'Nhà giáo đi B': Dấu chân người cầm phấn trên những cung đường kháng chiến

2025/11/14 16:35

GD&TĐ - Câu chuyện về gần ba nghìn thầy cô giáo miền Bắc tình nguyện vượt Trường Sơn vào Nam, "gieo chữ" giữa bom đạn là những mảnh kí ức không thể nào quên.


Giữa những lát cắt trầm lắng của lịch sử giáo dục Việt Nam, Nhà giáo đi B - bộ phim do biên kịch Trần Thị Ngọc Quỳnh chấp bút - hiện lên như một dòng ký ức thắp sáng những năm tháng không thể nào quên. Lần đầu tham gia Giải “Vì sự nghiệp Giáo dục Việt Nam” năm 2025, ê kíp các tác giả Trần Thị Ngọc Quỳnh (biên kịch), Đào Duy Từ (đạo diễn), Trần Thanh Bình (quay phim) mang đến một tác phẩm không chỉ để xem, mà để lắng nghe, để thấu cảm và để tri ân.
Đạo diễn Đào Duy Từ (ngoài cùng bên trái) và quay phim Trần Thanh Bình (ngoài cùng bên phải) - thuộc nhóm tác giả "Nhà giáo đi B" - đã nỗ lực ghi lại những thước phim với xúc cảm chân thực nhất

Ý tưởng bộ phim đến với nhà báo Ngọc Quỳnh trong dịp kỷ niệm 50 năm giải phóng miền Nam. Khi lần giở lại những câu chuyện cũ, chị bắt gặp chân dung những thầy giáo, cô giáo năm xưa - những người đã lặng lẽ gấp lại giáo án, rời bục giảng miền Bắc để vượt Trường Sơn vào Nam, mang theo bên mình hành trang duy nhất: niềm tin vào con chữ và lời thề với Tổ quốc. “Gần ba nghìn giáo viên tình nguyện đi bất cứ nơi đâu, làm những gì Tổ quốc cần” - lời chia sẻ của chị Quỳnh như mở ra cánh cửa bước vào một giai đoạn hào hùng mà ít người biết hết chiều sâu.
Nhà báo, biên kịch Trần Thị Ngọc Quỳnh trăn trở với những lát cắt tưởng chừng đã ngủ yên cùng một phần lịch sử hào hùng.

Trong phim, hành trình vượt Trường Sơn ba tháng trời được kể lại bằng sự chân thực đến nhói lòng. Những người vốn chỉ quen cầm viên phấn trắng đã tập đeo gạch, leo núi, đi bộ ròng rã để làm quen với gian khổ. Nhưng không có sự chuẩn bị nào đủ cho đói khát, bom đạn và sốt rét rừng - thứ bệnh đã khiến không ít nhà giáo “vĩnh viễn nằm lại trên đường hành quân”. Ở những khung hình ấy, đoàn quay đã hoàn toàn không tô màu bi thương, mà để nỗi gian truân tự cất tiếng, lắng sâu, khiến người xem chậm lại để nghĩ về sức mạnh của tinh thần cống hiến.
Thầy Hà Ngọc Đào - nguyên Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Đắk Lắk - một trong nhà giáo đi B thời bấy giờ và cũng là nhân vật trong phim

"Chẳng dừng ở đó, đến miền Nam, các thầy cô tiếp tục bước vào một hành trình khác không kém phần cam go". Có người đứng lớp, có người làm văn công, có người trực tiếp cầm súng. Những ngày giặc càn quét, các thầy cô phải nắm cơm chạy vào rừng, trốn dưới tán lá dừa nước, chờ đêm xuống mới quay về làng vận động học trò đến lớp. Con chữ trong hoàn cảnh ấy không chỉ là kiến thức, mà là ánh sáng giữ lại niềm tin cho cả một thế hệ trẻ giữa lửa đạn chiến tranh.
Trên bia tưởng niệm các nhà giáo liệt sĩ ở Tây Ninh, 600 cái tên - trong đó có 111 người từ miền Bắc đi B là những dấu chấm lặng không bao giờ phai. Mỗi cái tên là một cuộc đời, một trang dở dang và cũng là một phần máu thịt của lịch sử giáo dục nước nhà.
Những nhà giáo đi "B" còn được gặp lại nhau trong thời bình...

...nhưng cũng có những thầy cô năm ấy đã nằm lại mãi nơi chiến trường khói lửa

Sau hòa bình, nhiều thầy cô trở về quê hương, tiếp tục đứng lớp như chưa từng rời xa. Nhưng trong sâu thẳm ký ức họ, những ngày vượt núi, những lớp học giữa rừng, những học trò nhỏ giữa chiến khu… vẫn luôn sống động. Biên kịch Trần Thị Ngọc Quỳnh chia sẻ: “Tôi tin rằng những câu chuyện và kỷ niệm của các nhà giáo đi B là niềm tự hào của ngành Giáo dục”. Từ đó có thể thấy, bộ phim không chỉ là tác phẩm nghệ thuật, mà còn là nhịp cầu để quá khứ chạm vào hôm nay.
Nhà giáo đi B nhắc chúng ta rằng giáo dục, ở thời điểm nào, cũng cần những con người dám hy sinh, dám dấn thân vì tương lai của đất nước. Và những người thầy, người cô năm ấy giữa bom đạn, gian khổ đã gieo những hạt mầm đầu tiên cho nền giáo dục cách mạng.
"Tôi hi vọng tác phẩm sẽ giúp thế hệ hôm nay thêm một lần được cúi đầu trước những người thầy thầm lặng đã viết nên bản anh hùng ca bằng chính cuộc đời mình." - nhà báo Ngọc Quỳnh chia sẻ.
Theo Hương Trang
giaoducthoidai.vn
Theo: giaoducthoidai.vn
2025/11/14 14:58 (GMT+7)
2026-10-16 08:12

