Góc nhìn ấn tượng về giáo dục khai phóng

2026/06/02 17:28

GD&TĐ - Ông Lê Đình Hiền - Nhà sáng lập, Chủ tịch Hội đồng Trường Hoàng Việt (Đắk Lắk) ra mắt 2 cuốn sách về giáo dục khai phóng.

Có lẽ điều đặc biệt nhất ở hai cuốn sách "Giáo dục khai phóng: Triết lý - Kiến trúc - Vận hành" và "Những lát cắt mỏng của giáo dục khai phóng" không nằm ở khái niệm "khai phóng” mà ở chỗ chúng được viết ra từ hành trình làm giáo dục rất thật.

Không phải từ giảng đường đại học, không phải từ một viện nghiên cứu giáo dục mà từ một ngôi trường phổ thông ở Tây Nguyên - nơi mỗi ngày người ta phải giải quyết những câu chuyện đời thường của học sinh, phụ huynh và lớp học.

Lát cắt mỏng của giáo dục khai phóng

Sau hơn 10 năm xây dựng Trường Hoàng Việt, ông Lê Đình Hiền – Nhà sáng lập, Chủ tịch Hội đồng Trường đã chọn viết về giáo dục không theo cách của một nhà lý luận, mà giống như người đã đi qua nhiều va chạm thực tế và muốn ghi lại điều mình thật sự suy nghĩ.

Ở cuốn "Giáo dục khai phóng: Triết lý – Kiến trúc – Vận hành" giống như nỗ lực hệ thống lại con đường mà tác giả Hoàng Việt đã đi qua.

Vì sao nhà trường chọn giáo dục khai phóng; vì sao chú trọng tự học; vì sao triển khai lớp học đảo ngược, lớp học tự quản; vì sao ứng dụng AI nhưng vẫn đặt con người ở trung tâm và vì sao giáo dục đạo đức, trách nhiệm hay văn hóa trường học lại được xem trọng đến vậy.

Điều đáng chú ý cuốn sách không mang giọng “khẳng định mình đúng”. Tác giả khá thận trọng khi nói về giáo dục khai phóng – một khái niệm hiện nay đôi khi còn gây nhiều tranh luận hoặc dễ bị hiểu khác nhau.

Thay vì cố tạo ra mô hình mang tính “công thức”, cuốn sách thiên về việc mở ra những suy nghĩ, giáo dục nên giúp con người trưởng thành như thế nào trong một thế giới đang thay đổi nhanh? Trong khi đó, những lát cắt mỏng của giáo dục khai phóng lại mang một màu sắc khác hẳn.

Cuốn sách giống những nhịp sống nhỏ bên trong một ngôi trường. Đó có thể là một học sinh đang nghi ngờ chính mình, một người thầy học cách lắng nghe, một lần phản hồi thay vì phán xét, một lớp học yên lặng nhưng thật ra đang suy nghĩ hay những bối rối rất thật của người làm giáo dục trước sự thay đổi của thời đại AI.

Không có những khái niệm lớn, không có giọng diễn thuyết. Chỉ là những lát cắt nhỏ, nhẹ, chậm và nhiều khi rất đời thường nhưng chính sự đời thường ấy khiến người đọc dễ nhìn thấy mình trong đó như người từng đi học, làm cha mẹ, thầy cô hoặc từng trải qua cảm giác không được lắng nghe trong giáo dục.

Có lẽ đây cũng là điểm khiến hai cuốn sách này tạo cảm giác gần gũi hơn nhiều tài liệu giáo dục khác.

Giáo dục như đời sống

Tác giả không cố nói về giáo dục như một hệ thống xa vời mà nhìn giáo dục như đời sống. Ở đó, công nghệ có vai trò của công nghệ, AI có vai trò của AI nhưng cuối cùng điều quan trọng nhất vẫn là con người.

Trong bối cảnh giáo dục đang thay đổi nhanh, khi nhiều nơi nói về đổi mới, công nghệ hay AI, hai cuốn sách lại giữ một cách nhìn khá điềm tĩnh đó là sẵn sàng tiếp cận những điều mới, nhưng luôn đặt câu hỏi liệu điều ấy có thật sự giúp con người học sâu và trưởng thành hơn hay không.

Điều được giữ lại vẫn là những câu hỏi cũ nhưng chưa bao giờ hết quan trọng: Học để làm gì, người thầy có vai trò gì và sau rất nhiều năm đi học, con người có thật sự trưởng thành hơn hay không.

Dù viết về giáo dục, hai cuốn sách vẫn mang lại cảm giác nhẹ và gần hơn là học thuật, không tạo cảm giác nặng về lý thuyết, mà giống như lời gợi mở nhẹ nhàng để người đọc suy nghĩ thêm về việc học và sự trưởng thành của con người trong đời sống hôm nay.

Lát cắt mỏng của giáo dục khai phóng

Ở cuốn "Giáo dục khai phóng: Triết lý – Kiến trúc – Vận hành" giống như nỗ lực hệ thống lại con đường mà tác giả Hoàng Việt đã đi qua.

