Gia Lai kiến nghị cơ chế đặc thù để gỡ khó cho giáo dục

GD&TĐ - Thiếu nhân lực, cơ sở vật chất chưa đáp ứng yêu cầu, Gia Lai đề xuất bổ sung biên chế và ưu tiên nguồn lực đầu tư cho giáo dục, nhất là vùng biên.



Chất lượng giáo dục duy trì ổn định

Sáng 4/11, tại Gia Lai, Đoàn Giám sát số 401 của Ban Bí thư làm việc với Ban Thường vụ Đảng ủy Sở GD&ĐT Gia Lai.



Đoàn giám sát do ông Nguyễn Văn Chiến, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương làm Trưởng đoàn, cùng dự có Thứ trưởng Bộ GD&ĐT Nguyễn Thị Quyên Thanh.



Báo cáo tại buổi làm việc, ông Trần Bá Công, Phó Giám đốc Sở GD&ĐT cho biết, sau hợp nhất, Sở trực tiếp quản lý 102 đơn vị sự nghiệp, đồng thời hướng dẫn chuyên môn, nghiệp vụ đối với 615 trường mầm non, tiểu học, THCS thuộc UBND cấp xã. Đảng bộ Sở có 1 chi bộ trực thuộc với 191 đảng viên.

Giai đoạn 2023-2026, chất lượng giáo dục phổ thông trên địa bàn tỉnh cơ bản được duy trì. Giáo dục mũi nhọn có chuyển biến tích cực. Số giải học sinh giỏi quốc gia tăng từ 101 giải năm học 2024-2025 lên 120 giải năm học 2025-2026. Học sinh của tỉnh còn giành 1 Huy chương Vàng Olympic Tin học quốc tế và 1 Huy chương Bạc Olympic Vật lí châu Âu... Cùng với đó, giáo dục STEM được quan tâm đầu tư, huy động nhiều nguồn lực xã hội hóa.

Năm học 2026-2027, sau sắp xếp mạng lưới trường lớp, toàn tỉnh có 822 cơ sở giáo dục, trong đó 717 cơ sở công lập và 105 cơ sở ngoài công lập. Công tác cung ứng sách giáo khoa cơ bản đáp ứng nhu cầu; UBND tỉnh bố trí 42,2 tỷ đồng mua sách trang bị thư viện để học sinh mượn.

Theo ông Công, bên cạnh những thành tựu, ngành Giáo dục cũng gặp khó khăn khi còn thiếu 3.642 người, gồm 2.820 giáo viên và 822 nhân viên. Để khắc phục, UBND tỉnh đã phân bổ 2.842 hợp đồng lao động trong năm học 2026-2027, gồm 2.803 giáo viên và 39 nhân viên, cơ bản đáp ứng nhu cầu giáo viên trực tiếp đứng lớp.

Về nguồn lực đầu tư, tổng chi giáo dục và đào tạo tăng từ 1.248 tỷ đồng năm 2023 lên 2.697 tỷ đồng năm 2026. Nhờ đó, tỷ lệ phòng học kiên cố tăng từ 69,5% năm 2023 lên 80,7% năm 2026.

Đáng chú ý, nhu cầu đầu tư giai đoạn 2026-2030 lên tới 13.086 phòng học và công trình, trong đó có 8.086 phòng học cần xây mới, kiên cố hóa và phòng học bộ môn. Tổng nhu cầu vốn của hai đề án là 17.056 tỷ đồng, vượt khả năng cân đối ngân sách của tỉnh.

Đối với giáo dục vùng biên giới, tỉnh triển khai dự án 7 trường phổ thông nội trú liên cấp với tổng mức đầu tư hơn 1.516 tỷ đồng. Năm học 2026-2027, cả 7 trường đã tổ chức dạy học tại cơ sở mới với 203 lớp, 6.814 học sinh, trong đó có 2.586 học sinh nội trú và 4.228 học sinh bán trú.



Trước những khó khăn trên, Sở GD&ĐT kiến nghị Ban Bí thư, Quốc hội, Chính phủ có cơ chế đặc thù, không cắt giảm cơ học biên chế giáo dục tại các địa phương miền núi, biên giới, vùng đồng bào dân tộc thiểu số; xem xét bổ sung cho Gia Lai 3.642 chỉ tiêu biên chế. Đồng thời, ưu tiên vốn ngân sách Trung ương và các chương trình mục tiêu quốc gia để đầu tư cơ sở vật chất, thiết bị dạy học, phát triển trường nội trú, bán trú giai đoạn 2026-2030.

