Để những miền quê Việt 'hút' du khách: Cẩn trọng để không 'cháy' văn hóa bản địa

2025/08/04 09:07

GD&TĐ - Những gameshow 'về làng' đang tạo nên làn sóng giải trí được yêu thích và mở lối cho một loại hình du lịch giàu tiềm năng - du lịch nông nghiệp.


Tuy nhiên, để hiệu ứng không chỉ dừng lại ở vài đoạn clip viral, mà thực sự trở thành động lực phát triển bền vững, cần một hệ sinh thái du lịch lấy văn hóa bản địa làm lõi.

Rủi ro khi khai thác sai cách

Tiếng cười và sự tò mò ban đầu là một thỏi nam châm hiệu quả, nhưng để giữ chân du khách và xây dựng một mô hình du lịch bền vững, nội dung phải vượt xa khỏi những màn tấu hài đơn thuần. Đây chính là lúc những thách thức và yêu cầu về chiều sâu được đặt ra, khi sức ảnh hưởng của người nổi tiếng cũng là “con dao hai lưỡi”.
Tại Hội nghị Quốc tế Du lịch Nông thôn lần thứ I diễn ra ở Hội An, ông Ahmad Shehada, Trưởng phòng Chính phủ và Tác động xã hội của Meta, nhấn mạnh vai trò then chốt của con người trong việc định hình kế hoạch du lịch trên các nền tảng số.
Ông Ahmad Shehada dẫn chứng một thống kê cho thấy, 41% người dùng đồng ý rằng họ thường đưa ra quyết định về điểm đến du lịch dựa trên đề xuất từ những người sáng tạo nội dung và người có sức ảnh hưởng mà họ yêu thích. Theo ông, quảng cáo vẫn giữ vai trò quan trọng trong việc khám phá hành trình tiếp theo, nhưng yếu tố cá nhân hóa thông qua người có ảnh hưởng mới là động lực tác động mạnh mẽ đến lựa chọn của du khách hiện nay.
Tuy nhiên, gameshow hoặc chương trình truyền hình cần đi theo từng tuyến chủ đề đối với khán thính giả. Nông thôn là miền di sản nên việc khai thác cần hết sức thận trọng. Nếu chỉ tập trung vào việc tạo tiếng cười dễ dãi mà không làm nổi bật giá trị văn hóa, rủi ro là rất lớn.
Bà Bùi Thị Lan Hương, Tiến sĩ du lịch nông nghiệp, nông thôn cảnh báo: “Nông thôn là miền di sản nên việc khai thác cần hết sức thận trọng. Một gameshow có thể vô tình tầm thường hóa, thậm chí làm sai lệch văn hóa bản địa, biến các phong tục, tập quán thành trò cười, làm tổn thương đến niềm tự hào của người dân địa phương”.
Hậu quả có thể là những cơn sốt du lịch “mì ăn liền”, du khách đổ xô đến chỉ để check-in rồi nhanh chóng lãng quên, gây quá tải cho hạ tầng, xả rác và không mang lại lợi ích bền vững cho cộng đồng.
Nguyên nhân của những rủi ro này, theo TS Lan Hương: Nhà sản xuất chưa hiểu hết bản chất của du lịch nông nghiệp nông thôn. Tình yêu của họ dành cho nông nghiệp, nông thôn chưa đủ lớn.
Bà Hương cho rằng, trong bối cảnh đất nước đang chuyển mình, vai trò của nông nghiệp, nông thôn trong việc gìn giữ và tôn vinh văn hóa càng trở nên quan trọng hơn bao giờ hết và du lịch nông nghiệp là một công cụ đắc lực cho vai trò này.
Để tránh những sai lầm, một chương trình thành công về mặt bền vững cần phải lồng ghép câu chuyện văn hóa, tôn vinh người nông dân như những chuyên gia thực thụ, và quảng bá các sản phẩm OCOP địa phương. Hơn nữa, tầm nhìn không nên chỉ bó hẹp trong nước.
Các chương trình chất lượng cao, có phụ đề và nội dung hấp dẫn, hoàn toàn có thể trở thành “đại sứ hình ảnh”, thu hút du khách quốc tế đến khám phá những miền quê Việt Nam đích thực, như cách mà mạng lưới Làng Du lịch tốt nhất của UN Tourism đang phát triển trên toàn cầu.