Có lẽ đây cũng là điểm khiến hai cuốn sách này tạo cảm giác gần gũi hơn nhiều tài liệu giáo dục khác.

Giáo dục như đời sống

Dù viết về giáo dục, hai cuốn sách vẫn mang lại cảm giác nhẹ và gần hơn là học thuật, không tạo cảm giác nặng về lý thuyết, mà giống như lời gợi mở nhẹ nhàng để người đọc suy nghĩ thêm về việc học và sự trưởng thành của con người trong đời sống hôm nay.

Chia sẻ

Theo Hoàng Mỹ

giaoducthoidai.vn

Theo: giaoducthoidai.vn

2026/06/01 18:06 (GMT+7)

Xem thêm Học tập ngoại khoá

Học tập ngoại khoá

Xác định năm thành lập ngôi trường khoa bảng, hiếu học đất Kinh Bắc

Học tập ngoại khoá

Trường Đại học Hạ Long trao bằng tốt nghiệp cho hơn 1.000 học sinh, sinh viên

Học tập ngoại khoá

Vận dụng kỹ thuật đánh giá PISA để triển khai hiệu quả Chương trình GDPT 2018

Học tập ngoại khoá

Đưa nghề về tận địa phương, mở sinh kế cho người dân

Học tập ngoại khoá

Tri thức số mở lối sinh kế cho phụ nữ DTTS vùng cao

Học tập ngoại khoá

Học nghề sát nhu cầu, mở hướng sinh kế cho người dân M’Drắk

Mới nhất

2026-08-10 10:08

Điểm trúng tuyển vào Trường ĐH Kỹ thuật - Công nghệ Cần Thơ cao nhất 23,05 điểm

GD&TĐ - Trường Đại học Kỹ thuật - Công nghệ Cần Thơ (CTUT) công bố điểm trúng tuyển đại học chính quy năm 2026 của 22 ngành đào tạo.

2026-08-10 10:07

Trường Đại học Đông Á công bố điểm trúng tuyển năm 2026 cho 2 nhóm thí sinh

GD&TĐ - Điểm trúng tuyển được công bố theo 2 nhóm: thí sinh tốt nghiệp THPT năm 2026 và thí sinh tự do (tốt nghiệp THPT trước năm 2026).

2026-08-10 10:07

Hơn 150 chuyên gia bàn về tương lai dạy và học tiếng Anh trong kỷ nguyên AI

GD&TĐ - Hơn 150 nhà nghiên cứu, giảng viên, giáo viên và nhà quản lý giáo dục bàn về cơ hội, thách thức từ AI và chuyển đổi số.

2026-08-10 10:07

Chất lượng phải trở thành từ khóa và giá trị đương nhiên của giáo dục đại học

GD&TĐ - Theo Thứ trưởng Bộ GD&ĐT Lê Quân, trong giai đoạn tới, "chất lượng" phải trở thành từ khóa và giá trị đương nhiên của giáo dục đại học.

2026-08-10 10:07

Ngành Truyền thông đa phương tiện dẫn đầu điểm chuẩn Trường ĐH KHXH&NV TPHCM

GD&TĐ - Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn TPHCM công bố điểm chuẩn năm 2026 theo phương thức xét tuyển tổng hợp, thang điểm 100.

2026-08-10 10:06

Sinh viên Thành Đô trải nghiệm tại ĐH Hoàng Hải (Trung Quốc), nâng cao năng lực ngôn ngữ và hội nhập

GD&TĐ - Mùa hè 2026, sinh viên, giảng viên Trường ĐH Thành Đô đã có trải nghiệm đáng nhớ tại ĐH Hoàng Hải Thanh Đảo trong khuôn khổ chương trình giao lưu, trải nghiệm văn hóa Trung Quốc.

2026-08-10 10:05

Trường Đại học Luật TPHCM công bố điểm chuẩn 2026, cao nhất 21,25 điểm

GD&TĐ - Hội đồng tuyển sinh Trường Đại học Luật TPHCM (ULAW) vừa công bố điểm xét trúng tuyển trình độ đại học chính quy năm 2026.

2026-08-10 10:05

Ngành logistic nếu am hiểu địa lí văn hóa địa phương giúp thích nghi nhanh chóng

GD&TĐ - “The harder I work, the luckier I get” – may mắn đôi khi chỉ là tên gọi khác của sự nỗ lực bền bỉ, lặp đi lặp lại mỗi ngày.

2026-08-10 10:05

Y khoa dẫn đầu điểm trúng tuyển Trường Đại học Khoa học Sức khỏe

GD&TĐ - Chiều 10/8, Trường Đại học Khoa học Sức khỏe (Đại học Quốc gia TPHCM) công bố điểm chuẩn theo phương thức xét tuyển tổng hợp.

2026-08-10 10:04

Đồng Tháp triển khai chính sách miễn phí sách giáo khoa và hỗ trợ đầu năm học

GD&TĐ - UBND Đồng Tháp ban hành văn bản chỉ đạo triển khai chính sách miễn phí, hỗ trợ sách giáo khoa cùng các khoản hỗ trợ đầu năm học trên địa bàn.