Dự thảo Điều lệ Ban Đại diện Cha mẹ học sinh hướng tới minh bạch hơn
2026/07/21 14:28
GD&TĐ - Dự thảo Điều lệ Ban Đại diện Cha mẹ học sinh của Bộ GD&ĐT được kỳ vọng sẽ tạo bước chuyển biến mới nhằm tăng tính công khai, minh bạch.
Những tác động rõ rệt
Bộ GD&ĐT đang lấy ý kiến rộng rãi đối với dự thảo Thông tư ban hành Điều lệ Ban đại diện cha mẹ học sinh và phối hợp giáo dục giữa gia đình với cơ sở giáo dục để thay thế Thông tư 55/2011/TT-BGDĐT. Bước đi này được coi là một hành động kịp thời, mang lại nhiều tác động sâu rộng đến tâm lý phụ huynh, công tác quản lý nhà trường và chất lượng phối hợp giáo dục.
TS Hà Văn Hải - Hiệu trưởng Trường THPT Mỹ Tho (xã Phong Doanh, Ninh Bình) nhận định, điểm tích cực nhất của dự thảo là khẳng định Ban đại diện cha mẹ học sinh là tổ chức phối hợp giáo dục chứ không phải tổ chức vận động các khoản đóng góp ngoài quy định. Khi quy định rõ những việc được làm, không được làm và cơ chế công khai, minh bạch sẽ góp phần hạn chế tình trạng lạm thu, giảm áp lực cho phụ huynh và các nhà trường.
Bên cạnh đó, dự thảo cũng đề cao trách nhiệm phối hợp giữa gia đình và nhà trường trong việc giáo dục đạo đức, kỹ năng sống, quản lý việc học tập và rèn luyện của học sinh. Đây là xu hướng rất phù hợp trong bối cảnh giáo dục hiện nay khi việc giáo dục học sinh không thể chỉ đặt lên vai nhà trường mà thiếu đi sự đồng hành, phối hợp từ phía gia đình các em.
Theo dự thảo, các khoản kinh phí Ban đại diện cha mẹ học sinh không được phép thu như: Bảo vệ cơ sở vật chất, khen thưởng cán bộ giáo viên, mua sắm máy móc, đồ dùng dạy học cho trường/lớp hay hỗ trợ quản lý nhà trường.
Việc thu quỹ phải dựa trên nguyên tắc hoàn toàn tự nguyện, không ấn định mức bình quân tối thiểu. Mọi khoản thu - chi phải được lập kế hoạch công khai, báo cáo minh bạch định kỳ trước toàn thể phụ huynh.
PGS.TS Đặng Thị Thanh Huyền - nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu khoa học Quản lý giáo dục (Học viện Quản lý giáo dục) cho biết, quy định tại dự thảo lần này giúp trút bỏ gánh nặng tài chính đầu năm cho nhiều gia đình, đặc biệt là các hộ có hoàn cảnh khó khăn. Khi các ranh giới thu chi được vạch rõ bằng quy phạm pháp luật, Ban phụ huynh sẽ không còn lý do để "gợi ý" hay biến các khoản đóng góp tự nguyện thành bắt buộc.
Cô Nguyễn Thị Mai Vân, Phó Hiệu trưởng Trường Mầm non Hà Trì (Hà Đông, Hà Nội) bày tỏ sự đồng tình với dự thảo lần này của Bộ GD&ĐT. Khi phụ huynh đồng hành đúng cách thì hiệu quả giáo dục thay đổi rất rõ.
Ví dụ, để rèn kỹ năng tự phục vụ cho trẻ, nếu các cô hướng dẫn trẻ tự cất ba lô, tự xúc ăn, tự mặc quần áo ở trường nhưng về nhà cha mẹ lại làm thay tất cả thì kết quả sẽ rất hạn chế. Ngược lại, khi Ban đại diện cha mẹ học sinh cùng phối hợp tuyên truyền, chia sẻ kinh nghiệm và lan tỏa thông điệp đến các phụ huynh trong lớp, trẻ tiến bộ nhanh hơn nhiều. Đó mới là giá trị cốt lõi của sự phối hợp giữa gia đình và nhà trường.
