4 căn bệnh thường gặp vào mùa hè và cách phòng ngừa
2025/06/21 08:29
GD&TĐ - Thời tiết mùa hè nóng bức khiến chúng ta đổ nhiều mồ hôi, chán ăn, dẫn đến nhiều bệnh tật.
Bệnh lỵ do vi khuẩn, say nắng, cảm lạnh do nhiệt..., đều là những bệnh thường gặp vào mùa hè.
Say nắng
Thời tiết mùa hè rất dễ gây say nắng. Nguyên nhân chủ yếu là do cơ thể mất cân bằng điều hòa thân nhiệt trong môi trường nhiệt độ cao, tích tụ nhiệt quá mức, rối loạn chuyển hóa nước và muối.
Bệnh thường xảy ra ở nhiệt độ cao và độ ẩm cao vào mùa hè. Sau khi say nắng, các triệu chứng như đổ mồ hôi, chóng mặt, tức ngực, hồi hộp, buồn nôn, nôn... có thể xuất hiện ở mức độ nhẹ; trường hợp nặng có thể gây ngất xỉu hoặc co giật, đe dọa tính mạng.
Các triệu chứng say nắng vào mùa hè không rõ ràng, hoặc không được chú ý và thường bị bỏ qua. Do đó, nếu bạn thấy mình hoặc người khác có dấu hiệu say nắng, bạn nên nhanh chóng rời khỏi môi trường có nhiệt độ cao và nghỉ ngơi ở nơi thoáng mát; uống nhiều nước muối nhạt;
Bạn cũng có thể bôi dầu làm mát, tinh dầu gió, v.v. lên trán. Nếu có các triệu chứng như huyết áp thấp và ngất xỉu, bạn nên đến bệnh viện ngay lập tức.
Khi ra ngoài vào mùa hè, tốt nhất nên tránh khoảng thời gian từ 10 giờ sáng đến 4 giờ chiều. Hãy chắc chắn thực hiện các biện pháp bảo vệ khi ra ngoài, chẳng hạn như cầm ô, đội mũ chống nắng, đeo kính râm, chuẩn bị nhiều nước và đồ uống;
Mang theo một số loại thuốc chống nóng và làm mát, cố gắng chọn quần áo làm bằng cotton, vải lanh, lụa và các loại vải khác. Mặc ít quần áo bằng sợi hóa học để tránh đổ mồ hôi quá nhiều và không tản nhiệt kịp thời, gây say nắng.
Bệnh lỵ trực khuẩn
Các bệnh đường ruột rất phổ biến vào mùa hè và bệnh lỵ trực khuẩn là một trong những bệnh truyền nhiễm đường ruột phổ biến nhất. Theo các chuyên gia, bệnh lỵ trực khuẩn là một bệnh truyền nhiễm đường ruột cấp tính do vi khuẩn Shigella dysenteriae gây ra.
Các biểu hiện lâm sàng chính là đau bụng, tiêu chảy, mót rặn, phân có máu và sốt trong một số trường hợp. Các triệu chứng nghiêm trọng có thể gây sốt cao kèm theo các triệu chứng sốc nhiễm trùng, đôi khi phù não và suy hô hấp.
Ngoài việc liên quan đến rối loạn chức năng đường tiêu hóa do mọi người thích ăn đồ sống và lạnh vào thời tiết nóng bức, bệnh còn liên quan đến hoạt động sinh sản của ruồi. Bệnh thường lây truyền qua việc uống nước hoặc thực phẩm bị nhiễm vi khuẩn Shigella dysenteriae, dễ gây ra các đợt bùng phát do thực phẩm. Bệnh cũng có thể lây truyền qua tiếp xúc hàng ngày.
Để phòng ngừa bệnh lỵ do vi khuẩn, bạn nên chú ý vệ sinh thực phẩm, không uống nước thô, không ăn thực phẩm sống, lạnh hoặc ôi thiu.
