Quy định mới thay đổi tích cực công tác phân luồng

GD&TĐ - Thông tư số 16/2026/TT-BGDĐT về thực hiện hướng nghiệp, phân luồng trong giáo dục tạo chuyển biến tích cực trong các cơ sở giáo dục phổ thông.



Phân luồng trở thành nhiệm vụ thường xuyên, có hệ thống

Ông Nguyễn Minh Đạo - Hiệu trưởng Trường THPT Lam Kinh (Thanh Hóa) cho biết, công tác phân luồng học sinh được nhà trường xác định là nhiệm vụ trọng tâm, góp phần định hướng nghề nghiệp phù hợp cho học sinh sau khi tốt nghiệp.

Chia sẻ về điểm mới của Thông tư số 16/2026/TT-BGDĐT, ông Nguyễn Minh Đạo nhấn mạnh đầu tiên việc Thông tư khẳng định phân luồng không còn mang tính hình thức mà trở thành nhiệm vụ thường xuyên, có hệ thống. Việc định hướng cho học sinh được thực hiện trên cơ sở tôn trọng năng lực, sở trường và nguyện vọng cá nhân, đồng thời gắn với nhu cầu nhân lực của địa phương và xã hội. Điều này giúp học sinh có nhiều lựa chọn hơn thay vì chỉ tập trung vào con đường đại học.

“Từ thực tiễn triển khai tại Trường THPT Lam Kinh, với gần 1100 học sinh thì công tác phân luồng bước đầu đạt được một số thuận lợi. Nhà trường có cơ sở pháp lý rõ ràng để xây dựng kế hoạch hướng nghiệp; các hoạt động trải nghiệm, tư vấn nghề nghiệp từng bước được tăng cường. Nhận thức của một bộ phận phụ huynh và học sinh về giáo dục nghề nghiệp đã có sự thay đổi theo hướng tích cực hơn”, ông Nguyễn Minh Đạo chia sẻ.

Tuy nhiên, khó khăn vẫn còn không ít. Theo ông Nguyễn Minh Đạo, đó là tâm lý chuộng bằng cấp, mong muốn vào đại học vẫn chiếm ưu thế trong nhiều gia đình. Đội ngũ giáo viên làm công tác hướng nghiệp chủ yếu kiêm nhiệm, chưa được đào tạo chuyên sâu. Hoạt động tư vấn còn mang tính đại trà, thiếu chiều sâu và chưa thực sự cá nhân hóa. Việc phối hợp giữa nhà trường với các cơ sở giáo dục nghề nghiệp và doanh nghiệp địa phương còn hạn chế.



Cần tiếp tục tăng cường phối hợp nhà trường, gia đình, xã hội

Chia sẻ kinh nghiệm nâng cao hiệu quả phân luồng, ông Nguyễn Minh Đạo cho biết, Trường THPT Lam Kinh chú trọng đẩy mạnh công tác tuyên truyền nhằm thay đổi nhận thức của phụ huynh và học sinh; tổ chức các hoạt động trải nghiệm, tham quan thực tế tại doanh nghiệp và cơ sở đào tạo nghề; lồng ghép nội dung hướng nghiệp vào các môn học và hoạt động giáo dục. Bên cạnh đó, việc tư vấn được thực hiện theo hướng phân loại, phù hợp với năng lực và định hướng của từng nhóm học sinh.

Nhà trường cũng tăng cường phối hợp với các cơ sở giáo dục nghề nghiệp trên địa bàn nhằm tạo điều kiện cho học sinh tiếp cận thông tin nghề nghiệp một cách trực quan, thực tế hơn. Đồng thời, đội ngũ giáo viên được khuyến khích tham gia các lớp tập huấn để nâng cao kỹ năng tư vấn, hướng nghiệp.