Sở cũng kiến nghị Bộ GD&ĐT rà soát Chương trình giáo dục phổ thông 2018, hoàn thiện việc lựa chọn môn học cấp THPT, hướng dẫn dạy học 2 buổi/ngày và hỗ trợ nguồn lực phát triển giáo dục, giáo dục số. Bộ Nội vụ được đề nghị hướng dẫn giải quyết chính sách đối với 73 trường hợp chịu tác động từ sắp xếp.



Sáng cùng ngày, Đoàn công tác làm việc với Trường PTDTNT THPT số 1 (phường Quy Nhơn Nam), tìm hiểu những thuận lợi, khó khăn về cơ sở vật chất, đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên và hoạt động dạy học.

Bà Võ Thị Bích Lệ, Hiệu trưởng nhà trường cho biết, những năm qua trường được giao chỉ tiêu tuyển sinh 368 học sinh. Tuy nhiên, nhu cầu học sinh ở các địa bàn mong muốn được học tại trường khá lớn, song diện tích, số phòng ở ký túc xá còn hạn chế nên chưa thể tăng chỉ tiêu tuyển sinh.

Sau sắp xếp trường lớp, tư tưởng đội ngũ giáo viên cơ bản ổn định. Tuy nhiên, trường chỉ có một nhân viên y tế, gây khó khăn trong công tác chăm sóc sức khỏe học sinh nội trú; 9 phòng học có diện tích nhỏ, không đáp ứng đủ tiêu chuẩn kỹ thuật tại các trường phổ thông... Nhà trường kiến nghị bố trí kinh phí bồi dưỡng học sinh yếu kém, góp phần nâng cao kết quả kỳ thi tốt nghiệp THPT; có cơ chế, chính sách hỗ trợ thêm cho nhân viên hợp đồng...



Tại buổi làm việc, ông Nguyễn Văn Chiến cho biết, Đoàn giám sát mong muốn lắng nghe, ghi nhận ý kiến từ Sở GD&ĐT và đội ngũ giáo viên để có cái nhìn bao quát, toàn diện hơn về thực tiễn giáo dục tại địa phương.

Theo ông Chiến, giáo viên là người trực tiếp triển khai các chương trình, hoạt động giáo dục hằng ngày nên thấu hiểu những thuận lợi, khó khăn. Vì vậy, Đoàn mong muốn các đơn vị phản ánh cụ thể những vướng mắc, đề xuất, nhất là các vấn đề tỉnh chưa thể tự giải quyết hoặc vượt thẩm quyền, cần sự hỗ trợ từ Trung ương. Qua đó, Đoàn có cơ sở nhận diện đầy đủ bất cập và tổng hợp, kiến nghị cấp có thẩm quyền xem xét, tháo gỡ.



Chất lượng giáo dục duy trì ổn định

Sáng 4/11, tại Gia Lai, Đoàn Giám sát số 401 của Ban Bí thư làm việc với Ban Thường vụ Đảng ủy Sở GD&ĐT Gia Lai.



Đoàn giám sát do ông Nguyễn Văn Chiến, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương làm Trưởng đoàn, cùng dự có Thứ trưởng Bộ GD&ĐT Nguyễn Thị Quyên Thanh.



Báo cáo tại buổi làm việc, ông Trần Bá Công, Phó Giám đốc Sở GD&ĐT cho biết, sau hợp nhất, Sở trực tiếp quản lý 102 đơn vị sự nghiệp, đồng thời hướng dẫn chuyên môn, nghiệp vụ đối với 615 trường mầm non, tiểu học, THCS thuộc UBND cấp xã. Đảng bộ Sở có 1 chi bộ trực thuộc với 191 đảng viên.

Giai đoạn 2023-2026, chất lượng giáo dục phổ thông trên địa bàn tỉnh cơ bản được duy trì. Giáo dục mũi nhọn có chuyển biến tích cực. Số giải học sinh giỏi quốc gia tăng từ 101 giải năm học 2024-2025 lên 120 giải năm học 2025-2026. Học sinh của tỉnh còn giành 1 Huy chương Vàng Olympic Tin học quốc tế và 1 Huy chương Bạc Olympic Vật lí châu Âu... Cùng với đó, giáo dục STEM được quan tâm đầu tư, huy động nhiều nguồn lực xã hội hóa.

Năm học 2026-2027, sau sắp xếp mạng lưới trường lớp, toàn tỉnh có 822 cơ sở giáo dục, trong đó 717 cơ sở công lập và 105 cơ sở ngoài công lập. Công tác cung ứng sách giáo khoa cơ bản đáp ứng nhu cầu; UBND tỉnh bố trí 42,2 tỷ đồng mua sách trang bị thư viện để học sinh mượn.