Khi chế biến thức ăn, hãy tách riêng thực phẩm sống và chín. Không cho thực phẩm chín vào bát đã dùng để đựng thực phẩm sống. Rửa sạch, khử trùng đồ dùng ăn uống và thực phẩm. Ngoài ra, nên hạn chế thức ăn nhiều dầu mỡ, thay vào đó, nên hấp thụ thức ăn nhẹ.
Không ăn các món ăn để qua đêm. Cố gắng ăn hết các loại trái cây đã mở, chẳng hạn như dưa hấu, cùng một lúc hoặc bọc kín bằng màng bọc thực phẩm trước khi cất vào tủ lạnh. Ngay cả khi bạn cất trong tủ lạnh, tốt nhất không nên để quá 24 giờ.
Bệnh tay chân miệng
Nhiệt độ cao, cơ thể con người sẽ đổ nhiều mồ hôi và mất nước. (Ảnh: ITN)
Ngoài bệnh lỵ do vi khuẩn, còn có một bệnh truyền nhiễm đường ruột khác thường gặp ở trẻ em vào mùa hè, đó là bệnh tay chân miệng. Bệnh tay chân miệng thường gặp ở trẻ em dưới 5 tuổi.
Các triệu chứng bao gồm sốt, phát ban hoặc herpes ở tay, chân, miệng và mông. Một số ít trẻ sẽ bị viêm phổi, viêm não, viêm cơ tim, v.v., thậm chí tử vong.
Ngoài việc lây truyền qua đường tiêu hóa, bệnh còn có thể lây truyền qua người bệnh nói chuyện, hắt hơi, ho, v.v. Ngoài ra, việc sử dụng chung đồ chơi, đồ dùng ăn uống và tiếp xúc gần trong sinh hoạt tập thể cũng có thể khiến bệnh lây lan. Từ tháng 5 đến tháng 7 là thời kỳ đỉnh điểm của bệnh tay chân miệng.
Trong thời gian bệnh tay chân miệng đang có xu hướng gia tăng, cha mẹ nên tránh đưa trẻ đến những nơi công cộng đông đúc; rửa tay trước khi chăm sóc hoặc chạm vào trẻ; thường xuyên phơi khô quần áo và chăn của trẻ;
Chú ý đến lưu thông không khí trong nhà; rửa sạch và khử trùng bình sữa trước và sau khi sử dụng; không uống nước thô, không ăn thức ăn sống hoặc lạnh.
Nếu trẻ bị bệnh tay chân miệng, cần vệ sinh, khử trùng đồ chơi và các vật dụng mà trẻ sử dụng để tránh lây nhiễm cho người khác.
Đột quỵ do nắng nóng
Bất cứ khi nào thời tiết nóng bức vào mùa hè, số lượng bệnh nhân đột quỵ sẽ tăng đột biến. Đột quỵ là một bệnh lý mạch máu não phổ biến ở người trung niên và người cao tuổi. Có hai thời kỳ đỉnh điểm của đột quỵ, một là mùa đông khắc nghiệt với nhiệt độ dưới 0 độ và hai là giữa mùa hè với nhiệt độ trên 30 độ.
Vào mùa hè, nhiệt độ cao, cơ thể con người sẽ đổ nhiều mồ hôi và mất nước. Nếu không được bổ sung kịp thời, rất dễ gây ra tình trạng “mất nước”. “Mất nước” sẽ làm giảm thể tích máu, làm máu trở nên nhớt, làm chậm quá trình lưu thông máu và dễ hình thành các cục máu đông nhỏ.
Đối với người cao tuổi bị tăng huyết áp, tăng lipid máu hoặc các bệnh lý tim mạch và mạch máu não, khả năng đột quỵ sẽ tự nhiên tăng lên.
Các chuyên gia nhắc nhở người cao tuổi phải bổ sung nước kịp thời vào mùa hè, uống nhiều nước ngay cả khi không khát và bổ sung muối hợp lý (lượng muối tiêu thụ hàng ngày của mỗi người không quá 5 gram).