Xây dựng hệ sinh thái bền vững

Để mô hình kết hợp giữa truyền thông và du lịch nông nghiệp phát triển lâu dài, không thể chỉ dựa vào sự nỗ lực đơn lẻ của một vài nhà sản xuất hay một vài nghệ sĩ. Nó đòi hỏi một sự cộng hưởng, một “bản giao hưởng” đồng điệu từ nhiều yếu tố khác nhau.
Khi được hỏi về điều gì cần được chú trọng nhất để mô hình thành công, chuyên gia du lịch nông nghiệp đã vạch ra một lộ trình với sự kết hợp của nhiều chủ thể, trong đó yếu tố con người được đặt lên hàng đầu.
Trụ cột đầu tiên và quan trọng nhất là con người. Để mô hình thành công và phát triển lâu dài, đầu tiên cần có những nghệ sĩ nhiệt tâm, người nổi tiếng, người có sức ảnh hưởng nhiệt huyết. Đó là sự trân trọng thực sự đối với các giá trị của nông thôn, là mong muốn đóng góp cho cộng đồng. Chính cái “tâm” đó tạo ra sự chân thành mà khán giả có thể cảm nhận.
Bên cạnh nghệ sĩ, chính những người nông dân cũng cần được đào tạo kỹ năng làm du lịch cộng đồng để họ tự tin trở thành người kể chuyện về mảnh đất của mình, tham gia một cách chủ động và hưởng lợi công bằng.
Trụ cột thứ hai là hệ sinh thái hỗ trợ vững chắc. Sự nhiệt tâm của con người cần được đặt trong một môi trường thuận lợi. Sự quan tâm và đầu tư đúng mức của các chủ thể có liên quan đến phát triển du lịch nông nghiệp nông thôn như: Ngành du lịch, nhà hoạch định chính sách, nhà quản trị địa phương, các doanh nghiệp du lịch cũng như nhà đầu tư trong lĩnh vực này.
Theo các chuyên gia kinh tế thì sự đầu tư này cần thể hiện qua các hành động cụ thể: Nhà nước cần quy hoạch và đầu tư hạ tầng cơ bản (giao thông, xử lý rác thải); Các doanh nghiệp lữ hành cần chủ động xây dựng tour, tuyến chuyên nghiệp và hợp tác với nhà sản xuất chương trình; Các nhà đầu tư cần phát triển cơ sở vật chất tại điểm đến theo mô hình sinh thái.
Trụ cột thứ ba là nội dung và sản phẩm, “linh hồn” của trải nghiệm. Dù có nghệ sĩ tâm huyết và hạ tầng tốt, nếu nội dung trải nghiệm nghèo nàn, du khách cũng sẽ không quay trở lại. Nội dung chương trình trên truyền hình phải được đầu tư kịch bản kỹ lưỡng, cân bằng giữa giải trí và giáo dục.
Quan trọng hơn, sản phẩm du lịch thực tế tại các nông trại cần đa dạng hóa hoạt động: không chỉ là tham quan mà còn là tự tay làm, học hỏi và thưởng thức. Mỗi nông trại phải tìm ra câu chuyện và nét đặc sắc riêng để không bị hòa lẫn.
Khi bản giao hưởng này được cất lên một cách đồng điệu, hình ảnh những nghệ sĩ lấm lem bùn đất trên màn ảnh nhỏ sẽ không chỉ dừng lại ở khoảnh khắc giải trí. Nó sẽ thực sự trở thành cầu nối vững chắc, đưa du khách từ khắp mọi miền tìm về với những giá trị cốt lõi, bình dị và đẹp đẽ của nông thôn Việt Nam, viết nên câu chuyện thành công về một nền du lịch nông nghiệp nhân văn và trường tồn.

Theo Nhật Hạ
giaoducthoidai.vn
Theo: giaoducthoidai.vn
2025/08/04 06:18 (GMT+7)
2026-09-02 14:37

Khởi động Cuộc thi Đấu Trường Khởi Nghiệp 2026 dành cho học sinh THPT toàn quốc

GD&TĐ - Tiếp nối những dấu ấn của mùa giải đầu tiên, Cuộc thi 'Đấu Trường Khởi Nghiệp' 2026 chính thức mở cổng đăng ký dành cho học sinh THPT trên toàn quốc.