"Nếu có hoạt động xã hội hóa thì phải hoàn toàn tự nguyện, đúng quy định, công khai mục đích, công khai thu - chi và tuyệt đối không để xảy ra tình trạng phụ huynh cảm thấy mình bắt buộc phải đóng góp. Sự minh bạch không chỉ bảo vệ quyền lợi của cha mẹ học sinh mà còn bảo vệ chính giáo viên và Ban đại diện trước những hiểu lầm không đáng có", cô Mai Vân nhấn mạnh.
Những kiến nghị từ cơ sở
Từ thực tiễn cơ sở, TS Hà Văn Hải kiến nghị, cơ quan quản lý cần quy định cụ thể hơn về ranh giới giữa vận động tài trợ theo quy định của pháp luật và hoạt động của Ban đại diện cha mẹ học sinh để các địa phương và nhà trường dễ thực hiện, tránh cách hiểu khác nhau.
Thứ hai, nên có mẫu thống nhất về công khai tài chính, biên bản họp, báo cáo thu - chi của Ban đại diện cha mẹ học sinh để thuận lợi cho việc kiểm tra, giám sát và tạo niềm tin đối với phụ huynh.
Thứ ba, cần tăng cường ứng dụng chuyển đổi số trong hoạt động phối hợp giữa gia đình và nhà trường, như sử dụng sổ liên lạc điện tử, các nền tảng trực tuyến để trao đổi thông tin, lấy ý kiến phụ huynh, công khai các nội dung hoạt động của Ban đại diện.
Thứ tư, cần có cơ chế bảo vệ quyền tự nguyện của phụ huynh trong mọi hoạt động hỗ trợ nhà trường. Mọi khoản đóng góp ngoài quy định nếu có phải hoàn toàn tự nguyện, không tạo áp lực, không bình quân hóa và không ảnh hưởng đến quyền lợi học tập của học sinh.
Thứ năm, Bộ GD&ĐT nên tổ chức tập huấn cho hiệu trưởng, giáo viên chủ nhiệm và Ban đại diện cha mẹ học sinh ngay sau khi Thông tư được ban hành để bảo đảm nhận thức và cách triển khai thống nhất trên phạm vi cả nước.
"Thông tư mới sẽ tạo hành lang pháp lý rõ ràng hơn cho hoạt động của Ban đại diện cha mẹ học sinh, xây dựng mối quan hệ gia đình - nhà trường - xã hội thực chất, minh bạch và hiệu quả. Khi xác định rõ trách nhiệm của mỗi bên, phụ huynh sẽ đồng hành với nhà trường trên tinh thần tự nguyện, chia sẻ và vì sự phát triển toàn diện của học sinh thay vì chỉ tập trung vào các khoản đóng góp như trước đây", TS Hà Văn Hải nói.
Dưới góc nhìn chuyên gia, PGS.TS Đặng Thị Thanh Huyền cho rằng, một Ban đại diện cha mẹ học sinh hoạt động hiệu quả không phải là huy động được nhiều nguồn lực nhất, mà là Ban đại diện tạo được sự đồng thuận cao nhất giữa phụ huynh và nhà trường. Khi mỗi bên đều làm đúng vai trò của mình, cùng hướng đến mục tiêu vì sự phát triển toàn diện của trẻ thì Thông tư mới sẽ thực sự đi vào cuộc sống và phát huy hiệu quả.
Thời gian qua, Ban đại diện cha mẹ học sinh ở một số nơi khi chỉ tập trung vào việc thu tiền, tổ chức sự kiện hoành tráng mà quên mất nhiệm vụ đồng hành cùng nhà trường trong việc theo dõi tâm lý, phương pháp học tập và sự phát triển toàn diện của học sinh.