Uống một ít nước khi thức dậy vào giữa đêm để giảm độ nhớt của máu, rất có lợi cho việc phòng ngừa huyết khối. Nhiệt độ điều hòa được kiểm soát ở mức 27 đến 28 độ C. Cẩn thận không thổi trực tiếp vào người. Đồng thời, thường xuyên mở cửa sổ để thông gió, giúp không khí trong nhà luôn trong lành.
Thời tiết mùa hè rất dễ gây say nắng. (Ảnh: ITN)
Bệnh lỵ do vi khuẩn, say nắng, cảm lạnh do nhiệt..., đều là những bệnh thường gặp vào mùa hè.
Say nắng
Thời tiết mùa hè rất dễ gây say nắng. Nguyên nhân chủ yếu là do cơ thể mất cân bằng điều hòa thân nhiệt trong môi trường nhiệt độ cao, tích tụ nhiệt quá mức, rối loạn chuyển hóa nước và muối.
Bệnh thường xảy ra ở nhiệt độ cao và độ ẩm cao vào mùa hè. Sau khi say nắng, các triệu chứng như đổ mồ hôi, chóng mặt, tức ngực, hồi hộp, buồn nôn, nôn... có thể xuất hiện ở mức độ nhẹ; trường hợp nặng có thể gây ngất xỉu hoặc co giật, đe dọa tính mạng.
Các triệu chứng say nắng vào mùa hè không rõ ràng, hoặc không được chú ý và thường bị bỏ qua. Do đó, nếu bạn thấy mình hoặc người khác có dấu hiệu say nắng, bạn nên nhanh chóng rời khỏi môi trường có nhiệt độ cao và nghỉ ngơi ở nơi thoáng mát; uống nhiều nước muối nhạt;
Bạn cũng có thể bôi dầu làm mát, tinh dầu gió, v.v. lên trán. Nếu có các triệu chứng như huyết áp thấp và ngất xỉu, bạn nên đến bệnh viện ngay lập tức.
Khi ra ngoài vào mùa hè, tốt nhất nên tránh khoảng thời gian từ 10 giờ sáng đến 4 giờ chiều. Hãy chắc chắn thực hiện các biện pháp bảo vệ khi ra ngoài, chẳng hạn như cầm ô, đội mũ chống nắng, đeo kính râm, chuẩn bị nhiều nước và đồ uống;
Mang theo một số loại thuốc chống nóng và làm mát, cố gắng chọn quần áo làm bằng cotton, vải lanh, lụa và các loại vải khác. Mặc ít quần áo bằng sợi hóa học để tránh đổ mồ hôi quá nhiều và không tản nhiệt kịp thời, gây say nắng.
Bệnh lỵ trực khuẩn
Các bệnh đường ruột rất phổ biến vào mùa hè và bệnh lỵ trực khuẩn là một trong những bệnh truyền nhiễm đường ruột phổ biến nhất. Theo các chuyên gia, bệnh lỵ trực khuẩn là một bệnh truyền nhiễm đường ruột cấp tính do vi khuẩn Shigella dysenteriae gây ra.
Các biểu hiện lâm sàng chính là đau bụng, tiêu chảy, mót rặn, phân có máu và sốt trong một số trường hợp. Các triệu chứng nghiêm trọng có thể gây sốt cao kèm theo các triệu chứng sốc nhiễm trùng, đôi khi phù não và suy hô hấp.
Ngoài việc liên quan đến rối loạn chức năng đường tiêu hóa do mọi người thích ăn đồ sống và lạnh vào thời tiết nóng bức, bệnh còn liên quan đến hoạt động sinh sản của ruồi. Bệnh thường lây truyền qua việc uống nước hoặc thực phẩm bị nhiễm vi khuẩn Shigella dysenteriae, dễ gây ra các đợt bùng phát do thực phẩm. Bệnh cũng có thể lây truyền qua tiếp xúc hàng ngày.
