Ngày 2/7, nhân kỷ niệm 50 năm Thành phố Sài Gòn - Gia Định chính thức mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh (2/7/1976 - 2/7/2026), Nhà xuất bản Tổng hợp TPHCM giới thiệu ấn phẩm bỏ túi "Ngày 2-7-1976 rạng rỡ Thành phố Hồ Chí Minh", do tác giả Nam Bộ tuyển chọn.
Ấn phẩm tập hợp nhiều tin, bài đăng trên các cơ quan báo chí của thành phố trong tháng 7/1976, phản ánh không khí, diễn biến và dấu mốc lịch sử khi Quốc hội khóa VI, kỳ họp thứ nhất quyết định đổi tên thành phố Sài Gòn - Gia Định thành Thành phố Hồ Chí Minh.
Nguồn tư liệu được tuyển chọn từ nhiều tờ báo như Sài Gòn Giải phóng, Công nhân Giải phóng (Người Lao động), Phụ nữ Sài Gòn (Phụ nữ TPHCM), Tuổi trẻ, Công giáo và Dân tộc, Tin sáng...
Qua những bài viết đương thời, độc giả có thể hình dung đầy đủ bối cảnh lịch sử, tình cảm và niềm tự hào của Đảng bộ, chính quyền và nhân dân thành phố khi được mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Cuốn sách bắt đầu từ dấu mốc năm 1946. Trong buổi gặp mặt đồng bào Nam Bộ tại Hà Nội ngày 25/8/1946, nhân kỷ niệm một năm Cách mạng Tháng Tám, Bác sĩ, Nhà giáo Nhân dân Trần Hữu Nghiệp đã đề nghị đổi tên Sài Gòn thành Thành phố Hồ Chí Minh để ghi nhớ công lao của Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Theo Báo Cứu quốc số 329 ngày 27/8/1946, sau khi nhắc đến việc nhiều quốc gia đặt tên thành phố theo các vị anh hùng dân tộc, bác sĩ Trần Hữu Nghiệp đã đề xuất đổi tên Sài Gòn thành Thành phố Hồ Chí Minh.
Đề nghị nhận được sự đồng tình của toàn thể đại biểu và được gửi tới Quốc hội, Chính phủ Trung ương như một nguyện vọng tha thiết của đồng bào Nam Bộ.
Sài Gòn cũng là nơi gắn với nhiều dấu mốc quan trọng trong cuộc đời Chủ tịch Hồ Chí Minh. Năm 1911, từ Bến Nhà Rồng, người thanh niên Nguyễn Tất Thành lên tàu ra đi tìm đường cứu nước, mở đầu hành trình giải phóng dân tộc.
Báo Sài Gòn Giải Phóng số 358 ra ngày 2/7/1976 khẳng định: "Với quá trình đấu tranh cách mạng kiên cường, thành phố Sài Gòn xứng đáng được mang tên vị lãnh tụ vĩ đại của dân tộc: Thành phố Hồ Chí Minh rực rỡ tên vàng".
Sách cũng tái hiện những dấu mốc gắn với hành trình của Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Sài Gòn trước khi Người ra đi tìm đường cứu nước năm 1911, đồng thời trích đăng các bài báo ghi lại không khí phấn khởi khi Quốc hội chính thức thông qua nghị quyết đặt tên Thành phố Hồ Chí Minh vào ngày 2/7/1976.
Đặc biệt, nhiều bài viết trong sách phản ánh sinh động cuộc mít tinh lớn diễn ra ngày 11/7/1976 trước Dinh Độc Lập cũ với sự tham dự của hơn 20.000 người, đại diện cho hàng triệu người dân thành phố, để đón nhận quyết định của Quốc hội.
Hình ảnh rừng cờ, biểu ngữ cùng niềm vui, niềm tự hào của người dân được tái hiện qua những tư liệu báo chí nguyên bản của thời kỳ này.
Theo ông Trần Đình Ba - Phó Giám đốc, Phó Tổng Biên tập Nhà xuất bản Tổng hợp TPHCM, ấn phẩm được thiết kế với dung lượng ngắn gọn, khổ sách bỏ túi nhằm giúp độc giả dễ đọc, dễ lưu giữ và tiếp cận một sự kiện đặc biệt trong lịch sử thành phố.
Nội dung được tuyển chọn từ các bài báo xuất bản đúng thời điểm năm 1976, góp phần tái hiện toàn cảnh sự kiện và phản ánh chân thực tình cảm, ý chí, nguyện vọng của nhân dân thành phố khi được mang tên Bác.
Bên cạnh việc nhìn lại các dấu mốc lịch sử 1946, 1976 và 2026, cuốn sách còn khẳng định chặng đường phát triển của TPHCM sau nửa thế kỷ mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh - từ một đô thị đầu tàu kinh tế đến trung tâm đổi mới sáng tạo, hướng tới mục tiêu trở thành đô thị hiện đại, có vị thế nổi bật trong khu vực Đông Nam Á và trên thế giới.