Từ thực tiễn triển khai, ông Nguyễn Minh Đạo đề xuất ngành Giáo dục tiếp tục hoàn thiện hệ thống thông tin về thị trường lao động; tăng cường tài liệu hướng nghiệp mang tính cập nhật, thiết thực; đồng thời có cơ chế hỗ trợ kinh phí để các nhà trường tổ chức hiệu quả các hoạt động trải nghiệm. Bên cạnh đó, cần đẩy mạnh công tác truyền thông nhằm thay đổi nhận thức xã hội về giá trị của giáo dục nghề nghiệp.

“Có thể thấy, việc triển khai Thông tư 16/2026/TT-BGDĐT tại Trường THPT Lam Kinh đang từng bước đi vào nền nếp. Tuy nhiên, để công tác phân luồng đạt hiệu quả thực chất, rất cần sự phối hợp đồng bộ giữa nhà trường, gia đình và toàn xã hội, qua đó giúp học sinh lựa chọn con đường phù hợp, đáp ứng yêu cầu phát triển nguồn nhân lực trong giai đoạn mới”, ông Nguyễn Minh Đạo chia sẻ.

Liên quan đến vấn đề này, cô Lê Thị Hoa - giáo viên môn Lịch sử Trường THPT Lam Kinh cho rằng, Thông tư số 16/2026/TT-BGDĐT giúp giáo viên có định hướng rõ ràng hơn trong công tác hướng nghiệp. Tuy nhiên, thực tế cho thấy nhiều học sinh vẫn chưa mạnh dạn lựa chọn học nghề do ảnh hưởng từ gia đình và xã hội. Vì vậy, việc thay đổi nhận thức là yếu tố then chốt.

Nhấn mạnh vai trò của hoạt động trải nghiệm, thầy Hoàng Công Lữ - giáo viên Ngữ văn Trường THPT Lam Kinh đề xuất, để phân luồng hiệu quả, học sinh cần được tiếp cận thực tế nghề nghiệp. Khi các em được tham quan, trải nghiệm tại doanh nghiệp hoặc cơ sở đào tạo nghề, nhận thức sẽ thay đổi rõ rệt so với việc chỉ tư vấn lý thuyết.



Phân luồng trở thành nhiệm vụ thường xuyên, có hệ thống

Ông Nguyễn Minh Đạo - Hiệu trưởng Trường THPT Lam Kinh (Thanh Hóa) cho biết, công tác phân luồng học sinh được nhà trường xác định là nhiệm vụ trọng tâm, góp phần định hướng nghề nghiệp phù hợp cho học sinh sau khi tốt nghiệp.

Chia sẻ về điểm mới của Thông tư số 16/2026/TT-BGDĐT, ông Nguyễn Minh Đạo nhấn mạnh đầu tiên việc Thông tư khẳng định phân luồng không còn mang tính hình thức mà trở thành nhiệm vụ thường xuyên, có hệ thống. Việc định hướng cho học sinh được thực hiện trên cơ sở tôn trọng năng lực, sở trường và nguyện vọng cá nhân, đồng thời gắn với nhu cầu nhân lực của địa phương và xã hội. Điều này giúp học sinh có nhiều lựa chọn hơn thay vì chỉ tập trung vào con đường đại học.

“Từ thực tiễn triển khai tại Trường THPT Lam Kinh, với gần 1100 học sinh thì công tác phân luồng bước đầu đạt được một số thuận lợi. Nhà trường có cơ sở pháp lý rõ ràng để xây dựng kế hoạch hướng nghiệp; các hoạt động trải nghiệm, tư vấn nghề nghiệp từng bước được tăng cường. Nhận thức của một bộ phận phụ huynh và học sinh về giáo dục nghề nghiệp đã có sự thay đổi theo hướng tích cực hơn”, ông Nguyễn Minh Đạo chia sẻ.