Để phòng ngừa bệnh lỵ do vi khuẩn, bạn nên chú ý vệ sinh thực phẩm, không uống nước thô, không ăn thực phẩm sống, lạnh hoặc ôi thiu.
Khi chế biến thức ăn, hãy tách riêng thực phẩm sống và chín. Không cho thực phẩm chín vào bát đã dùng để đựng thực phẩm sống. Rửa sạch, khử trùng đồ dùng ăn uống và thực phẩm. Ngoài ra, nên hạn chế thức ăn nhiều dầu mỡ, thay vào đó, nên hấp thụ thức ăn nhẹ.
Không ăn các món ăn để qua đêm. Cố gắng ăn hết các loại trái cây đã mở, chẳng hạn như dưa hấu, cùng một lúc hoặc bọc kín bằng màng bọc thực phẩm trước khi cất vào tủ lạnh. Ngay cả khi bạn cất trong tủ lạnh, tốt nhất không nên để quá 24 giờ.
Bệnh tay chân miệng
Nhiệt độ cao, cơ thể con người sẽ đổ nhiều mồ hôi và mất nước. (Ảnh: ITN)
Ngoài bệnh lỵ do vi khuẩn, còn có một bệnh truyền nhiễm đường ruột khác thường gặp ở trẻ em vào mùa hè, đó là bệnh tay chân miệng. Bệnh tay chân miệng thường gặp ở trẻ em dưới 5 tuổi.
Các triệu chứng bao gồm sốt, phát ban hoặc herpes ở tay, chân, miệng và mông. Một số ít trẻ sẽ bị viêm phổi, viêm não, viêm cơ tim, v.v., thậm chí tử vong.
Ngoài việc lây truyền qua đường tiêu hóa, bệnh còn có thể lây truyền qua người bệnh nói chuyện, hắt hơi, ho, v.v. Ngoài ra, việc sử dụng chung đồ chơi, đồ dùng ăn uống và tiếp xúc gần trong sinh hoạt tập thể cũng có thể khiến bệnh lây lan. Từ tháng 5 đến tháng 7 là thời kỳ đỉnh điểm của bệnh tay chân miệng.
Trong thời gian bệnh tay chân miệng đang có xu hướng gia tăng, cha mẹ nên tránh đưa trẻ đến những nơi công cộng đông đúc; rửa tay trước khi chăm sóc hoặc chạm vào trẻ; thường xuyên phơi khô quần áo và chăn của trẻ;
Chú ý đến lưu thông không khí trong nhà; rửa sạch và khử trùng bình sữa trước và sau khi sử dụng; không uống nước thô, không ăn thức ăn sống hoặc lạnh.
Nếu trẻ bị bệnh tay chân miệng, cần vệ sinh, khử trùng đồ chơi và các vật dụng mà trẻ sử dụng để tránh lây nhiễm cho người khác.
Đột quỵ do nắng nóng
Bất cứ khi nào thời tiết nóng bức vào mùa hè, số lượng bệnh nhân đột quỵ sẽ tăng đột biến. Đột quỵ là một bệnh lý mạch máu não phổ biến ở người trung niên và người cao tuổi. Có hai thời kỳ đỉnh điểm của đột quỵ, một là mùa đông khắc nghiệt với nhiệt độ dưới 0 độ và hai là giữa mùa hè với nhiệt độ trên 30 độ.
Vào mùa hè, nhiệt độ cao, cơ thể con người sẽ đổ nhiều mồ hôi và mất nước. Nếu không được bổ sung kịp thời, rất dễ gây ra tình trạng “mất nước”. “Mất nước” sẽ làm giảm thể tích máu, làm máu trở nên nhớt, làm chậm quá trình lưu thông máu và dễ hình thành các cục máu đông nhỏ.
Đối với người cao tuổi bị tăng huyết áp, tăng lipid máu hoặc các bệnh lý tim mạch và mạch máu não, khả năng đột quỵ sẽ tự nhiên tăng lên.