Khởi động Cuộc thi Đấu Trường Khởi Nghiệp 2026 dành cho học sinh THPT toàn quốc
2026-09-02 14:37

Hơn 10.000 sinh viên được tiếp cận giáo dục về năng lượng xanh và AI

GD&TĐ - Dự án “Vì một hành tinh xanh và Giáo dục AI – Kiến tạo tương lai” giai đoạn 2024 - 2026 mang cơ hội học tập, trải nghiệm cho hơn 10.560 sinh viên.

Hơn 10.000 sinh viên được tiếp cận giáo dục về năng lượng xanh và AI
2026-09-02 14:37

Cuộc thi Hồn Việt qua Ống kính Tuổi trẻ cho học sinh THPT chính thức trở lại

GD&TĐ - Cuộc thi nhiếp ảnh Hồn Việt qua Ống kính Tuổi trẻ 2026 chính thức trở lại với chủ đề “Ánh sáng”, dành cho học sinh THPT từ 16-18 tuổi trên toàn quốc.

Cuộc thi Hồn Việt qua Ống kính Tuổi trẻ cho học sinh THPT chính thức trở lại
2026-09-02 14:37

Những dấu ấn Toán học được kể bằng phiên bản đặc biệt

GD&TĐ - Bộ sưu tập giới hạn “Hoàng Xuân Sính” 2026 có gì đặc biệt khi những công thức Toán học bước ra khỏi trang luận án?

Những dấu ấn Toán học được kể bằng phiên bản đặc biệt
2026-09-02 14:36

Bệnh viện Bình Dân hỗ trợ BVĐK Bà Rịa nâng cao năng lực phẫu thuật, quản trị

GD&TĐ - Bệnh viện Bình Dân triển khai chương trình hỗ trợ toàn diện cho Bệnh viện Đa khoa Bà Rịa nhằm nâng cao năng lực phẫu thuật và quản lý y tế.

Bệnh viện Bình Dân hỗ trợ BVĐK Bà Rịa nâng cao năng lực phẫu thuật, quản trị
2026-09-02 14:36

4 trường nội trú vùng biên Quảng Ngãi sẵn sàng đón học sinh ngày khai giảng

GD&TĐ - Sau hơn 8 tháng khẩn trương thi công, 4 trường nội trú liên cấp vùng biên Quảng Ngãi cơ bản hoàn thiện, sẵn sàng đón học sinh năm học mới.

4 trường nội trú vùng biên Quảng Ngãi sẵn sàng đón học sinh ngày khai giảng
2026-09-02 14:36

Nguồn nhân lực chất lượng cao: Lợi thế cạnh tranh quốc gia

GD&TĐ - Trong kỷ nguyên chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo, nguồn nhân lực chất lượng cao trở thành yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh và phát triển bền vững.

Nguồn nhân lực chất lượng cao: Lợi thế cạnh tranh quốc gia
2026-09-02 14:35

Trường học rộn ràng không khí chào đón 81 năm Quốc khánh

GD&TĐ - Nhân dịp 81 năm Quốc khánh 2/9, các trường học trên cả nước được trang trí cờ hoa rực rỡ và nhiều hoạt động bổ ích cho học sinh.

Trường học rộn ràng không khí chào đón 81 năm Quốc khánh
2026-09-02 14:35

Mở lối phát triển cho học sinh dân tộc thiểu số từ chính nội lực địa phương

GD&TĐ - Sinh ra trong gia đình vùng cao đông con, cô gái người Thái Thùng Thị Kim Chi vượt khó theo đuổi ước mơ sư phạm.

Mở lối phát triển cho học sinh dân tộc thiểu số từ chính nội lực địa phương
2026-09-02 14:35

Trao cơ hội để thế hệ trẻ vùng cao phát triển nghề truyền thống của địa phương

GD&TĐ - Lớn lên ở mảnh đất cực Tây của Tổ quốc, nữ sinh người Thái, Đinh Lò My Duyên có ước mơ lan tỏa văn hóa phục trang của đồng bào dân tộc thiểu số.

Trao cơ hội để thế hệ trẻ vùng cao phát triển nghề truyền thống của địa phương