Dự thảo lần này bổ sung các cơ chế để phụ huynh tham gia đóng góp ý kiến về an toàn trường học, phòng chống bạo lực học đường và xây dựng văn hóa học đường.
"Cha mẹ học sinh cần chủ động tham gia giám sát, tránh tâm lý phó mặc hoàn toàn cho nhà trường. Ban đại diện cha mẹ học sinh cần tận tâm thay vì chỉ gánh trách nhiệm hình thức. Khi vai trò đại diện cho tiếng nói phụ huynh được tôn trọng, Ban đại diện cha mẹ học sinh sẽ trở lại đúng vị thế là cầu nối văn minh, hỗ trợ tích cực cho sự nghiệp giáo dục", PGS.TS Đặng Thị Thanh Huyền trao đổi thêm.
Theo: giaoducthoidai.vn
2026/07/21 13:19 (GMT+7)
2026-10-24 15:11
Từ bằng cấp đến năng lực thực chất của sinh viên tốt nghiệp
GD&TĐ - Thị trường lao động biến động nên các cơ sở giáo dục đại học cần đổi mới đào tạo thực chất, đáp ứng nhu cầu nhân lực và tạo giá trị cho xã hội.
2026-10-24 15:10
Trường học Đà Nẵng sau sáp nhập, ổn định bộ máy và 'gỡ khó' cho đội ngũ
GD&TĐ - Sau sáp nhập, Đà Nẵng tập trung tháo gỡ khó khăn trong quản lý trường học, tuyển dụng và thực hiện chính sách giáo viên.
2026-10-24 15:10
Nhóm học sinh Phú Thọ vào chung kết toàn quốc cuộc thi về trí tuệ nhân tạo
GD&TĐ - Với công cụ phát hiện “ảo tưởng năng lực”, 3 học sinh Trường THPT Hạ Hòa đạt giải Nhất bảng B khu vực miền Bắc, vào chung kết toàn quốc.
2026-10-24 15:09
Trường Tiểu học ở An Giang sớm ổn định nền nếp sau sáp nhập
GD&TĐ - Sau sắp xếp, sáp nhập, các cơ sở giáo dục trong tỉnh An Giang nhanh chóng ổn định nền nếp, tạo mọi điều kiện tốt nhất cho học sinh đến trường.
2026-10-24 15:09
Nguyên Đại sứ Hoa Kỳ đối thoại cùng sinh viên TPHCM
GD&TĐ - Chương trình đối thoại giữa nguyên Đại sứ Marc E. Knapper mở ra nhiều cơ hội học tập, nghiên cứu và phát triển công nghệ cho giới trẻ Việt Nam.
2026-10-24 15:09
Chuyên gia y tế Đông Nam Á cập nhật các kỹ thuật can thiệp chuyên sâu về nội soi
GD&TĐ - Các chuyên gia về nội soi khu vực Đông nam Á đã cập nhật các kỹ thuật can thiệp chuyên sâu tại Hội thảo diễn ra tại Bệnh viện Trung ương Huế.
2026-10-24 15:08
Nâng chất đào tạo bằng tiếng nước ngoài trong giáo dục đại học
GD&TĐ - Mở rộng đào tạo bằng tiếng Anh cần đi đôi với chất lượng, bảo đảm sinh viên vững chuyên môn, giỏi ngoại ngữ và đáp ứng yêu cầu hội nhập.
2026-10-24 15:08
Quảng Ninh sẵn sàng cho chuỗi sự kiện thể thao tại Yên Tử
GD&TĐ - Chuỗi sự kiện thể thao nhằm hướng tới Ngày Văn hóa Việt Nam 24/11 và kỷ niệm 718 năm ngày Đức Phật Hoàng Trần Nhân Tông nhập Niết bàn.
