trị ngoài nơi đăng ký ban đầu hoặc cấp cứu không đúng tuyến.
Điều chỉnh tỷ lệ chi từ quỹ BHYT: Cơ cấu chi quỹ được quy định linh hoạt hơn giữa chi khám chữa bệnh, chi dự phòng rủi ro và quản lý quỹ, nhằm đảm bảo sử dụng hiệu quả nguồn lực.
Đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý BHYT: Nghị định khuyến khích ứng dụng công nghệ trong mọi khâu – từ cấp thẻ, giám định, thanh toán đến giám sát – nhằm tăng minh bạch, giảm thủ tục, và nâng cao chất lượng phục vụ.
Quy định rõ trách nhiệm các bên liên quan: Từ UBND các cấp đến Bộ Y tế, BHXH Việt Nam, tất cả đều có trách nhiệm cụ thể trong tổ chức thực hiện chính sách BHYT, bảo đảm thực thi thống nhất và hiệu quả.
Bổ sung quy định giai đoạn chuyển tiếp tổ chức bộ máy: Các địa phương trong quá trình sáp nhập, chuyển đổi đơn vị hành chính sẽ có quy định riêng để tránh gián đoạn quyền lợi người dân và hoạt động của quỹ BHYT.
Theo Thứ trưởng Bộ Y tế Trần Văn Thuấn, Nghị định 188/2025/NĐ-CP thể hiện rõ tinh thần cải cách hành chính, đổi mới quản trị theo Nghị quyết 66-NQ/TW và thúc đẩy chuyển đổi số toàn diện trong tổ chức thực hiện chính sách BHYT, một bước cụ thể hóa Nghị quyết 57-NQ/TW trong lĩnh vực y tế.
Lập và quyết toán quỹ BHYT minh bạch hơn: Nghị định hướng dẫn cụ thể quy trình lập dự toán, phân bổ, quyết toán chi phí BHYT ở từng cấp – giúp siết chặt quản lý tài chính, tránh thất thoát.
Điều chỉnh quy định về BHYT hộ gia đình: Làm rõ hơn cách xác định số thành viên, thời điểm tham gia và mức đóng trong các trường hợp thực tế, từ đó khuyến khích người dân tham gia đầy đủ và kịp thời.
Tăng cường kiểm tra, xử lý vi phạm: Cơ chế kiểm tra, giám sát được siết chặt; đồng thời bổ sung chế tài xử lý các hành vi trục lợi BHYT, gian lận hồ sơ khám chữa bệnh, đảm bảo công bằng và bền vững quỹ.
Nghị định 188/2025/NĐ-CP được kỳ vọng tạo nền tảng pháp lý vững chắc để triển khai chính sách bảo hiểm y tế toàn dân một cách hiệu quả, minh bạch và nhân văn hơn trong giai đoạn mới.