Định hướng nghề cho học sinh THCS 'sâu rễ, bền gốc'

GD&TĐ - Trong thời đại công nghệ số, việc chọn ngành, chọn nghề trong tương lai cho học sinh là điều mà nhiều cha mẹ, thầy cô quan tâm định hướng sớm.

Định hướng nghề cho học sinh THCS 'sâu rễ, bền gốc'
2026-10-16 08:11

Biến bất đồng thành đối thoại

GD&TĐ - Khi một đứa trẻ nói “con ghét bố mẹ”, điều đó không có nghĩa mọi giới hạn trong gia đình cần được gỡ bỏ, cũng không có nghĩa cha mẹ phải chấp nhận mọi mong muốn của con.

Biến bất đồng thành đối thoại
2026-10-16 08:10

Thu hút và trọng dụng nhân tài trong các ngành, lĩnh vực mũi nhọn, phục vụ đất nước phát triển nhanh, bền vững

GD&TĐ - Ngày 15/10/2026, thay mặt BCH Trung ương Đảng, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm ký ban hành Kết luận số 105-KL/TW Hội nghị lần thứ tư BCH Trung ương Đảng khóa XIV về thu hút và trọng dụng nhân tài trong các ngành, lĩnh vực mũi nhọn, phục vụ đất nước phát triển nhanh, bền vững.

Thu hút và trọng dụng nhân tài trong các ngành, lĩnh vực mũi nhọn, phục vụ đất nước phát triển nhanh, bền vững
2026-10-16 03:50

Đắk Lắk phê duyệt kết quả xét thăng hạng cho hơn 3.200 viên chức giáo dục

GD&TĐ - Sở GD&ĐT Đắk Lắk vừa phê duyệt kết quả xét thăng hạng chức danh nghề nghiệp, đồng thời yêu cầu rà soát tiêu chuẩn, điều kiện theo quy định.

Đắk Lắk phê duyệt kết quả xét thăng hạng cho hơn 3.200 viên chức giáo dục
2026-10-16 03:50

Mở cửa tri thức từ những ngôi trường nội trú liên cấp biên giới Lai Châu

GD&TĐ - Năm học 2026–2027 đánh dấu bước chuyển mới của giáo dục vùng biên Lai Châu khi 5 trường PTNT liên cấp TH&THCS được khánh thành, đưa vào sử dụng.

Mở cửa tri thức từ những ngôi trường nội trú liên cấp biên giới Lai Châu
2026-10-16 03:49

Giữ tiếng Mông từ giảng đường đại học

GD&TĐ - Đào tạo ngành Sư phạm tiếng Mông mở ra hướng đi mới trong đào tạo nguồn nhân lực giáo dục vùng cao, góp phần bảo tồn bản sắc văn hóa.

Giữ tiếng Mông từ giảng đường đại học
2026-10-16 03:49

Giáo dục STEM trao cơ hội cho học sinh tự kiến tạo tương lai

GD&TĐ - Để triển khai giáo dục STEM hiệu quả cần có sự đồng bộ giữa chương trình giảng dạy, đội ngũ giáo viên, cơ sở vật chất và phương pháp đánh giá.

Giáo dục STEM trao cơ hội cho học sinh tự kiến tạo tương lai
2026-10-16 03:48

Coi trọng giá trị hợp tác quốc tế trong nhiệm vụ khoa học song phương

GD&TĐ - Bộ GD&ĐT dự thảo quy định quản lý nhiệm vụ KHCN, đổi mới sáng tạo trong khuôn khổ hợp tác quốc tế theo hình thức hợp tác song phương.

Coi trọng giá trị hợp tác quốc tế trong nhiệm vụ khoa học song phương
2026-10-16 03:48

Đại học phải trở thành động lực nghiên cứu và đổi mới sáng tạo

GD&TĐ - Các chuyên gia kiến nghị giải pháp để trường đại học thực sự trở thành trung tâm nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo và phát triển công nghệ.

Đại học phải trở thành động lực nghiên cứu và đổi mới sáng tạo
2026-10-16 03:48

Ra mắt mô hình “Nhà an toàn cho phụ nữ và trẻ em” ở Hưng Yên

GD&TĐ - Mô hình nhằm kịp thời phát hiện, hỗ trợ các trường hợp có nguy cơ bị bạo lực, xâm hại hoặc gặp hoàn cảnh khó khăn.

Ra mắt mô hình “Nhà an toàn cho phụ nữ và trẻ em” ở Hưng Yên