Tuy nhiên, khó khăn vẫn còn không ít. Theo ông Nguyễn Minh Đạo, đó là tâm lý chuộng bằng cấp, mong muốn vào đại học vẫn chiếm ưu thế trong nhiều gia đình. Đội ngũ giáo viên làm công tác hướng nghiệp chủ yếu kiêm nhiệm, chưa được đào tạo chuyên sâu. Hoạt động tư vấn còn mang tính đại trà, thiếu chiều sâu và chưa thực sự cá nhân hóa. Việc phối hợp giữa nhà trường với các cơ sở giáo dục nghề nghiệp và doanh nghiệp địa phương còn hạn chế.



Cần tiếp tục tăng cường phối hợp nhà trường, gia đình, xã hội

Chia sẻ kinh nghiệm nâng cao hiệu quả phân luồng, ông Nguyễn Minh Đạo cho biết, Trường THPT Lam Kinh chú trọng đẩy mạnh công tác tuyên truyền nhằm thay đổi nhận thức của phụ huynh và học sinh; tổ chức các hoạt động trải nghiệm, tham quan thực tế tại doanh nghiệp và cơ sở đào tạo nghề; lồng ghép nội dung hướng nghiệp vào các môn học và hoạt động giáo dục. Bên cạnh đó, việc tư vấn được thực hiện theo hướng phân loại, phù hợp với năng lực và định hướng của từng nhóm học sinh.

Nhà trường cũng tăng cường phối hợp với các cơ sở giáo dục nghề nghiệp trên địa bàn nhằm tạo điều kiện cho học sinh tiếp cận thông tin nghề nghiệp một cách trực quan, thực tế hơn. Đồng thời, đội ngũ giáo viên được khuyến khích tham gia các lớp tập huấn để nâng cao kỹ năng tư vấn, hướng nghiệp.

Từ thực tiễn triển khai, ông Nguyễn Minh Đạo đề xuất ngành Giáo dục tiếp tục hoàn thiện hệ thống thông tin về thị trường lao động; tăng cường tài liệu hướng nghiệp mang tính cập nhật, thiết thực; đồng thời có cơ chế hỗ trợ kinh phí để các nhà trường tổ chức hiệu quả các hoạt động trải nghiệm. Bên cạnh đó, cần đẩy mạnh công tác truyền thông nhằm thay đổi nhận thức xã hội về giá trị của giáo dục nghề nghiệp.

“Có thể thấy, việc triển khai Thông tư 16/2026/TT-BGDĐT tại Trường THPT Lam Kinh đang từng bước đi vào nền nếp. Tuy nhiên, để công tác phân luồng đạt hiệu quả thực chất, rất cần sự phối hợp đồng bộ giữa nhà trường, gia đình và toàn xã hội, qua đó giúp học sinh lựa chọn con đường phù hợp, đáp ứng yêu cầu phát triển nguồn nhân lực trong giai đoạn mới”, ông Nguyễn Minh Đạo chia sẻ.

Liên quan đến vấn đề này, cô Lê Thị Hoa - giáo viên môn Lịch sử Trường THPT Lam Kinh cho rằng, Thông tư số 16/2026/TT-BGDĐT giúp giáo viên có định hướng rõ ràng hơn trong công tác hướng nghiệp. Tuy nhiên, thực tế cho thấy nhiều học sinh vẫn chưa mạnh dạn lựa chọn học nghề do ảnh hưởng từ gia đình và xã hội. Vì vậy, việc thay đổi nhận thức là yếu tố then chốt.

Nhấn mạnh vai trò của hoạt động trải nghiệm, thầy Hoàng Công Lữ - giáo viên Ngữ văn Trường THPT Lam Kinh đề xuất, để phân luồng hiệu quả, học sinh cần được tiếp cận thực tế nghề nghiệp. Khi các em được tham quan, trải nghiệm tại doanh nghiệp hoặc cơ sở đào tạo nghề, nhận thức sẽ thay đổi rõ rệt so với việc chỉ tư vấn lý thuyết.