Đa dạng mô hình, sáng kiến
Để xây dựng môi trường học đường không khói thuốc, Trường THCS - THPT Trưng Vương (tỉnh Vĩnh Long) triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, từ các quy định hành chính đến những hoạt động giáo dục sáng tạo, trên cơ sở phối hợp chặt chẽ giữa các bên liên quan.
Theo Hiệu trưởng Lê Thị Trang, nhà trường đã kiện toàn Ban Chỉ đạo phòng, chống tác hại của thuốc lá, đồng thời đưa nội dung này vào tiêu chí thi đua của giáo viên và xếp loại rèn luyện của học sinh.
Ngay từ đầu năm học, nhà trường tổ chức cho học sinh và phụ huynh ký cam kết không hút thuốc lá, qua đó nâng cao ý thức trách nhiệm của mỗi cá nhân. Công tác tuyên truyền được đẩy mạnh bằng hình thức trực quan như treo biển “Xây dựng trường học không khói thuốc”, “Cấm hút thuốc”, pano, áp phích tại những vị trí dễ quan sát như cổng trường, hành lang, nhà vệ sinh.
Bên cạnh đó, kiến thức về tác hại của thuốc lá, bao gồm cả thuốc lá điện tử, được lồng ghép trong sinh hoạt dưới cờ đầu tuần cũng như trong các môn học như Hóa học, Sinh học, Giáo dục Kinh tế và Pháp luật, Giáo dục địa phương và các tiết Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp. Ngoài ra, nhà trường còn tăng cường công tác giám sát bằng việc lắp đặt camera an ninh tại các “điểm nóng” và phát huy vai trò tuần tra của Đội sao đỏ, Đoàn Thanh niên nhằm kịp thời phát hiện, ngăn chặn các hành vi vi phạm.
Trước thực trạng thuốc lá điện tử xâm nhập học đường, Trường THCS – THPT Trưng Vương triển khai nhiều cách làm sáng tạo, vừa mang tính phòng ngừa vừa hỗ trợ học sinh thay đổi hành vi. Nổi bật là mô hình “Vệ tinh giúp bạn”, trong đó Đoàn Thanh niên phối hợp với các “vệ tinh” để kịp thời phát hiện, ngăn chặn những trường hợp học sinh lén mang thuốc lá vào trường và có ý định sử dụng trong giờ ra chơi, đặc biệt tại khu vực nhà vệ sinh.
Đồng thời, công tác kiểm tra cũng được tăng cường ngay từ cổng trường đối với các trường hợp nghi ngờ nhằm không để học sinh có cơ hội vi phạm. Bên cạnh đó, nhà trường tổ chức các cuộc thi truyền thông số như thiết kế infographic với chủ đề “Trường học không khói thuốc”, giúp học sinh chủ động tìm hiểu, nâng cao nhận thức và thay đổi hành vi thông qua các hoạt động trải nghiệm.
Đặc biệt, phòng tư vấn tâm lý của nhà trường đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ riêng cho những học sinh lỡ nghiện thuốc, giúp các em tìm cách cai nghiện hiệu quả, thay vì chỉ áp dụng các biện pháp kỷ luật đơn thuần.
Duy trì hiệu quả bền vững
Nhận định hoạt động phòng chống tác hại thuốc lá trong trường học là quan trọng, ông Cầm Văn Thân - Hiệu trưởng Trường Tiểu học và THCS Huy Bắc (xã Phù Yên, Sơn La), nhấn mạnh để xây dựng môi trường học đường không khói thuốc đạt hiệu quả bền vững, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa nhà trường, gia đình và các cơ quan, tổ chức liên quan.
Theo đó, nhà trường tăng cường phối hợp với Đoàn Thanh niên xã, Công an xã và hội phụ huynh để cùng trao đổi, thống nhất và triển khai các biện pháp phù hợp. Đối với những học sinh vi phạm nhiều lần, đặc biệt là hành vi hút thuốc lá, nhà trường có thể phối hợp với Công an xã để áp dụng các biện pháp giáo dưỡng, giúp các em điều chỉnh hành vi.
Giáo viên chủ nhiệm thường xuyên liên lạc với phụ huynh để nắm bắt tâm tư, tình cảm, sự thay đổi của học sinh và thông báo cho phụ huynh những trường hợp học sinh hút thuốc lá. Từ đó ngăn chặn kịp thời bằng các phương án khác nhau.
