Rộn ràng và độc đáo Hội Kén rể Đường Yên 2026

Diễn ra từ ngày 19 đến 20/3 (tức ngày mồng 1 đến mồng 2 tháng Hai năm Bính Ngọ), tại đình Đường Yên, Hội Kén rể Đường Yên là một sinh hoạt văn hóa dân gian độc đáo gắn với truyền thuyết về nữ tướng Lê Hoa, người theo Hai Bà Trưng đánh giặc, lập nhiều chiến công và được nhân dân tôn kính. Khi đến tuổi gả chồng, bà được dân làng mở hội kén rể nhằm tìm được người xứng đáng, đồng thời khuyến khích trai tráng rèn luyện đức, trí, dũng.

Chiều 20/3, Lễ công bố Quyết định ghi danh Lễ hội truyền thống Hội Kén rể Đường Yên vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia đã diễn ra tại xã Thư Lâm (Hà Nội). Trước đó, Hội kén rể Đường Yên (thuộc huyện Đông Anh cũ) đã được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đưa vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia tại Quyết định số 3794/QĐ-BVHTTDL ngày 10/12/2024.

Lễ trao chứng nhận Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia Hội kén rể Đường Yên tại xã Thư Lâm. Ảnh: Hà Mi

Trải qua nhiều thế hệ, Hội Kén rể Đường Yên không chỉ là dịp tưởng nhớ công lao tiền nhân mà còn trở thành nét sinh hoạt văn hóa đặc sắc của người dân thôn Đường Yên. Lễ hội góp phần tái hiện sinh động đời sống lao động của cư dân nông nghiệp và gửi gắm ước vọng về cuộc sống ấm no, hạnh phúc, mưa thuận gió hòa.

Màn đánh trống mở hội được tái hiện sôi nổi tại đình làng Đường Yên. Ảnh: Hà Mi

Trong khuôn khổ lễ hội, các nghi thức tế lễ truyền thống tại đình Đường Yên được tổ chức trang trọng, thể hiện lòng thành kính của nhân dân đối với bậc tiền nhân. Sau phần lễ, không khí hội trở nên sôi động với nhiều hoạt động nghệ thuật, thể thao và trò chơi dân gian.

Phần thi cày ruộng tái hiện sinh động đời sống lao động nông nghiệp, đồng thời đề cao sức khỏe, sự khéo léo và trách nhiệm của người đàn ông trong gia đình. Ảnh: Hà Mi

Điểm nhấn của lễ hội là nghi thức kén rể với 5 phần thi gồm đối đáp, thi cày, câu ếch, chọc chó và bắt chạch trong chum. Các phần thi đều dựa trên thực tế sản xuất nông nghiệp, vừa thể hiện sự khéo léo, nhanh nhạy của người tham gia, vừa mang đến không khí vui tươi, hào hứng cho người xem.

Phần thi câu ếch mang lại không khí sôi nổi, với những pha tranh tài nhanh nhạy và đầy tính giải trí của các chàng rể. Ảnh: Hà Mi

Theo Ban tổ chức, lễ hội được chuẩn bị công phu từ trang phục đến việc lựa chọn người tham gia các vai diễn. Đặc biệt, người vào vai nữ tướng Lê Hoa và hai chàng rể được tuyển chọn kỹ lưỡng theo những tiêu chí cụ thể như có học thức, chăm ngoan, ngoại hình phù hợp, chưa lập gia đình; đồng thời gia đình phải gương mẫu, có uy tín với làng xóm và được mọi người yêu mến.

Phần thi chọc chó ở chặng gần cuối đòi hỏi các chàng rể thể hiện sự gan dạ, qua đó nhấn mạnh phẩm chất dũng cảm trong ba tiêu chí đức - trí - dũng mà lễ hội hướng tới. Ảnh: Hà Mi

Khi tái hiện nghi thức, hai chàng rể cùng thi tài qua các phần thi dân gian. Ở phần thi cày, người tham gia phải phối hợp nhịp nhàng để tạo nên những đường cày thẳng và đẹp. Phần thi câu ếch, bắt chạch trong chum hay chọc chó đều mang lại nhiều tiếng cười, thu hút sự cổ vũ hào hứng của đông đảo người dân và du khách.

Phần thi cuối là bắt chạch trong chum, các chàng rể phải nhanh tay, khéo léo để bắt được con chạch trơn trượt trong thời gian quy định, mục đích thể hiện kinh nghiệm lao động gắn với đời sống nông nghiệp truyền thống. Ảnh: Hà Mi

Bên cạnh nghi thức kén rể, lễ hội năm nay còn có nhiều hoạt động phong phú như chương trình nghệ thuật, giao lưu văn nghệ quần chúng và nhiều trò chơi dân gian hấp dẫn khác.

Nghi thức dâng lễ phục cho người chiến thắng, theo đó chàng rể đạt tổng điểm cao nhất qua các phần thi sẽ được vinh danh tại Hội Kén rể Đường Yên. Ảnh: Hà Mi

Lần đầu tham dự lễ hội, bạn Nguyễn Mai Trang (Hà Nội) chia sẻ: “Dù không phải người dân địa phương, tôi vẫn cảm nhận rõ sức hút rất riêng của Hội Kén rể Đường Yên. Mỗi phần thi đều gắn với đời sống lao động của người dân làng quê. Chính vì thế lễ hội không chỉ vui, lạ, mà còn có chiều sâu văn hóa, giúp du khách hiểu hơn về nếp sinh hoạt truyền thống của vùng đồng bằng Bắc Bộ”.

Khép lại lễ hội, Đào Thị Vân Anh (25 tuổi, người được lựa chọn vào vai nữ tướng Lê Hoa) đứng cùng hai "chàng rể" tham gia tranh tài. Ảnh: Hà Mi

Với nhiều hoạt động phong phú, Lễ hội kén rể Đường Yên tiếp tục là điểm nhấn văn hóa đặc sắc của địa phương, góp phần bảo tồn và phát huy các giá trị truyền thống trong đời sống hôm nay.