Các chuyên gia nhắc nhở người cao tuổi phải bổ sung nước kịp thời vào mùa hè, uống nhiều nước ngay cả khi không khát và bổ sung muối hợp lý (lượng muối tiêu thụ hàng ngày của mỗi người không quá 5 gram).
Uống một ít nước khi thức dậy vào giữa đêm để giảm độ nhớt của máu, rất có lợi cho việc phòng ngừa huyết khối. Nhiệt độ điều hòa được kiểm soát ở mức 27 đến 28 độ C. Cẩn thận không thổi trực tiếp vào người. Đồng thời, thường xuyên mở cửa sổ để thông gió, giúp không khí trong nhà luôn trong lành.
Khởi động Cuộc thi Đấu Trường Khởi Nghiệp 2026 dành cho học sinh THPT toàn quốc
GD&TĐ - Tiếp nối những dấu ấn của mùa giải đầu tiên, Cuộc thi 'Đấu Trường Khởi Nghiệp' 2026 chính thức mở cổng đăng ký dành cho học sinh THPT trên toàn quốc.
2026-09-02 14:37
Hơn 10.000 sinh viên được tiếp cận giáo dục về năng lượng xanh và AI
GD&TĐ - Dự án “Vì một hành tinh xanh và Giáo dục AI – Kiến tạo tương lai” giai đoạn 2024 - 2026 mang cơ hội học tập, trải nghiệm cho hơn 10.560 sinh viên.
2026-09-02 14:37
Cuộc thi Hồn Việt qua Ống kính Tuổi trẻ cho học sinh THPT chính thức trở lại
GD&TĐ - Cuộc thi nhiếp ảnh Hồn Việt qua Ống kính Tuổi trẻ 2026 chính thức trở lại với chủ đề “Ánh sáng”, dành cho học sinh THPT từ 16-18 tuổi trên toàn quốc.
2026-09-02 14:37
Những dấu ấn Toán học được kể bằng phiên bản đặc biệt
GD&TĐ - Bộ sưu tập giới hạn “Hoàng Xuân Sính” 2026 có gì đặc biệt khi những công thức Toán học bước ra khỏi trang luận án?
2026-09-02 14:36
4 trường nội trú vùng biên Quảng Ngãi sẵn sàng đón học sinh ngày khai giảng
GD&TĐ - Sau hơn 8 tháng khẩn trương thi công, 4 trường nội trú liên cấp vùng biên Quảng Ngãi cơ bản hoàn thiện, sẵn sàng đón học sinh năm học mới.
2026-09-02 14:36
Nguồn nhân lực chất lượng cao: Lợi thế cạnh tranh quốc gia
GD&TĐ - Trong kỷ nguyên chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo, nguồn nhân lực chất lượng cao trở thành yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh và phát triển bền vững.
2026-09-02 14:35
Trường học rộn ràng không khí chào đón 81 năm Quốc khánh
GD&TĐ - Nhân dịp 81 năm Quốc khánh 2/9, các trường học trên cả nước được trang trí cờ hoa rực rỡ và nhiều hoạt động bổ ích cho học sinh.
2026-09-02 14:35
Mở lối phát triển cho học sinh dân tộc thiểu số từ chính nội lực địa phương
GD&TĐ - Sinh ra trong gia đình vùng cao đông con, cô gái người Thái Thùng Thị Kim Chi vượt khó theo đuổi ước mơ sư phạm.
2026-09-02 14:35
Trao cơ hội để thế hệ trẻ vùng cao phát triển nghề truyền thống của địa phương
GD&TĐ - Lớn lên ở mảnh đất cực Tây của Tổ quốc, nữ sinh người Thái, Đinh Lò My Duyên có ước mơ lan tỏa văn hóa phục trang của đồng bào dân tộc thiểu số.
2026-09-02 14:35
Ninh Bình thí điểm Chương trình giáo dục mầm non mới tại 15 trường
GD&TĐ - Ninh Bình tập trung bổ sung đội ngũ, đầu tư cơ sở vật chất, chuẩn bị phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ mẫu giáo 3-5 tuổi.