Theo ông Công, bên cạnh những thành tựu, ngành Giáo dục cũng gặp khó khăn khi còn thiếu 3.642 người, gồm 2.820 giáo viên và 822 nhân viên. Để khắc phục, UBND tỉnh đã phân bổ 2.842 hợp đồng lao động trong năm học 2026-2027, gồm 2.803 giáo viên và 39 nhân viên, cơ bản đáp ứng nhu cầu giáo viên trực tiếp đứng lớp.

Về nguồn lực đầu tư, tổng chi giáo dục và đào tạo tăng từ 1.248 tỷ đồng năm 2023 lên 2.697 tỷ đồng năm 2026. Nhờ đó, tỷ lệ phòng học kiên cố tăng từ 69,5% năm 2023 lên 80,7% năm 2026.

Đáng chú ý, nhu cầu đầu tư giai đoạn 2026-2030 lên tới 13.086 phòng học và công trình, trong đó có 8.086 phòng học cần xây mới, kiên cố hóa và phòng học bộ môn. Tổng nhu cầu vốn của hai đề án là 17.056 tỷ đồng, vượt khả năng cân đối ngân sách của tỉnh.

Đối với giáo dục vùng biên giới, tỉnh triển khai dự án 7 trường phổ thông nội trú liên cấp với tổng mức đầu tư hơn 1.516 tỷ đồng. Năm học 2026-2027, cả 7 trường đã tổ chức dạy học tại cơ sở mới với 203 lớp, 6.814 học sinh, trong đó có 2.586 học sinh nội trú và 4.228 học sinh bán trú.



Trước những khó khăn trên, Sở GD&ĐT kiến nghị Ban Bí thư, Quốc hội, Chính phủ có cơ chế đặc thù, không cắt giảm cơ học biên chế giáo dục tại các địa phương miền núi, biên giới, vùng đồng bào dân tộc thiểu số; xem xét bổ sung cho Gia Lai 3.642 chỉ tiêu biên chế. Đồng thời, ưu tiên vốn ngân sách Trung ương và các chương trình mục tiêu quốc gia để đầu tư cơ sở vật chất, thiết bị dạy học, phát triển trường nội trú, bán trú giai đoạn 2026-2030.

Sở cũng kiến nghị Bộ GD&ĐT rà soát Chương trình giáo dục phổ thông 2018, hoàn thiện việc lựa chọn môn học cấp THPT, hướng dẫn dạy học 2 buổi/ngày và hỗ trợ nguồn lực phát triển giáo dục, giáo dục số. Bộ Nội vụ được đề nghị hướng dẫn giải quyết chính sách đối với 73 trường hợp chịu tác động từ sắp xếp.



Sáng cùng ngày, Đoàn công tác làm việc với Trường PTDTNT THPT số 1 (phường Quy Nhơn Nam), tìm hiểu những thuận lợi, khó khăn về cơ sở vật chất, đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên và hoạt động dạy học.

Bà Võ Thị Bích Lệ, Hiệu trưởng nhà trường cho biết, những năm qua trường được giao chỉ tiêu tuyển sinh 368 học sinh. Tuy nhiên, nhu cầu học sinh ở các địa bàn mong muốn được học tại trường khá lớn, song diện tích, số phòng ở ký túc xá còn hạn chế nên chưa thể tăng chỉ tiêu tuyển sinh.

Sau sắp xếp trường lớp, tư tưởng đội ngũ giáo viên cơ bản ổn định. Tuy nhiên, trường chỉ có một nhân viên y tế, gây khó khăn trong công tác chăm sóc sức khỏe học sinh nội trú; 9 phòng học có diện tích nhỏ, không đáp ứng đủ tiêu chuẩn kỹ thuật tại các trường phổ thông... Nhà trường kiến nghị bố trí kinh phí bồi dưỡng học sinh yếu kém, góp phần nâng cao kết quả kỳ thi tốt nghiệp THPT; có cơ chế, chính sách hỗ trợ thêm cho nhân viên hợp đồng...



Tại buổi làm việc, ông Nguyễn Văn Chiến cho biết, Đoàn giám sát mong muốn lắng nghe, ghi nhận ý kiến từ Sở GD&ĐT và đội ngũ giáo viên để có cái nhìn bao quát, toàn diện hơn về thực tiễn giáo dục tại địa phương.

Theo ông Chiến, giáo viên là người trực tiếp triển khai các chương trình, hoạt động giáo dục hằng ngày nên thấu hiểu những thuận lợi, khó khăn. Vì vậy, Đoàn mong muốn các đơn vị phản ánh cụ thể những vướng mắc, đề xuất, nhất là các vấn đề tỉnh chưa thể tự giải quyết hoặc vượt thẩm quyền, cần sự hỗ trợ từ Trung ương. Qua đó, Đoàn có cơ sở nhận diện đầy đủ bất cập và tổng hợp, kiến nghị cấp có thẩm quyền xem xét, tháo gỡ.